Bài 5. Quan hệ giữa xác suất và xác suất thực nghiệm - Toán 8
Lý thuyết Quan hệ giữa xác suất và xác suất thực nghiệm SGK Toán 8 - Cùng khám phá
1. Xác suất thực nghiệm của biến cố
Định nghĩa:
Nếu thực hiện lặp đi lặp lại một phép thử nào đó n lần và quan sát thấy có k lần xảy ra biến cố A thì tỉ số \(\frac{k}{n}\) được gọi là xác suất thực nghiệm của biến cố A trong n lần thực hiện phép thử.
2. Mối liên hệ giữa xác suất và xác suất thực nghiệm của một biến cố
Nếu thực hiện lặp đi lặp lại một phép thử với số lần đủ lớn thì xác suất thực nghiệm của một biến cố xảy ra trong phép thử sẽ khá gần với xác suất của biến cố đó.


Giải mục 1 trang 101 SGK Toán 8 - Cùng khám phá
Luyện tập 1
Trong đợt phát động “Hiến máu cứu người- Cần lắm những tấm lòng”, có rất nhiều sinh viên thuộc các trường đại học ở Thành phố Hồ Chí Minh tình nguyện hiến máu.
Nhóm máu của sinh viên đến trước được thống kê trong Bảng 7.9 dưới đây:

Chọn ngẫu nhiên một sinh viên trong số này. Tính xác suất thực nghiệm của biến cố “chọn được người có nhóm máu AB” trong số sinh viên.
Phương pháp giải:
Nếu thực hiện lặp đi lặp lại một phép thử nào đó lần và quan sát thấy có lần xảy ra biến cố A thì thỉ số được gọi là xác suất thực nghiệm của biến cố A trong lần thực hiện phép thử.
Lời giải chi tiết:
Trong 300 sinh viên, có 9 sinh viên có nhóm máu AB, nên xác suất thực nghiệm của biến cố “chọn được người có nhóm máu AB” là:
Giải mục 2 trang 101, 102, 103 SGK Toán 8 - Cùng khám phá
Hoạt động
a) Gieo con xúc sắc cân đối và đồng chất có mặt. Tính xác suất của biến cố trong đó là nhận được mặt chấm”.
b) Bảng 7.10a ghi lại kết quả mà Đào thu được trong lần gieo xúc xắc.

Tính xác suất thực nghiệm của các biến cố trong thí nghiệm của Đào.
c) Bảng 7.10b ghi lại kết quả mà bạn trong tổ của Lan thu được sau lần gieo xúc xắc (mỗi bạn gieo lần, ghi lại kết quả, sau đó tổng hợp dữ liệu trong Bảng 7.10b).

Tính xác suất thực nghiệm của các biến cố trong thí nghiệm của tổ bạn Lan.
d) Với mỗi biến cố có nhận xét gì về kết quả tìm được ở các câu a,b,c?
Phương pháp giải:
Dựa vào cách tính xác suất và xác suất thực nghiệm để tính.
Lời giải chi tiết:
a) Xác suất của biến cố : “nhận được mặt 1 chấm” là:
Xác suất của biến cố : “nhận được mặt 2 chấm” là:
Xác suất của biến cố : “nhận được mặt 3 chấm” là:
Xác suất của biến cố : “nhận được mặt 4 chấm” là:
Xác suất của biến cố : “nhận được mặt 5 chấm” là:
Xác suất của biến cố : “nhận được mặt 2 chấm” là:
b) Xác suất thực nghiệm của biến cố là:
Xác suất thực nghiệm của biến cố là:
Xác suất thực nghiệm của biến cố là:
Xác suất thực nghiệm của biến cố là:
Xác suất thực nghiệm của biến cố là:
Xác suất thực nghiệm của biến cố là:
c) Xác suất thực nghiệm của biến cố là:
Xác suất thực nghiệm của biến cố là:
Xác suất thực nghiệm của biến cố là:
Xác suất thực nghiệm của biến cố là:
Xác suất thực nghiệm của biến cố là:
Xác suất thực nghiệm của biến cố là:
d) Ta thấy kết quả tìm được ở câu b và c khá gần với xác suất tìm được ở câu a.
Luyện tập 2
Mỗi xạ thủ muốn tham gia một cuộc thi nào đó đều phải luyện tập rất nhiều. Trong những lần luyện tập cuối, anh Hoàng thấy cứ bắn viên đạn thì có khoảng từ đến viên trúng tâm bia.
a) Hỏi xác suất thực nghiệm bắn trúng tâm bia của anh Hoàng trong những lần tập luyện cuối xấp xỉ bằng bao nhiêu?
b) Từ kết quả tập luyện, hãy ước lượng xác suất bắn đạn trúng tâm bia của anh Hoàng.
Phương pháp giải:
Nếu thực hiện lặp đi lặp lại một phép thử với số lần đủ lớn thì xác suất thực nghiệm của một biến cố xảy ra trong phép thử sẽ khá gần với xác suất của biến cố đó.
Lời giải chi tiết:
a) Xác suất thực nghiệm bắn trúng tâm bia của anh Hoàng là:
b) Từ kết quả tập luyện, xác suất bắn đạn trúng tâm bia của anh Hoàng là:
Vận dụng
Một viện nghiên cứu đang nghiên cứu loại thuốc X chữa bệnh thoái hóa khớp. Ở giai đoạn thử nghiệm lâm sàng pha viện nghiên cứu tiến hành thử nghiệm với một số lượng lớn tình nguyện viên có bệnh này. Các tình nguyện viên có giới tính khác nhau, thuộc nhiều lứa tuổi, sống ở nhiều vùng miền khác nhau. Trong số những bệnh nhân tham gia thử nghiệm có người dùng thuốc X và kết quả dùng thuốc sau tuần được thống kê ở Bảng 7.12:

Tính xác suất thực nghiệm của biến cố “Bệnh nhân thuyên giảm sau tuần dùng thuốc X”. Từ đó, hãy ước tính xác suất thuyên giảm bệnh khi một bệnh nhân nào đó dùng thuốc X.
Phương pháp giải:
Nếu thực hiện lặp đi lặp lại một phép thử nào đó lần và quan sát thấy có lần xảy ra biến cố A thì thỉ số được gọi là xác suất thực nghiệm của biến cố A trong lần thực hiện phép thử.
Lời giải chi tiết:
Xác suất thực nghiệm của biến cố “Bệnh nhân thuyên giảm sau tuần dùng thuốc X” là:
Xác suất thuyên giảm bệnh khi một bệnh nhân nào đó dùng thuốc X là:
Giải bài 7.15 trang 104 SGK Toán 8 - Cùng khám phá
Đề bài
Trong hộp có một số bút chì. Bảo rút ngẫu nhiên một bút, ghi lại màu của nó rồi bỏ lại vào hộp, và tiếp tục rút lần khác. Sau lần thực hiện thí nghiệm này, Bảo rút được bút đỏ và bút xanh. Bảo kết luận: “Xác suất lấy được bút vàng bằng suy ra trong hộp không có bút màu vàng”. Em có đồng ý với ý kiến của Bảo không? Vì sao?
Phương pháp giải - Xem chi tiết
Để xác suất có kết quả chính xác thì số lần thực hiện thí nghiệm phải càng lớn.
Lời giải chi tiết
Em không đồng ý với ý kiến của Bảo. Vì để xác suất có kết quả chính xác thì số lần thực hiện thí nghiệm càng lớn, ở đây số lần thí nghiệm của Bảo là 10 nên độ chính xác của xác suất không hợp lí không nên vội đưa ra kết luận. Bảo nên thực hiện thí nghiệm thêm 100 lần thì đồ chính xác sẽ cao hơn.
Giải bài 7.16 trang 104 SGK Toán 8 - Cùng khám phá
Đề bài
Trong nhiều ngày liên tiếp, chi Xuân ghi lại số cuộc gọi điện thoại mà chị nhận được mỗi ngày và biểu diễn kết quả thống kê trong biểu đồ dưới.

a) Cuộc khảo sát kéo dài bao nhiêu ngày?
b) Ước lượng xác suất để ngày mai chị Xuân sẽ:
- Không có cuộc gọi điện thoại nào;
- Có cuộc điện thoại trở lên;
- Có ít hơn cuộc điện thoại.
Phương pháp giải - Xem chi tiết
Dựa vào mối quan hệ giữa xác suất và xác suất thực nghiệm của biến cố để xác định xác suất.
Lời giải chi tiết
a) Cuộc khảo sát kéo dài 12 ngày.
b) Xác suất để ngày mai chị Xuân không có cuộc gọi điện thoại nào:
Xác suất để ngày mai chị Xuân có 5 cuộc điện thoại trở lên:
Xác suất để ngày mai chị Xuân có ít hơn 3 cuộc điện thoại:
Giải bài 7.17 trang 104 SGK Toán 8 - Cùng khám phá
Đề bài
Anh Quang, một sinh viên y khoa, đã tiến hành tìm hiểu tác hại của thuốc lá đối với sức khỏe con người. Anh rút ngẫu nhiên hồ sơ bệnh nhân ung thư phổi đang điều trị ở một số bệnh viện để nghiên cứu. Trong hồ sơ rút ra, anh Quang thấy có người đã từng nghiện thuốc lá.
a) Đối với hoạt động chọn ngẫu nhiên bệnh nhân ung thư phổi mà anh Quang đã thực hiện, hãy tính xác suất thực nghiệm của các biến cố:
A: “Chọn đúng người có hút thuốc lá”;
B: “Chọn đúng người không hút thuốc lá”.
b) Hòa nói: “Nếu tiếp tục chọn thêm một người nữa trong số các bệnh nhân ung thư, chắc chắn là anh Quang sẽ chọn được người hút thuốc”.
Thuận nói: “Chưa chắc. Nhưng khả năng chọn cao hơn rất nhiều, gấp hơn khoảng lần so với khả năng chọn được người không hút thuốc”.
Em đồng ý với ý kiến nào? Vì sao?
Phương pháp giải - Xem chi tiết
Nếu thực hiện lặp đi lặp lại một phép thử nào đó lần và quan sát thấy có lần xảy ra biến cố A thì thỉ số được gọi là xác suất thực nghiệm của biến cố A trong lần thực hiện phép thử.
Lời giải chi tiết
a) Xác suất thực nghiệm của biến cố A là:
Xác suất thực nghiệm của biến cố B là:
b) Em đồng ý với ý kiến của Thuận là nếu tiếp tục chọn thêm một người nữa trong số các bệnh nhân ung thư thì chưa chắc anh Quang sẽ chọn được người hút thuốc.
Tuy nhiên, vì từ xác suất thực nghiệm của 2 biến cố người hút thuốc và người không hút thuốc, ta thấy xác suất người hút thuốc cao gấp lần người không hút thuốc chứ không phải gấp khoảng 9 lần.
Vậy không thể chắc chắn nếu tiếp tục chọn thêm một người nữa trong số các bệnh nhân ung thư sẽ chọn được người hút thuốc vì xác suất thực nghiệm của biến cố người hút thuốc chỉ chiếm 88% chứ không phải 100% tuyệt đối chắc chắn.
Luyện trắc nghiệm Toán lớp 1 Lớp LOP8
Học đi đôi với hành! Làm ngay các bộ đề trắc nghiệm chấm điểm tức thì, có đáp án chi tiết giúp ghi nhớ kiến thức sâu và chuẩn bị tốt cho các bài kiểm tra.
Học tập & ôn luyện trên ứng dụng Tri Thức Hub
Tải ứng dụng Tri Thức Hub trên điện thoại hoặc máy tính bảng (hỗ trợ Android & iOS) để làm bài kiểm tra, luyện tập và lưu tiến độ học tập!
