Bài 3: Ca dao về lễ hội trang 125

Khởi động

Trả lời câu hỏi khởi động trang 125 SGK Tiếng Việt 5 Chân trời sáng tạo

Chia sẻ với bạn về một lễ hội truyền thống mà em biết hoặc đã từng tham dự.

Phương pháp giải:

Em nhớ lại một lẽ hội truyền thống mà em biết hoặc đã từng tham dự và chia sẻ.

Gợi ý:

- Đó là lễ hội gì?

- Lễ hội đó diễn ra như thế nào?

- Cảm xúc của em ra sao?

Lời giải chi tiết:

Trong những ngày Tết cổ truyền của đất nước mình, em thích nhất là Tết Trung thu. Dịp Tết này diễn ra vào ngày 15 tháng 8 âm lịch hàng năm. Tối hôm đó, em cố gắng ăn cơm thật nhanh. Khoảng tám giờ, trẻ em trong làng bắt đầu với lễ hội Trung Thu của mình. Tất cả tụ họp lại khoảng sân rộng rãi ở nhà văn hóa xem tiết mục múa lân do các anh chị thanh thiếu niên biểu diễn. Em cùng các bạn trong xóm cũng rủ nhau đến tham gia. Dưới ánh trăng sáng, những con lân với màu sắc rực rỡ múa lượn từng vòng theo nhịp trống đánh dồn dập. Những chiếc đèn ông sao, đèn kéo quân… lấp lánh trong ánh trăng vàng. Sau đó là sự xuất hiện của chị Hằng và chú Cuội với những màn đối đáp hài hước. Em bất giác nhìn lên ánh trăng, nhớ đến câu chuyện cổ tích kể về chú cuội trên cung trăng. Và tự hỏi rằng, liệu trên cung trăng có chị Hằng và chú Cuội thật không? Cuối cùng là tiết mục phá cỗ được trẻ em chờ đợi nhất. Nào là bánh trung thu, mâm ngũ quả… trông thật hấp dẫn. Kết thúc buổi tiệc phá cỗ cũng là lúc phải ra về. Chúng em vừa đi trên con đường làng, vừa trò chuyện vui vẻ. Ánh trăng dường như cũng đang đi theo. Cả nhóm nhìn lên và cảm thấy đầy ngạc nhiên thích thú. Trung Thu là Tết của thiếu nhi. Vào những ngày nay, trẻ em đều cảm thấy vô cùng hạnh phúc.

Nội dung bài đọc

Bài đọc

Ca dao về lễ hội

1. Ai về Phú Thọ cùng ta,

Vui ngày Giỗ Tổ tháng Ba mùng mười.

Dù ai đi ngược về xuôi,

Nhớ về Giỗ Tổ mùng mười tháng Ba.

2. Ai là con cháu Rồng Tiên,

Tháng Hai mở hội Trường Yên thì về.

Về thăm đất cũ Đinh Lê,

Non xanh, nước biếc bốn bề như xưa.

3. Năm làng bắt mái chèo bơi

Chèo từ làng Phú tới nơi làng Hồng

Nước lên như cánh chim tung

Năm làng năm lá cờ chong một lèo

Trên bờ trắng thúc người reo

Dưới sông “dô huậy" tay chèo lanh lanh.

4. Vui gì bằng lễ Nghinh Ông

Đèn hoa, pháo nổ ngập sông ánh trời.

5. Ai và Châu Đốc đừng quên

Nhớ vào Bảy Núi mà xem đua bò.

                                             Ca dao Việt Nam

Năm làng (Phú Văn, Đắc Châu, Thọ Sơn, Yên Tân, Mỹ Châu): các làng thuộc xã Thiệu Châu (nay là xã Tân Châu), huyện Thiệu Hóa, tỉnh Thanh Hoá. Ngày xưa, năm làng có hội bơi thuyền trên sông Chu.

Làng Hồng (làng Hồng Đô): làng thuộc xã Thiệu Đô (nay là thị trấn Thiệu Hoá), huyện Thiệu Hoá, tỉnh Thanh Hoá.

Chong: để ở vị trí sẵn sàng, hướng thẳng về một mục tiêu nào đó.

Một lèo: một mạch.

Dô huậy: tiếng hô theo nhịp của đông người để khích lệ, tạo sức mạnh.

Lanh lanh: nhanh nhanh.

Câu 1

Trả lời câu hỏi 1 bài đọc trang 127 SGK Tiếng Việt 5 Chân trời sáng tạo

Hai bài ca dao đầu tiên nói về những lễ hội nào? Mỗi lễ hội này gợi cho em nhớ về những vị vua nào?

Phương pháp giải:

Em đọc kĩ hai bài ca dao đầu tiên để tìm câu trả lời.

Lời giải chi tiết:

Hai bài ca dao đầu tiên nói về những lễ hội: Lễ Giỗ Tổ – gợi nhớ đến các vị vua Hùng; lễ hội Trường Yên – gợi nhớ đến vua Đinh Tiên Hoàng, vua Lê Đại Hành.

Câu 2

Trả lời câu hỏi 2 bài đọc trang 127 SGK Tiếng Việt 5 Chân trời sáng tạo

Hội đua thuyền trong bài ca dao 3 được tổ chức ở đâu? Cuộc đua được mô tả có gì thú vị?

Phương pháp giải:

Em đọc kĩ bài ca dao 3 để tìm câu trả lời.

Lời giải chi tiết:

- Hội đua thuyền trong bài ca dao 3 được tổ chức ở các làng thuộc xã Thiệu Châu (nay là xã Tân Châu), huyện Thiệu Hoá, tỉnh Thanh Hoá.

- Điểm thú vị của cuộc đua: chèo từ làng Phú đến làng Hồng, mọi người nỗ lực hết sức mình để chèo thuyền về đích, các đội tập trung dồn sức khiến nước hai bên mái chèo bắn lên như cánh chim tung, những người trên bờ náo nhiệt không kém, họ hò reo, cổ vũ nhiệt tình để tiếp thêm sức mạnh cho các đội.

Câu 3

Trả lời câu hỏi 3 bài đọc trang 127 SGK Tiếng Việt 5 Chân trời sáng tạo

Lễ Nghinh Ông được miêu tả như thế nào? Lễ này thường được tổ chức ở những vùng miền nào của nước ta?

Phương pháp giải:

Em đọc kĩ bài ca dao 4 để tìm câu trả lời.

Lời giải chi tiết:

Lễ Nghinh Ông được miêu tả rất rộn ràng, náo nhiệt với sự tham dự của rất nhiều du khách cũng như người dân, kéo dài trong khoảng ba ngày, không khí vui tươi với đèn hoa, pháo nổ ngập sông. Lễ hội thường được tổ chức ở vùng biển.

Câu 4

Trả lời câu hỏi 4 bài đọc trang 127 SGK Tiếng Việt 5 Chân trời sáng tạo

Hội đua bò được tổ chức ở đâu? Quan sát tranh, nói 1 – 2 câu về không khí ngày hội.

Phương pháp giải:

Em đọc kĩ bài ca dao 5 để tìm câu trả lời.

Lời giải chi tiết:

Hội đua bò được tổ chức ở Châu Đốc. Không khí ngày hội vô cùng náo nhiệt, sôi động. Mọi người hò reo cổ vũ.

Câu 5

Trả lời câu hỏi 5 bài đọc trang 127 SGK Tiếng Việt 5 Chân trời sáng tạo

Những lễ hội được nói đến trong bài đọc giúp em hiểu thêm điều gì về đất nước, con người Việt Nam?

* Học thuộc lòng 3 – 4 bài ca dao em thích.

Phương pháp giải:

Em suy nghĩ và trả lời câu hỏi.

Lời giải chi tiết:

Những lễ hội được nói đến trong bài đọc giúp em biết thêm về các lễ hội ở khắp mọi miền đất nước, thêm tự hào về truyền thống, văn hóa của đất nước ta.

Đọc mở rộng

Trả lời câu hỏi Đọc mở rộng trang 127 SGK Tiếng Việt 5 Chân trời sáng tạo

Sinh hoạt câu lạc bộ đọc sách

Chủ điểm Cộng đồng gắn bó

(a) Tìm đọc bài thơ, đồng dao, ca dao,....

Gợi ý:

(b) Ghi chép và trang trí Nhật kí đọc sách.

c. Cùng bạn chia sẻ:

– Bài thơ, đồng dao, ca dao,... đã đọc.

– Nhật kí đọc sách.

– Từ ngữ dùng hay.

– Điều tâm đắc khi đọc bài thơ, đồng dao, ca dao,... và giải thích lí do.

- ?

d. Ghi lại một đoạn mà em thích trong bài thơ, đồng dao, ca dao,... được bạn chia sẻ.

(e) Đọc một bài thơ, đồng dao, ca dao,... được bạn chia sẻ mà em thích.

Phương pháp giải:

Em tìm đọc bài thơ,… và hoàn thành theo yêu cầu.

Lời giải chi tiết: