Bài 4: Sử dụng kính hiển vi quang học

Sử dụng kính hiển vi quang học KHTN 6 Kết nối tri thức với cuộc sống

I. Tìm hiểu về kính hiển vi quang học

- Kính hiển vi quang học có thể phóng to ảnh của vật được quan sát khoảng từ 40 lần đến 3000 lần.

- Cấu tạo của một kính hiển vi:

- Ống kính gồm

• Thị kính (kính để mắt vào quan sát) có ghi 5x, 10x,…
• Đĩa quay gắn các vật kính.
• Vật kính (kính sát với vật cần quan sát.

- Ốc điều chính gồm: Ốc to và ốc nhỏ.

- Bàn kính: nơi đặt tiêu bản để quan sát, có kẹp giữ.

- Ngoài ra còn có: đèn chiếu sáng, thân kính, chân kính làm giá đỡ các bộ phận.

II. Sử dụng kính hiển vi quang học.

 Bước 1: Chọn vật kính thích hợp theo mục đích quan sát.

 Bước 2: Điều chỉnh ánh sáng cho thích hợp với vật kính.

 Bước 3: Đặt tiêu bản lên bàn kính, dùng kẹp để giữ tiêu bản. Vặn ốc to theo chiều kim đồng hồ để hạ vật kính gần sát vào tiêu bản.

 Bước 4: Mắt nhìn vào thị kính, vặn ốc to theo chiều ngược lại để đưa vật kính lên từ từ, đến khi nhìn thấy mẫu vật cần quan sát.

 Bước 5: Vặn ốc nhỏ thật chậm, đến khi nhìn thấy mẫu vật thật rõ nét.

III. Bảo quản kính hiển vi quang học

- Khi di chuyển kính hiển vi, một tay cầm vào thân kính, tay kia đỡ chân để của kính. Phải để kính hiển vi trên bề mặt phẳng.

- Không được để tay ướt hay bẩn lên kính hiển vi.

- Lau thị kính và vật kính bằng giấy chuyên dụng trước và sau khi dùng.

 Sơ đồ tư duy Sử dụng kính hiển vi quang học:

 

trithuchub.com

Trả lời câu hỏi mở đầu bài 4 trang 15 SGK KHTN 6 Kết nối tri thức với cuộc sống

Đề bài

Để quan sát gân của một lá cây ta có thể dùng kính lúp. Tuy nhiên, để quan sát tế bào của chiếc lá này, thì ta phải làm thế nào?

Lời giải chi tiết

Để quan sát tế bào của chiếc lá này, thì ta phải dùng kính hiển vi quang học có khả năng phóng đại kích thước hơn rất nhiều lần kính lúp để quan sát.

 

trithuchub.com

Trả lời câu hỏi mục I trang 15 SGK KHTN 6 Kết nối tri thức với cuộc sống

Đề bài

Những mẫu vật nào sau đây có thể quan sát trực tiếp bằng mắt, phải dùng kính lúp, kính hiển vi quang học? Giải thích tại sao.

a) Côn trùng (như ruồi, kiến, ong)

b) Giun, sán

c) Các tế bào tép cam, tép bưởi.

d) Các tế bào thực vật hoặc các tế bào động vật.

Lời giải chi tiết

Mẫu vật quan sát phải dùng kính lúp:

a) Côn trùng (như ruồi, kiến, ong).

b) Giun sán.

c) Các tế bào tép cam, tép bưởi.

Vì chúng có kích thước nhỏ, cần dùng kính lúp với độ phóng đại từ 3 - 20 lần để quan sát rõ hơn.

Mẫu vật quan sát phải dùng kính hiển vi:

d) Các tế bào thực vật hoặc các tế bào động vật.

Vì tế bào kích thước rất nhỏ, cần dùng kính hiển vi quang học với độ phóng đại lớn mới có thể quan sát rõ.

trithuchub.com

Trả lời hoạt động mục II trang 16 SGK KHTN 6 Kết nối tri thức với cuộc sống

Đề bài

Quan sát tế bào lá cây bằng kính hiển vi quang học:

a) Trình bày các thao tác trước khi tiến hành quan sát.

b) Mô tả hình dạng các tế bào lá cây mà em nhìn thấy.

Lời giải chi tiết

a) Các thao tác trước khi tiến hành quan sát.

Bước 1: Chọn vật kính x10

Bước 2: Điều chỉnh ánh sáng cho thích hợp với vật kính

Bước 3: Đặt tiêu bản lên bàn kính, dùng kẹp để giữ tiêu bản. Vặn ốc theo chiều kim đồng hồ để hạ vật kính quan sát gần vào tiêu bản

Bước 4: Mắt nhìn vào thị kính, vặn ốc to theo chiều ngược lại để đưa vật kính lên từ từ, đến khi nhìn thấy tế bào lá cây.

Bước 5: Vặn ốc nhỏ thật chậm, đến khi nhìn thấy tế bào lá cây rõ nét.

Với 1 số loại tế bào lá cây khi không quan sát được rõ ở vật kính x10 thì cần chuyển lên vật kính x40, làm các thao tác lặp lại quy trình trên đến khi thấy rõ nét.

b) Học sinh tự mô tả hình dạng tế bào lá cây theo mẫu vật quan sát.

 

trithuchub.com