Bài 10. Oxide trang 30, 31, 32, 33 Vở thực hành khoa học tự nhiên 8

10.1

Nhận xét thành phần nguyên tố trong công thức phân tử của các oxide ở cột (2), (4) ( Bảng 10.2 SGK KHTN 8) và thực hiện các yêu cầu sau:

1. Đề xuất các khái niệm về oxide.

2. Phân loại oxide.

Phương pháp giải:

Dựa vào bảng tìm sự giống nhau của các oxide 

Lời giải chi tiết:

1. Oxide là hợp chất của hai nguyên tố, trong đó có một nguyên tổ là oxygen.

2. Dựa vào thành phần nguyên tố, oxide có thể phân thành hai loại: oxide kim loại và oxide phi kim.

10.2

Cho các sơ đồ phản ứng sau:

(1) ..?.. + O₂ 🡪 Al₂O₃            

(2) P +  ..?.. 🡪 P₂O₅

(3) S +  ..?.. 🡪 SO₂ 

(4) Mg + O₂ 🡪  ..?..

 Hoàn thành các phương trình hoá học và đọc tên sản phẩm tạo thành.

Phương pháp giải:

Dựa vào tính chất hoá học của oxide để hoàn thành phương trình

Lời giải chi tiết:

(1) 4Al + 3O₂ → 2Al₂O₃   (Aluminum oxide)           

(2) 4P + 5O₂ → 2P₂O₅ (Diphosphorus pentoxide)

(3) S + O₂ → SO₂ (Sulfur dioxide)

(4) 2Mg + O₂ → 2MgO (Magnesium oxide)

10.3

Tiến hành thí nghiệm Tìm hiểu tính chất hóa học của oxide acid (trang 45, SGK KHTN 8) và nêu hiện tượng xảy ra khi mới dẫn khi carbon dioxide vào nước vôi và khi dẫn khí carbon dioxide vào nước vôi trong một khoảng thời gian

Phương pháp giải:

Thực hiện thí nghiệm và quan sát, dựa vào tính chất hoá học của oxide và base

Lời giải chi tiết:

Khi cho carbon dioxide tác dụng với dung dịch nước vôi trong thấy có kết tủa trắng tạo ra làm vẩn đục dung dịch.

Sau đó, kết tủa tăng đến tối đa, nếu thêm tiếp CO₂ vào thì kết tủa lại dần bị hòa tan.

10.4

Viết phương trình hóa học của phản ứng giữa SO₂ và dung dịch NaOH minh họa cho tính chất hóa học của sulfur dioxide

Phương pháp giải:

Dựa vào tính chất hoá học của oxide 

Oxide acid + base → muối + nước 

Lời giải chi tiết:

SO₂ + 2NaOH → Na₂SO₃ + H₂O 

10.5

Nêu hiện tượng của thí nghiệm Tìm hiểu tính chất hóa học của oxide base (trang 46, SGK KHTN 8) và giải thích

Phương pháp giải:

Thực hiện thí nghiệm và quan sát trả lời câu hỏi 

Lời giải chi tiết:

Hiện tượng: Bột CuO tan  và tạo thành dung dịch màu xanh

PTHH: CuO + H₂SO₄ → CuSO₄ + H₂O

Dung dịch màu xanh là do muối CuSO₄ màu xanh.

10.6

Viết phương trình hoá học minh họa cho tính chất hoá học của oxide base và oxide acid. Lấy magnesium oxide và sulfur dioxide làm ví dụ.

Phương pháp giải:

Dựa vào tính chất hoá học của oxide acid và oxide base để trả lời câu hỏi 

Lời giải chi tiết:

PTHH:

MgO + HCl → MgCl₂ + H₂O

SO₂ + NaOH → Na₂SO₃ + H₂O

10.7

Cho các oxide sau: CaO, Fe₂O₃, SO₃, CO₂, CO.

Oxide nào có thể tác dụng với:

a) Dung dịch HCI;

b) Dung dịch NaOH.

Viết các phương trình hoá học. Hãy cho biết các oxide trên thuộc loại oxide nào?

Phương pháp giải:

Dựa vào tính chất hoá học của oxide acid và oxide base để trả lời câu hỏi 

Lời giải chi tiết:

Oxide có thể tác dụng với:

a) Dung dịch HCI: CaO, Fe₂O₃: thuộc loại oxide base

CaO + 2HCl → CaCl₂ + H₂O 

Fe₂O₃ + 6HCl → 2FeCl₃ + 3H₂O

b) Dung dịch NaOH: SO₃, CO₂ thuộc loại oxide acid

SO₃ + 2NaOH → Na₂SO₄ + H₂O

CO₂ + 2NaOH → Na₂CO₃ + H₂O 

10.8

Cho dãy chất sau: KOH, SiO₂, Na₂CO₃, BaO, Ca(OH)₂, K₂O, Al₂O₃, HNO₃, N₂O₅, H₂O

a) Chất nào trong dãy chất trên thuộc loại oxide?

b) Chất nào trong dãy chất trên là oxide acid/ oxide base/ oxide lưỡng tính?

Phương pháp giải:

Dựa vào phân loại oxide

Lời giải chi tiết:

a) Các chất thuộc loại oxide: SiO₂, BaO, K₂O, Al₂O₃, N₂O₅.

b) Oxide acid: N₂O₅

Oxide base: BaO, K₂O

Oxide lưỡng tính: Al₂O₃, SiO₂

10.9

Hợp chất X là một oxide của nguyên tố R có hóa trị II. Cho 5,6g X vào nước dư, phản ứng tọa 7,4g hydroxide Y. Dung dịch Y làm quỳ tính chuyển màu xanh.

a) X là oxide acid hay oxide base?

b) Xác định công thức của X.

Phương pháp giải:

Dựa vào kiến thức về tính chất hóa học của oxide

Lời giải chi tiết:

a) X là oxide base vì khi tan vào nước tạo dung dịch làm quỳ tính chuyển màu xanh

b) RO + H₂O --> R(OH)₂

Bảo toàn khối lượng ta có: m_R2O  + m_H2O = m_R(OH)2 🡪 m_H2O = 7,4 – 5,6 = 1,8g -> n_H2O = 0,1 mol

Theo phương trình ta có: n_R2O = n_H2O = 0,1 mol

M_RO = 5,6 : 0,1 = 56 (g/mol) 🡪 M_R = 56 – 16 = 40 (Ca)

Vậy kim loại cần tìm là calcium (Ca)