Bài 5: Ông Trạng Nồi trang 60
Khởi động
Trả lời câu hỏi khởi động trang 60 SGK Tiếng Việt 5 Chân trời sáng tạo
Nêu 1 – 2 việc làm thể hiện sự quan tâm đến hàng xóm láng giềng.
- Thăm hỏi
- Giúp đỡ
- ?
Phương pháp giải:
Em dựa vào kiến thức của bản thân, suy nghĩ và nêu 1 – 2 việc làm thể hiện sự quan tâm đến hàng xóm láng giềng.
Lời giải chi tiết:
Khi hàng xóm bị ốm, em và mẹ thường qua thăm hàng xóm và giúp đỡ họ công việc nhà đơn giản.
Nội dung bài đọc
| Bài đọc kể về câu chuyện của quan trạng Nồi. Ông Trạng Nồi là người xem trọng tình nghĩa, không quên ơn những người đã giúp mình trong những lúc khó khăn. |
Bài đọc
Ông Trạng Nồi
Thuở xưa, ở làng nọ, có một chàng trai nghèo sống bằng nghề kiếm củi. Chàng rất thông minh và ham học.
Nghe tin nhà vua mở khoa thi, chàng học trò nghèo miệt mài đèn sách. Đến bữa, đợi nhà hàng xóm ăn xong, chàng mới sang mượn nồi. Lần nào, chàng cũng cọ sạch nồi trước khi đem trả.
Khoa thi năm đó, chàng đỗ trạng nguyên. Nhà vua mở tiệc ban thưởng cho những người thi đỗ. Tiệc xong, nhà vua nói:
– Trước khi giúp nước, ta cho phép quan trạng về tạ ơn tổ tiên, thăm họ hàng, làng xóm. Ta sẽ ban thưởng cho nhà người và cho phép nhà người tự chọn phần thưởng. Quan trạng lễ phép:
– Tậu bệ hạ! Thần chỉ xin một chiếc nồi nhỏ để mang về quê.
Nhà vua rất ngạc nhiên nhưng vẫn ban cho quan trạng một chiếc nồi đúc bằng vàng.
Về đến nơi, quan trọng chào hỏi, cám ơn dân làng, rồi cầm chiếc nồi đi đến nhà hàng xóm. Thấy quan trọng đến, chủ nhà vội vàng ra chào, đón vào nhà. Quan trọng nói:
– Thưa ông, tôi xin biếu ông chiếc nồi nhà vua ban cho để tạ ơn. Nhờ ông có lòng giúp đỡ, tôi mới được như ngày nay.
Nghe quan trạng nói, người hàng xóm nghĩ thầm: "Cho mượn nồi thì có gì mà quan trạng phải trả ơn to đến thế!”. Như đoán biết ý nghĩ của ông, quan trạng thong thả:
– Hồi đó, vì bận ôn thi không có thời gian đi kiếm gạo, nên tôi đã mượn nồi của nhà ông để ăn vét cơm cháy trong mấy tháng trời. Nay đã đỗ đạt, tôi có chút quà mọn để trả ơn.
Chủ nhà và dân làng rất xúc động, cảm phục gương hiếu học và lòng biết ơn của quan trạng.
Vị quan trạng trẻ tuổi ấy chính là Tô Tịch, một người học giỏi nổi tiếng thời trước của nước ta. Dân gian yêu mến gọi ông là Trạng Nồi.
Theo Kho tàng truyện dân gian Việt Nam
Câu 1
Trả lời câu hỏi 1 bài đọc trang 61 SGK Tiếng Việt 5 Chân trời sáng tạo
Ở đoạn đầu, chàng trai được giới thiệu như thế nào?
Phương pháp giải:
Em đọc hai câu văn đầu tiên trong đoạn đầu của bài đọc để tìm câu trả lời.
“Thuở xưa, ở làng nọ, có một chàng trai nghèo sống bằng nghề kiếm củi. Chàng rất thông minh và ham học.”
Lời giải chi tiết:
Chàng trai nhà nghèo, sống bằng nghề kiếm củi nhưng rất thông minh, ham học.
Câu 2
Trả lời câu hỏi 2 bài đọc trang 61 SGK Tiếng Việt 5 Chân trời sáng tạo
Trong bữa tiệc ban thưởng cho những người thi đỗ, quan trạng đã xin nhà vua đồ vật gì? Vì sao?
Phương pháp giải:
Em đọc lời thoại của quan trạng trong đoạn hai của bài đọc để tìm câu trả lời.
Lời giải chi tiết:
Quan trạng xin nhà vua một cái nồi nhỏ. Vì muốn tặng cái nồi để báo đáp một phần công ơn của người hàng xóm đã cho mình mượn nồi để ăn vét cơm cháy trong suốt mấy tháng ôn thi.
Câu 3
Trả lời câu hỏi 3 bài đọc trang 61 SGK Tiếng Việt 5 Chân trời sáng tạo
Vì sao người hàng xóm và dân làng lại xúc động, cảm phục quan trạng?
Phương pháp giải:
Em đọc câu văn sau trong bài đọc để tìm câu trả lời.
“Chủ nhà và dân làng rất xúc động, cảm phục gương hiếu học và lòng biết ơn của quan trạng.”
Lời giải chi tiết:
Vì quan trạng vừa thông minh, ham học lại là người có nghĩa, có tình, biết ghi nhớ công ơn của người đã từng giúp đỡ mình.
Câu 4
Trả lời câu hỏi 4 bài đọc trang 61 SGK Tiếng Việt 5 Chân trời sáng tạo
Kể tóm tắt câu chuyện.
Phương pháp giải:
Em đọc kĩ bài đọc và tóm tắt câu chuyện.
Lời giải chi tiết:
Ngày xưa, ở một làng nọ có một chàng trai nghèo nhưng rất thông minh, ham học. Nghe tin nhà vua mở khoa thi, chàng miệt mài đèn sách đến nỗi không có thời gian đi kiếm củi, lấy tiền đong gạo. Đến bữa, chờ người hàng xóm ăn xong, chàng lại sang mượn nồi về, vét chút cơm cháy còn lại để ăn cho đỡ đói. Nhờ thế, khoa thi năm đó, chàng đỗ trạng nguyên. Thi đỗ, quan trạng chỉ xin nhà vua một cái nồi nhỏ làm quà để tạ ơn người hàng xóm. Việc làm của quan trạng khiến ai ai cũng cảm phục và xúc động. Cũng từ đó, nhân dân yêu quý gọi quan trạng là Trạng Nồi.
Câu 5
Trả lời câu hỏi 5 bài đọc trang 61 SGK Tiếng Việt 5 Chân trời sáng tạo
Câu chuyện gợi cho em nhớ đến câu tục ngữ nào? Vì sao?
Phương pháp giải:
Em dựa vào nội dung câu chuyện, suy nghĩ và trả lời câu hỏi.
Lời giải chi tiết:
Cách 1
Câu chuyện này gợi nhớ đến câu tục ngữ “Ăn quả nhớ người trồng cây” vì quan trạng dù đỗ đạt, thành tài nhưng cũng không quên người đã giúp đỡ mình.
Câu chuyện này gợi nhớ đến câu tục ngữ “Có chí thì nên” vì chàng trai biết vượt qua hoàn cảnh nghèo khó để thi đỗ.
Vận dụng
Trả lời câu hỏi vận dụng trang 61 SGK Tiếng Việt 5 Chân trời sáng tạo
Viết 4 – 5 câu bày tỏ suy nghĩ, cảm xúc của em về một nhân vật trong bài đọc “Ông Trạng Nồi”.
Phương pháp giải:
Em dựa vào nội dung câu chuyện, suy nghĩ và trả lời câu hỏi.
Lời giải chi tiết:
Nhân vật Ông Trạng Nồi trong câu chuyện khiến tôi cảm phục và ngưỡng mộ. Hành động trả nồi vàng cho người hàng xóm đã làm thay đổi cảm nhận của tôi về ông. Ông Trạng Nồi không chỉ là một người học giỏi, mà còn là một người có lòng biết ơn và truyền thống hiếu học, làm cho câu chuyện trở nên ý nghĩa và sâu sắc hơn. Hành động này gợi lên trong tôi niềm tin vào giá trị của lòng biết ơn và đạo đức trong cuộc sống hàng ngày.