Bài 12. Quyền và nghĩa vụ của công dân trong gia đình - SBT Gióa dục công dân 7 Chân trời sáng tạo

Bài tập 1

Trả lời câu hỏi Bài tập 1 trang 63 sách bài tập GDCD 7 Chân trời sáng tạo

Em hãy cho biết nhận định nào đúng, nhận định nào sai khi nói về khái niệm và vai trò của gia đình. Em hãy ghi chữ Đ hoặc chữ S vào ô tương ứng với ý kiến của em trong bảng sau:

Nhận định về khái niệm và vai trò của gia đình	Ý kiến của em
1. Gia đình là một tổ chức đời sống cộng đồng của con người, chỉ được xây dựng dựa trên mối quan hệ huyết thống giữa các thành viên.
2. Gia đình là một tổ chức đời sống cộng đồng của con người, được xây dựng dựa trên quan hệ hôn nhân, quan hệ huyết thống và quan hệ nuôi dưỡng, giáo dục giữa các thành viên.
3. Gia đình là nơi giáo dục con cái hình thành và phát triển nhân cách.
4. Gia đình là tổ ấm, mang lại các giá trị hạnh phúc, sự hài hoà trong đời sống của mỗi con người.
5. Gia đình là nơi đáp ứng, thoả mãn mọi nhu cầu của con người dù đó là nhu cầu chính đáng hay không chính đáng.
6. Gia đình là điểm tựa vững chắc để mỗi người có thể cố gắng phấn đấu, vươn lên trong cuộc sống.

Lời giải chi tiết:

Nhận định về khái niệm và vai trò của gia đình	Ý kiến của em
1. Gia đình là một tổ chức đời sống cộng đồng của con người, chỉ được xây dựng dựa trên mối quan hệ huyết thống giữa các thành viên.	- Nhận định sai. - Gia đình là tập hợp những người gắn bó với nhau do hôn nhân, quan hệ huyết thống hoặc quan hệ nuôi dưỡng, làm phát sinh các quyền và nghĩa vụ giữa họ với nhau theo quy định của pháp luật.
2. Gia đình là một tổ chức đời sống cộng đồng của con người, được xây dựng dựa trên quan hệ hôn nhân, quan hệ huyết thống và quan hệ nuôi dưỡng, giáo dục giữa các thành viên.	- Nhận định sai. - Gia đình là tập hợp những người gắn bó với nhau do hôn nhân, quan hệ huyết thống hoặc quan hệ nuôi dưỡng, làm phát sinh các quyền và nghĩa vụ giữa họ với nhau theo quy định của pháp luật.
3. Gia đình là nơi giáo dục con cái hình thành và phát triển nhân cách.	- Nhận định đúng.
4. Gia đình là tổ ấm, mang lại các giá trị hạnh phúc, sự hài hoà trong đời sống của mỗi con người.	- Nhận định đúng.
5. Gia đình là nơi đáp ứng, thoả mãn mọi nhu cầu của con người dù đó là nhu cầu chính đáng hay không chính đáng.	- Nhận định sai. - Gia đình không phải là nơi đáp ứng, thỏa mãn mọi nhu cầu của con người.
6. Gia đình là điểm tựa vững chắc để mỗi người có thể cố gắng phấn đấu, vươn lên trong cuộc sống.	- Nhận định đúng.

Bài tập 2

Trả lời câu hỏi Bài tập 2 trang 63 sách bài tập GDCD 7 Chân trời sáng tạo

Em hãy nối mỗi chủ thể ở Cột A với nội dung tương ứng ở Cột B để thể hiện quy định của pháp luật về quyền và nghĩa vụ của các thành viên trong gia đình.

Lời giải chi tiết:

Bài tập 3 Câu 1

Trả lời câu hỏi 1 trang 64 sách bài tập GDCD 7 Chân trời sáng tạo

Theo quy định của pháp luật Việt Nam, bố mẹ có quyền và nghĩa vụ:

A. bảo vệ mọi quyền và lợi ích của con.

B. đáp ứng mọi nhu cầu của con về vật chất.

C. thoả mãn mọi nhu cầu về tinh thần của con.

D. bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của con.

Lời giải chi tiết:

Đáp án đúng là: D

Bài tập 3 Câu 2

Trả lời câu hỏi 2 trang 64 sách bài tập GDCD 7 Chân trời sáng tạo

Nội dung nào dưới đây thể hiện quyền và nghĩa vụ của bố mẹ đối với con cái?

A. Phân biệt đối xử giữa các con.

B. Tôn trọng ý kiến của con.

C. Ngược đãi, xúc phạm con.

D. Ép buộc con làm những điều trái pháp luật.

Lời giải chi tiết:

Đáp án đúng là: B

Bài tập 3 Câu 3

Trả lời câu hỏi 3 trang 64 sách bài tập GDCD 7 Chân trời sáng tạo

Pháp luật Việt Nam nghiêm cấm hành vi nào dưới đây của con, cháu đối với ông bà, bố mẹ?

A. Yêu quý, kính trọng.

B. Chăm sóc, phụng dưỡng.

C. Hỏi han, động viên.

D. Ngược đãi, xúc phạm.

Lời giải chi tiết:

Đáp án đúng là: D

Bài tập 3 Câu 4

Trả lời câu hỏi 4 trang 64 sách bài tập GDCD 7 Chân trời sáng tạo

Hành vi dưới đây thể hiện đúng quy định của pháp luật về quyền và nghĩa vụ của bố mẹ với con cái trong gia đình?

A. Tự ý đọc nhật kí của con.

B. Chăm sóc khi con bị ốm.

C. Đánh mắng khi con bị điểm thấp.

D. Chỉ tôn trọng ý kiến của con trai.

Lời giải chi tiết:

Đáp án đúng là: B

Bài tập 3 Câu 5

Trả lời câu hỏi 5 trang 64 sách bài tập GDCD 7 Chân trời sáng tạo

Hành vi nào dưới đây thể hiện con cái thực hiện đúng quyền và nghĩa vụ của mình trong gia đình?

A. Làm việc nhà giúp đỡ bố mẹ.

B. Mua quà tặng mẹ nhân dịp 8/3 bằng cách trộm tiền của bố.

C. Bắt bố mẹ đưa đi học dù trường học ở rất gần nhà.

D. Thường xuyên dùng tiền ăn sáng chơi điện tử.

Lời giải chi tiết:

Đáp án đúng là: A

Bài tập 3 Câu 6

Trả lời câu hỏi 6 trang 65 sách bài tập GDCD 7 Chân trời sáng tạo

Hành vi nào dưới đây không thể hiện đúng quyền và nghĩa vụ của anh, chị, em trong gia đình?

A. Chị gái thường xuyên nhường đồ chơi cho em.

B. Anh trai nuôi dưỡng em khi không còn bố mẹ.

C. Chị gái đánh em trai vì không làm bài tập.

D. Hai chị em cùng tập thể dục vào các buổi sáng.

Lời giải chi tiết:

Đáp án đúng là: C

Bài tập 3 Câu 7

Trả lời câu hỏi 7 trang 65 sách bài tập GDCD 7 Chân trời sáng tạo

Hành vi nào dưới đây không thể hiện đúng quyền và nghĩa vụ của con, cháu đối với bố mẹ, ông bà trong gia đình?

A. Xoa bóp cho bà.

B. Trốn tránh làm việc nhà.

C. Giúp ông tỉa cây cảnh.

D. Tặng quà cho mẹ vào ngày 8/3.

Lời giải chi tiết:

Đáp án đúng là: B

Bài tập 4

Trả lời câu hỏi Bài tập 4 trang 65 sách bài tập GDCD 7 Chân trời sáng tạo

Em nên và không nên có những hành vi, việc làm nào sau đây? Hãy đánh dấu X vào ô tương ứng và giải thích tại sao.

Hành vi, việc làm	Lựa chọn		Giải thích
Hành vi, việc làm	Nên	Không nên	Giải thích
1. Quan tâm, động viên, giúp đỡ bố mẹ những công việc trong gia đình.
2. Luôn đòi hỏi bố mẹ đáp ứng những nhu cầu cá nhân của mình để bằng bạn, bằng bè.
3. Thường xuyên giận dỗi, bực tức, cáu gắt khi bố mẹ không đáp ứng mong muốn của mình.
4. Chăm chỉ học tập, cố gắng phấn đấu đạt thành tích tốt để bố mẹ vui lòng.
5. Đua đòi theo bạn, ham chơi, bỏ bê học hành.

Lời giải chi tiết:

Hành vi, việc làm	Lựa chọn		Giải thích
Hành vi, việc làm	Nên	Không nên	Giải thích
1. Quan tâm, động viên, giúp đỡ bố mẹ những công việc trong gia đình.	x		Đây là quyền và nghĩa vụ của con cái đối với cha mẹ.
2. Luôn đòi hỏi bố mẹ đáp ứng những nhu cầu cá nhân của mình để bằng bạn, bằng bè.		x	Đây là hành vi không đúng với quyền và nghĩa vụ của con cái
3. Thường xuyên giận dỗi, bực tức, cáu gắt khi bố mẹ không đáp ứng mong muốn của mình.		x	Đây là hành vi không đúng với quyền và nghĩa vụ của con cái
4. Chăm chỉ học tập, cố gắng phấn đấu đạt thành tích tốt để bố mẹ vui lòng.	x		Đây là quyền và nghĩa vụ của con cái đối với cha mẹ.
5. Đua đòi theo bạn, ham chơi, bỏ bê học hành.		x	Đây là hành vi không đúng với quyền và nghĩa vụ của con cái

Bài tập 5

Trả lời câu hỏi Bài tập 5 trang 66 sách bài tập GDCD 7 Chân trời sáng tạo

Em tán thành hay không tán thành với quan điểm nào sau đây? Hãy đánh dấu X vào ô tương ứng và giải thích tại sao.

Quan điểm	Tán thành	Không tán thành	Giải thích
1. Trong gia đình, bố mẹ có quyền áp đặt ý kiến của mình lên con cái, buộc con cái phải nghe theo ý kiến của bố mẹ.
2. Bố mẹ tôn trọng ý kiến của con cái, luôn yêu thương và tạo điều kiện để con phát triển toàn diện.
3. Con cái có quyền có ý kiến riêng tư và không cần nghe theo lời bố mẹ, không cần hỏi ý kiến bố mẹ.
4. Bố mẹ không có quyền phân biệt đối xử giữa các con, ép buộc con làm điều trái pháp luật, trái đạo đức.

Lời giải chi tiết:

Quan điểm	Tán thành	Không tán thành	Giải thích
1. Trong gia đình, bố mẹ có quyền áp đặt ý kiến của mình lên con cái, buộc con cái phải nghe theo ý kiến của bố mẹ.		x	Trong gia đình, bố mẹ cần tôn trọng ý kiến của con cái
2. Bố mẹ tôn trọng ý kiến của con cái, luôn yêu thương và tạo điều kiện để con phát triển toàn diện.	x		Đây là quyền và nghĩa vụ của cha mẹ đối với con cái
3. Con cái có quyền có ý kiến riêng tư và không cần nghe theo lời bố mẹ, không cần hỏi ý kiến bố mẹ.		x	Con cái có quyền nêu ý kiến riêng tư; nhưng cần tham khảo lời tư vấn, ý kiến của bố mẹ
4. Bố mẹ không có quyền phân biệt đối xử giữa các con, ép buộc con làm điều trái pháp luật, trái đạo đức.	x		Đây là quyền và nghĩa vụ của cha mẹ đối với con cái

Bài tập 6

Trả lời câu hỏi Bài tập 6 trang 66 sách bài tập GDCD 7 Chân trời sáng tạo

Em hãy đọc tình huống sau và trả lời câu hỏi.

Tình huống: Hôm nay, bố của H nghỉ ở nhà vì bị ốm, Mẹ H đi làm về muộn nên rất mệt. Mẹ nhờ H nấu cháo cho bố. Nhưng H và V hẹn nhau cùng đi dự sinh nhật T.

H đã nói với V:

- Bạn chờ mình nấu cháo cho bố đã nhé! Mình đến muộn một chút chắc là sẽ thông cảm thôi.

Sau đó, khi đã nấu cháo xong và mời bố ăn, H và V đi dự sinh nhật bạn.

Câu hỏi:

- Em có nhận xét gì về hành vi, việc làm của bạn H trong tình huống trên?

- Nếu gặp tình huống như H, em sẽ ứng xử như thế nào? Vì sao?

Lời giải chi tiết:

- Hành vi, việc làm của H trong tình huống trên đã thể hiện: H biết quan tâm, yêu thương và giúp đỡ bố mẹ. H đã thực hiện đúng quyền và nghĩa vụ của con cái đối với bố mẹ.

- Nếu gặp tình huống như H, em sẽ:

+ Gọi điện thoại cho T, thông báo rõ tình hình, xin lỗi vầ hẹn với T mình sẽ đến muộn một chút, mong T thông cảm.

+ Xin lỗi V và đề nghị V chờ mình một chút, đợi mình nấu cháo cho bố xong rồi sẽ cùng đi đến dự sinh nhật T.

Bài tập 7

Trả lời câu hỏi Bài tập 7 trang 67 sách bài tập GDCD 7 Chân trời sáng tạo

Em hãy giải quyết tình huống sau:

Nhà của B có ba chị em. B là con trai duy nhất trong nhà. Tuy chị gái B vừa thi đậu vào đại học nhưng bố mẹ muốn để dành tiền cho B đi du học nên bắt chị của B ở nhà lấy chồng.

Câu hỏi: Nếu là B trong tình huống này, em sẽ ứng xử như thế nào? Vì sao?

Lời giải chi tiết:

- Nếu là B trong tình huống này, em sẽ:

+ Khuyên bố mẹ để cho chị gái đi học đại học;

+ Giải thích để bố mẹ hiểu: bố mẹ không nên phân biệt đối xử giữa con trai và con gái.

Bài tập 8

Trả lời câu hỏi Bài tập 8 trang 67 sách bài tập GDCD 7 Chân trời sáng tạo

Em hãy ghi lại những hình ảnh của các thành viên trong gia đình khi thực hiện các hành vi, việc làm thể hiện tốt quyền và nghĩa vụ của công dân trong gia đình, sau đó tập hợp lại thành một tập san và giới thiệu trước cả lớp.

Lời giải chi tiết:

(*) Tham khảo:

- Ảnh 1: con, cháu hỏi thăm sức khỏe, chúc tết ông bà

- Ảnh 2: Bố mẹ quan tâm, yêu thương, chăm sóc con cái

- Ảnh 3: Con cái giúp đỡ bố mẹ làm việc nhà