Bài 2.Các nhà sử học dựa vào đâu để biết và phục dựng lịch sử?

Lý thuyết các nhà sử học dựa vào đâu để biết và dựng lại lịch sử Lịch sử và Địa lí 6 Kết nối tri thức với cuộc

1. Tư liệu hiện vật

-Tư liệu hiện vật là những di tích, đồ vật,… của những người xưa còn lưu giữ lại trong lòng đất hay trên mặt đất.

-Ví dụ: Trống đồng Ngọc Lũ, Con rồng thời Lý, cột cờ Hà Nội, máy bay Mĩ bị ta bắn rơi,…

2. Tư liệu chữ viết

- Những bản ghi, tài liệu chép tay hay sách được in, khắc chữ được gọi chung là tư liệu chữ viết. 

Sách Đại Việt sử kí toàn thư

3. Tư liệu truyền miệng

- Tư liệu truyền miệng là những câu chuyện dân gian (thần thoại, truyền thuyết, cổ tích,…) được kể truyền miệng từ đời này sang đời khác. 

---

4. Tư liệu gốc

-Tư liệu gốc là tư liệu cung cấp những thông tin đầu tiên và trực tiếp về sự kiện hoặc thời kì lịch sử nào đó.

- Đây là nguồn tư liệu đáng tin cậy nhất khi tìm hiểu lịch sử.

- Ví dụ: Đại Việt sử kí, Đại Việt sử kí toàn thư, Lịch triều hiến chương loại chí, Quốc sử quán triều Nguyễn,…

*Ý nghĩa của các nguồn sử liệu: Dựa vào các nguồn tư liệu, mỗi nhà sử học thường chỉ có thể làm sáng tỏ được một phần  lịch sử theo quan điểm của mình, vì vậy, chúng ta có thể bắt gặp nhiều cách giải thích khác nhau về cùng một sự việc trong quá khứ. Khi nào chính em tự mình lí giải được sự việc đã xảy ra dựa trên những chứng cứ khoa học có được là em đã sắp trở thành "nhà sử học" rồi đấy.

ND Chính

ND Chính: Khái niệm và vai trò của các nguồn sử liệu. Bao gồm: tư liệu chữ viết, tư liệu hiện vật, tư liệu truyền miệng, tư liệu gốc.

Sơ đồ tư duy Các nhà sử học dựa vào đâu để biết và phục dựng lại lịch sử

trithuchub.com

Trả lời câu hỏi mở đầu trang 11 SGK Lịch sử và Địa lí 6 Kết nối tri thức với cuộc sống

Đề bài

Các nhà sử học làm việc tương tự như những thám tử. Muốn dựng lại lịch sử, họ phải đi tìm các bằng chứng, tức là các tư liệu lịch sử. Hình ảnh dưới đây là một dạng tư liệu lịch sử. Quan sát hình ảnh, em nhận thấy những hoa văn trên mặt trống đồng miêu tả những gì? Qua đó, em có thể biết được gì về đời sống của người Việt cổ?

Lời giải chi tiết

- Quan sát hình ảnh trống đồng, ta thấy những hoa văn miêu tả trên mặt trống, nổi bật ở giữa là Mặt trời với 14 cánh, xung quanh là hình ảnh con người đang giã gạo, đua thuyền và hình ảnh nhà ở, những dụng cụ lao động và sinh hoạt của người Việt cổ.

- Từ hình ảnh quan sát được trên mặt trống đồng cho thấy rằng, người Việt cổ là những người có cuộc sống tinh thần và vật chất vô cùng phong phú và đa dạng.

trithuchub.com

Trả lời câu hỏi mục 1 trang 12 SGK Lịch sử và Địa lí 6 Kết nối tri thức với cuộc sống

Đề bài

Thế nào là tư liệu hiện vật? Từ hình 2 và 3, em hãy kể thêm một số tư liệu hiện vật mà em biết?

Lời giải chi tiết

-Tư liệu hiện vật là những di tích, đồ vật,… của những người xưa còn lưu giữ lại trong lòng đất hay trên mặt đất.

-Ví dụ: Trống đồng Ngọc Lũ, Con rồng thời Lý, cột cờ Hà Nội, máy bay Mĩ bị ta bắn rơi,…

trithuchub.com

Trả lời câu hỏi mục 2 trang 12 SGK Lịch sử và Địa lí 6 Kết nối tri thức với cuộc sống

Trả lời câu hỏi mục 3 trang 13 SGK Lịch sử và Địa lí 6 Kết nối tri thức với cuộc sống

Trả lời câu hỏi mục 4 trang 13 SGK Lịch sử và Địa lí 6 Kết nối tri thức với cuộc sống

Đề bài

Em hiểu thế nào về tư liệu gốc? Nêu ví dụ cụ thể?

Lời giải chi tiết

- Tư liệu gốc là tư liệu cung cấp những thông tin đầu tiên và trực tiếp về sự kiện hoặc thời kì lịch sử nào đó. Đây là nguồn tư liệu đáng tin cậy nhất khi tìm hiểu lịch sử.

- Ví dụ: Tuyên ngôn độc lập (1945), Chiếu dời đô (1010), Lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến (1946), Địa bạ triều Nguyễn, v.v....

trithuchub.com

Soạn giải bài 1 phần Luyện tập - vận dụng trang 13 SGK Lịch sử 6 và Địa lí Kết nối tri thức với cuộc sống

Đề bài

Theo em, tư liệu hiện vật, tư liệu chữ viết, tư liệu truyền miệng và tư liệu gốc có ý nghĩa và giá trị gì?

Lời giải chi tiết

Ý nghĩa và giá trị tư liệu hiện vật, tư liệu chữ viết, tư liệu truyền miệng và tư liệu gốc:

+ Tư liệu hiện vật: Cho ta biết khá đầy đủ và trung thực về đời sống vật chất và tinh thần của người xưa

+ Tư liệu chữ viết: Ghi chép tương đối đầy đủ về đời sống con người, mang ý thức chủ quan của tác giả tư liệu

+ Tư liệu truyền miệng: Không cho biết chính xác về thời gian địa điểm nhưng phản ánh phần nào hiện thực lịch sử

+ Tư liệu gốc: Nguồn tư liệu đáng tin cậy nhất khi tìm hiểu lịch sự

trithuchub.com

Soạn giải bài 2 phần Luyện tập - vận dụng trang 13 SGK Lịch sử và Địa lí 6 Kết nối tri thức với cuộc sống

Đề bài

Theo em, đoạn tư liệu các hình 2, 3, 4 và 5 trong bài học, hình ảnh, tư liệu nào thuộc tư liệu gốc?

Lời giải chi tiết

Trong những tư liệu trên, tư liệu gốc là tư liệu hình 2,3,4, là những tư liệu gốc. Những tư liệu này đều phản ánh trực tiếp về sự kiện hoặc thời kì lịch sử đó. 

trithuchub.com

Soạn giải bài 3 phần Luyện tập - vận dụng trang 13 SGK Lịch sử và Địa lí 6 Kết nối tri thức với cuộc sống

Đề bài

Hãy kể tên một số truyền thuyết có liên quan đến lịch sử mà em biết?

Lời giải chi tiết

Một số truyền thuyết liên quan đến lịch sử: Thánh Gióng, Sự tích Hồ Gươm, Bánh chưng bánh giày, Mị Châu-Trọng Thủy.

trithuchub.com

Soạn giải bài 4 phần Luyện tập - vận dụng trang 13 SGK Lịch sử và Địa lí 6 Kết nối tri thức với cuộc sống

Đề bài

Ở nhà em hoặc nơi em sinh sống có những hiện vật nào có thể giúp tìm hiểu lịch sử? Hãy giới thiệu ngắn gọn về một hiện vật mà em thích nhất.

Lời giải chi tiết

Gợi ý:

Bia tiến sĩ Văn Miếu Thăng Long, hay bia tiến sĩ Văn Miếu-Quốc Tử Giám là các bia đá ghi tên những người đỗ Tiến sĩ các khoa thi thời Lê, thời Mạc và thời Lê Trung Hưng (1442-1779) tại Văn Miếu Quốc Tử Giám (nay thuộc Hà Nội). Các bia đá này đã được UNESCO công nhận là Di sản tư liệu thế giới thuộc Chương trình Ký ức Thế giới vào ngày 9/3/2010, tại Ma Cao (Trung Quốc). Sau Mộc bản triều Nguyễn, bia Tiến sĩ Văn Miếu là di sản tư liệu thứ hai của Việt Nam được đưa vào danh mục Di sản văn hóa thế giới.

trithuchub.com