Bài 3: Ứng dụng công nghệ sinh học trong chọn tạo giống cây trồng - Chuyên đề Công nghệ 10 Cánh diều

Câu 1

Trả lời câu hỏi mở đầu trang 12 Chuyên đề Công nghệ 10 Cánh diều

Nêu một số ví dụ về ứng dụng của công nghệ sinh học trong chọn tạo giống cây trồng.

Lời giải chi tiết:

Một số ví dụ về ứng dụng của công nghệ sinh học trong chọn tạo giống cây trồng.

- Tạo dòng thuần

- Tạo giống đột biến

- Tạo giống cây trồng đa bội

- Tạo giống cây trồng chuyển gen

- Tạo cây lai khác loài

Câu 2

Trả lời câu hỏi 1 trang 12 Chuyên đề Công nghệ 10 Cánh diều

Quan sát hình 3.1 và cho biết: Bước nào giúp tạo ra giống cây trồng sạch bệnh? Bước nào giúp tăng số lượng giống cây trồng?

Lời giải chi tiết:

- Bước 2 giúp tạo ra giống cây trồng sạch bệnh.

- Bước 4 giúp tăng số lượng giống cây trồng.

Câu 3

Trả lời câu hỏi 2 trang 12 Chuyên đề Công nghệ 10 Cánh diều

Vì sao nuôi cấy mô tế bào thường áp dụng cho cây nhân giống vô tính?

Lời giải chi tiết:

+ Sẽ tạo ra số lượng lớn cây trồng trong một thời gian ngắn.

+ Cây con giữ được nguyên bản các tính trạng tốt của cây mẹ

+ Nhân giống vô tính rút ngắn thời gian sinh trưởng ở một số cây ăn quả, giúp chúng có thể sớm tạo quả.

+ Giúp nuôi cấy mô tế bào và tạo giống cây trồng sạch bệnh, phục chế các giống bị thoái hóa.

Câu 4

Trả lời câu hỏi Luyện tập 1 trang 13 Chuyên đề Công nghệ 10 Cánh diều

Hãy quan sát hình 3.2 và mô tả cách tạo ra dòng thuần cho cây trồng từ nuôi cấy hạt phấn.

Lời giải chi tiết:

Từ nhị ta lấy hạt phấn nuôi cấy trong môi trường dinh dưỡng, trong đó ta chia làm 2 mô đơn bội (n). Một bên lưỡng bội hóa, cây con lưỡng bội (2n) sẽ cho lây lưỡng bội n. Còn mẫu mô đơn bội còn lại ta cho vào bình để cây con đơn bội (n), sau đó lưỡng bội hóa sẽ ra cây lưỡng bội (2n).

Câu 5

Trả lời câu hỏi Luyện tập 2 trang 13 Chuyên đề Công nghệ 10 Cánh diều

Em hãy cho biết dòng thuần có vai trò như thế nào trong chọn tạo giống cây trồng?

Lời giải chi tiết:

- Trong nghiên cứu di truyền : sử dụng dòng thuần chủng để phân tích kiểu gen, xác định dòng thuần chủng của các tính trạng trội. Trên cơ sở đó, xác định được quy luật phân bố kiểu gen là cơ sở cho khả năng biểu hiện kiểu hình theo một tỉ lệ phân li nhất định.

- Trong chọn giống : làm nguyên liệu cho tạo ưu thế lai và lai tạo giống mới, phát hiện dị tật của giống, so sánh, đánh giá hiệu quả của các giống, tìm ra giống tốt nhất. Dòng thuần đồng hợp tử lặn được sử dụng trong lai phân tích để xác định độ thuần chủng của giống trước khi đưa vào sản xuất .

Câu 6

Trả lời câu hỏi Luyện tập trang 14 Chuyên đề Công nghệ 10 Cánh diều

Kể tên một số giống cây trồng đột biến. Những giống cây trồng này có đặc điểm nổi bật gì?

Lời giải chi tiết:

Một số giống cây trồng đột biến:

- Ngô Ngô là loại thực phẩm được trồng ở nhiều khu vực trên thế giới. ...

- Đậu nành. Đậu nành được sử dụng rất nhiều trong sản xuất chế biến nhiều loại thực phẩm khác nhau. ...

- Củ cải đường. Một trong những loại cây trồng biến đổi gen gần đây nhất là củ cải đường.

Câu 7

Trả lời câu hỏi trang 15 Chuyên đề Công nghệ 10 Cánh diều

Vì sao giống cây trồng đa bội lại có năng suất, sức sống cao hơn so với giống cây rông lưỡng bội?

Lời giải chi tiết:

Thể đa bội thường gặp ở Thực vật, bởi Thể đa bội ở thực vật tế bào thường có lượng ADN tăng lên gấp bội, cơ quan sinh dưỡng to, chống chịu khỏe và sinh tổng hợp các chất hữu cơ mạnh mẽ, Những thể đa bội chẵn vẫn sinh sản bình thường, còn những thể đa bội lẻ chỉ có thể sinh sản sinh dưỡng.

Câu 8

Trả lời câu hỏi Luyện tập trang 15 Chuyên đề Công nghệ 10 Cánh diều

So sánh đặc điểm lá và hoa của loài mới (thể song nhị bội) và cây bố mẹ (cải bắp, cải củ) trong hình 3.5

Lời giải chi tiết:

Loài mới to và trông khỏe hơn so với giống ban đầu

Câu 9

Trả lời câu hỏi Vận dụng trang 15 Chuyên đề Công nghệ 10 Cánh diều

Địa phương em đang sử dụng các giống cây trồng đa bội nào trong sản xuất?

Lời giải chi tiết:

Ở địa phương em đã sử dụng giống cây Bắp. Giống cây trồng đó đạt những tiêu chí: Sinh trưởng tốt trong điều kiện khí hậu, đất đai và trình độ canh tác của địa phương Có chất lượng tốt Có năng suất cao và ổn định

Câu 10

Trả lời câu hỏi Luyện tập trang 16 Chuyên đề Công nghệ 10 Cánh diều

Kể tên một giống cây trồng chuyển gen. Những gen nào được chuyển vào giống cây trồng này?

Lời giải chi tiết:

- Ngô – Zea mays L, Bông – Gossypium hirsutum L, Khoai tây –Solanum tuberosum L, Cải dầu, đậu tương, cà chua, lúa.

- Những loại trên có tính trạng: Kháng kháng sinh, Kháng côn trùng bộ cánh vẩy, Kìm hãm quá trình chín, Chịu hạn, Phục hồi hữu dục, Kháng thuốc diệt cỏ Kháng thuốc diệt cỏ Glyphosate, Gây bất dục đực hạt phấn

Câu 11

Trả lời câu hỏi Vận dụng trang 16 Chuyên đề Công nghệ 10 Cánh diều

Nếu em là một nhà tạo giống lủa chuyển gen, khi phát hiện ra một gen có khả năng kháng thuốc trừ có, em có sử dụng gen đó để tạo ra giống lúa chuyển gen nhằm phục vụ sản xuất không? Vì sao?

Lời giải chi tiết:

Nếu là một nhà tạo giống lúa chuyển gen, khi phát hiện ra một gen có khả năng kháng thuốc trừ cỏ, em sẽ sử dụng gen đó để tạo ra giống lúa chuyển gen.

Câu 12

Trả lời câu hỏi Luyện tập trang 16 Chuyên đề Công nghệ 10 Cánh diều

Em hãy mô tả cách tạo ra cây lai bằng phương pháp dung hợp tế bào trần được thể hiệ trong Hình 3.8.

Lời giải chi tiết:

Ta có 2 mẫu tế bào rời của 2 loại A và B, loại bỏ thành phần cellulosse ta được tế bào trần 2nB và 2nA. Keo dính hữu cơ để ra tế bào 2nA+2nB. Nuôi cây sau một thời gian ta được cây lai 2nA+2nB.

Câu 13

Trả lời câu hỏi Vận dụng trang 16 Chuyên đề Công nghệ 10 Cánh diều

Em hãy sưu tầm thông tin về một giống cây trồng được tạo ra bằng phương pháp dung hợp tế bào trần.

Lời giải chi tiết:

Một số giống cây trồng được tạo ra bằng công nghệ tế bào:

- Từ tế bào phôi của giống lúa CR203 rồi dùng phương pháp vi nhân giống để tạo ra giống lúa mới cấp Quốc gia DR2 có năng suất và độ thuần chủng cao, chịu nóng và khô hạn tốt.

- Tạo ra cây lai giữa khoai tây và cà chua.

- Dung hợp dòng tế bào trần đơn bội (n) với dòng tế bào trần lưỡng bội (2n) để tạo ra giống dưa hấu không hạt, bưởi cam không hạt,…

Câu 14

Trả lời câu hỏi trang 17 Chuyên đề Công nghệ 10 Cánh diều

Vì sao cần bảo tồn nguồn gen của cây trồng?

Lời giải chi tiết:

Vì sao cần bảo tồn nguồn gen của cây trồng?

Câu 15

Trả lời câu hỏi Vận dụng 1 trang 17 Chuyên đề Công nghệ 10 Cánh diều

Tìm hiểu các giống cây trồng đang được bảo tồn nguồn gen nhờ ứng dụng công nghệ sinh học ở Việt Nam và trên thế giới.

Lời giải chi tiết:

Giống lan, cây nguyên liệu giấy, cây dược liệu, ....

Câu 16

Trả lời câu hỏi Vận dụng 2 trang 17 Chuyên đề Công nghệ 10 Cánh diều

Nếu là người quản lí phòng thí nghiệm công nghệ sinh học ứng dụng trong chọn tạo giống cây trồng, em sẽ đưa ra những quy định gì để đảm bảo an toàn lao động cho các cán bộ nghiên cứu?

Lời giải chi tiết:

Cần mặc đồ bảo hộ, đeo gang tay, kính mắt khi tham gia nghiên cứu. Hàng tháng cần kiểm tra định kì sức khỏe.