Bài 6. Quản lí thời gian hiệu quả

Mở đầu

Trả lời câu hỏi Mở đầu trang 30 SGK GDCD 9 Kết nối tri thức

Em hãy chia sẻ những điều mình cảm thấy hài lòng và chưa hài lòng trong việc phân bổ và quản lí thời gian hằng ngày của bản thân

Phương pháp giải:

Em liên hệ bản thân và đưa ra đánh giá

Lời giải chi tiết:

Khám phá 1

Trả lời câu hỏi Khám phá 1 trang 30 SGK GDCD 9 Kết nối tri thức

Em hãy đọc các trường hợp sau và trả lời câu hỏi:

1. Năm nay lên lớp 9, K có nhiều công việc cần phải thực hiện như học tập để chuẩn bị cho kì thi chuyển cấp, các hoạt động ngoại khoá, câu lạc bộ.... Nhưng K thường không có kế hoạch cho các việc phải làm, có bạn đến rủ đi chơi là K đi luôn. Buổi tối, K thường mải xem các trận đấu bóng đá hay chương trình ti vi nên không kịp làm hết bài tập.

2. Mặc dù đã lên kế hoạch công việc và dự định sẽ đi ngủ lúc 10h tối hằng ngày nhưng H thường phải thức rất khuya mới hoàn thành được hết các công việc. Khi học bài, bạn thường sao nhãng, lúc thì nói chuyện điện thoại với bạn rất lâu, lúc thì xem mạng xã hội hoặc chơi các thiết bị điện tử. Tình trạng này kéo dài khiến bạn thường bị thiếu ngủ, mất tập trung trên lớp học.

3. M thường xây dựng kế hoạch và đặt thời hạn cho các công việc cần hoàn thành. Hằng ngày, bạn thường làm hết bài tập của ngày hôm đó, không để bị dồn lại hôm sau. Bạn cũng ưu tiên làm những việc quan trọng và tập trung hoàn thành công việc đã đề ra.

a. Trong các trường hợp trên, bạn nào quản lí thời gian hiệu quả/ không hiệu quả? Vì sao?

b. Em hãy nêu ví dụ về việc quản lí thời gian hiệu quả và cho biết quản lí thời gian hiệu quả mang lại những lợi ích gì

Phương pháp giải:

Em đọc kĩ 3 trường hợp và đưa ra quan điểm của mình. Giải thích lí do cụ thể

Lời giải chi tiết:

a. Trong các trường hợp trên:

Trường hợp 1: K không quản lí thời gian hiệu quả. K thiếu kế hoạch và sự tự điều chỉnh, dẫn đến việc không ưu tiên công việc quan trọng và dành thời gian cho các hoạt động không cần thiết.

Trường hợp 2: H không quản lí thời gian hiệu quả. H dành quá nhiều thời gian cho các hoạt động không liên quan như sử dụng điện tử, giao tiếp xã hội, làm cho việc hoàn thành công việc bị kéo dài, gây ra thiếu ngủ và mất tập trung.

Trường hợp 3: M quản lí thời gian hiệu quả. M có kế hoạch và tự điều chỉnh thời gian, ưu tiên công việc quan trọng, và không dành quá nhiều thời gian cho các hoạt động không cần thiết

b. Ví dụ về quản lí thời gian hiệu quả

- Đặt ra mục tiêu cụ thể và phân chia thời gian cho từng công việc, giúp tăng cường hiệu suất làm việc và đảm bảo hoàn thành đúng hạn.

- Xác định và hoàn thành trước những công việc có ảnh hưởng lớn nhất đến mục tiêu hoặc kế hoạch của bạn.

- Tránh những yếu tố phân tâm như điện tử, mạng xã hội, giữ sự tập trung trong công việc và tuân thủ thời gian đã đặt ra.

- Bảo đảm có đủ thời gian cho giấc ngủ và các hoạt động giải trí, giúp tăng cường sức khỏe và tinh thần, từ đó tăng cường hiệu suất làm việc.

Lợi ích của quản lí thời gian hiệu quả

- Tăng cường hiệu suất công việc

- Giảm stress, căng thẳng

- Cải thiện sức khỏe

- Tăng cường hạnh phúc và cảm giác tự tin trong công việc

Khám phá 2

Trả lời câu hỏi Khám phá 2 trang 31 SGK GDCD 9 Kết nối tri thức

Em hãy đọc thông tin sau và trả lời câu hỏi:

a. Dựa vào thông tin trên, em hãy giúp bạn K và H ở mục 1 có cách quản lí thời gian hiệu quả hơn

b. Theo em, để quản lí thời gian hiệu quả cần thực hành những kĩ năng nào?

c. Vận dụng cách quản lí thời gian đã học, em hãy xây dựng kế hoạch thời gian và sắp xếp mức độ ưu tiên cho những công việc cần hoàn thành của bản thân trong 1 tuần

Phương pháp giải:

Em đọc kĩ thông tin và trả lời các câu hỏi

Lời giải chi tiết:

a. Để quản lý thời gian hiệu quả hơn và hoàn thành được các công việc quan trọng như học tập, tham gia hoạt động ngoại khóa, và duy trì sở thích cá nhân, bạn K và bạn H có thể thử áp dụng các bước sau:

- Bước 1. Xác định mục tiêu các công việc cụ thể

+ Trước mỗi ngày và mỗi tuần, bạn K và bạn H nên lập kế hoạch công việc cụ thể cần thực hiện. Ghi chú các bài tập, bài học, hoạt động ngoại khóa và thời gian tự do. Điều này sẽ giúp các bạn nhìn thấy rõ ràng những công việc cần hoàn thành.

+ Xác định công việc quan trọng nhất cần hoàn thành và ưu tiên thời gian cho chúng. Tránh để những hoạt động như xem ti vi, đọc báo,… hay tham gia các hoạt động không cần thiết ảnh hưởng đến việc hoàn thành các công việc quan trọng.

- Bước 2. Xây dựng kế hoạch thực hiện công việc

+ Chia thời gian một cách cân đối giữa học tập, hoạt động ngoại khóa và thời gian giải trí. Đảm bảo rằng bạn K và bạn H có đủ thời gian để thực hiện mọi công việc mà không cảm thấy quá cứng nhắc.

+ Lựa chọn biện pháp hoàn thành công việc một cách phù hợp.

- Bước 3. Thực hiện kế hoạch đề ra:

+ Bạn K và H hãy thiết lập một không gian học tập hiệu quả, yên tĩnh và tránh các yếu tố gây xao nhãng như ti vi hoặc điện thoại di động,…

+ Đảm bảo tính kỉ luật và quyết tâm thực hiện kế hoạch đã đặt ra.

b. Để quản lí thời gian hiệu quả, cần thực hành những kĩ năng sau:

- Lập kế hoạch: Biết cách thiết lập một kế hoạch làm việc cụ thể và khả thi, bao gồm việc xác định mục tiêu, ưu tiên công việc và phân chia thời gian cho từng nhiệm vụ.

- Ứng dụng kỹ thuật Pomodoro: Sử dụng phương pháp chia thời gian làm việc thành các đợt ngắn (ví dụ: 25 phút làm việc, sau đó nghỉ 5 phút), giúp tăng cường sự tập trung và hiệu suất làm việc.

- Quản lý ưu tiên: Biết phân biệt công việc quan trọng và khẩn cấp, xác định công việc có ảnh hưởng lớn nhất đến mục tiêu và kế hoạch của bạn.

- Tự kiểm soát: Có khả năng tự kiểm soát và tự điều chỉnh trong việc sử dụng thời gian, tránh những yếu tố phân tâm và giữ sự tập trung trong công việc.

- Giao tiếp hiệu quả: Biết cách đặt ra giới hạn và từ chối các yêu cầu không cần thiết, đồng thời hợp tác và giao tiếp hiệu quả với người khác để làm việc hiệu quả hơn.

- Đánh giá và điều chỉnh: Thường xuyên đánh giá và đánh giá lại kế hoạch và tiến độ công việc, điều chỉnh hoặc điều chỉnh lại khi cần thiết để đảm bảo sự linh hoạt và hiệu quả trong quản lý thời gian.

c. Thời gian biểu thực hiện trong 1 tuần

Luyện tập 1

Trả lời câu hỏi Luyện tập 1 trang 32 SGK GDCD 9 Kết nối tri thức

Em tán thành/ không tán thành với những quan điểm về quản lí thời gian dưới đây? Giải thích vì sao?

a. Làm được càng nhiều việc càng tốt trong một khoảng thời gian ngắn nhất

b. Luôn dành thời gian cho những việc mình muốn làm

c. Chủ động sắp xếp công việc hợp lí và biết mình cần hoàn thành những công việc gì, có bao nhiêu thời gian

Phương pháp giải:

Em đọc kĩ các ý kiến và dựa vào phần ghi nhớ trong sách để giải thích

Lời giải chi tiết:

a. Không tán thành. Làm được càng nhiều việc trong một khoảng thời gian ngắn không nhất thiết là tốt. Đôi khi, việc đặt ra quá nhiều mục tiêu và công việc trong một thời gian ngắn có thể dẫn đến căng thẳng, mất tập trung và làm giảm hiệu suất làm việc. Thay vào đó, việc tập trung vào các mục tiêu quan trọng và ưu tiên những công việc có ý nghĩa sẽ mang lại kết quả tốt hơn trong dài hạn.

b. Không tán thành. Dù việc dành thời gian cho những việc mình muốn làm là quan trọng, nhưng việc này cũng cần phải cân nhắc và cân bằng với những trách nhiệm và công việc khác. Việc chỉ tập trung vào việc mình muốn làm có thể làm mất đi sự cân đối trong cuộc sống và dẫn đến bỏ qua những trách nhiệm quan trọng.

c. Tán thành. Chủ động sắp xếp công việc hợp lý và biết rõ mình cần hoàn thành những công việc gì, cùng với việc ước lượng được thời gian cần thiết để hoàn thành công việc đó, là yếu tố quan trọng để quản lí thời gian hiệu quả. Việc này giúp đảm bảo sự tự chủ và kiểm soát trong cuộc sống, từ đó tăng cường hiệu suất và đạt được mục tiêu cá nhân.

Luyện tập 2

Trả lời câu hỏi Luyện tập 2 trang 33 SGK GDCD 9 Kết nối tri thức

Em hãy đọc câu danh ngôn dưới đây và viết bài thuyết trình về sự cần thiết của việc quản lí thời gian hiệu quả.

“Thời gian là cuộc sống, vì thế ai lãng phí thời gian là lãng phí chính cuộc đời của họ; ai làm chủ được thời gian thì làm chủ được cuộc sống” – Alan Lakoin

Phương pháp giải:

Em dựa vào dàn ý sau để viết bài thuyết trình

- Giới thiệu về câu danh ngôn của Alan Lakoin.

- Thời gian là tài nguyên quý báu

+ Phân tích ý nghĩa của thời gian trong cuộc sống con người.

+ Nhấn mạnh tầm quan trọng của việc sử dụng thời gian hiệu quả.

- Hậu quả của việc lãng phí thời gian

+ Liệt kê những hậu quả tiêu cực khi lãng phí thời gian.

+ Phân tích tác động của việc không quản lí thời gian đến sự phát triển cá nhân và sự nghiệp.

- Lợi ích của việc quản lí thời gian hiệu quả

+ Trình bày các lợi ích của việc quản lí thời gian hiệu quả đối với sự tự chủ và thành công cá nhân.

+ Minh chứng từ các ví dụ thực tế về những người thành công nhờ việc quản lí thời gian tốt.

- Cách thức quản lí thời gian hiệu quả

+ Đề xuất các phương pháp và kỹ năng quản lí thời gian hiệu quả.

+ Chia sẻ một số gợi ý và kinh nghiệm cá nhân về việc tối ưu hóa thời gian.

- Kết luận về tầm quan trọng của việc sử dụng thời gian một cách hiệu quả trong cuộc sống cá nhân và sự nghiệp.

Lời giải chi tiết:

Alan Lakoin từng nói, "Thời gian là cuộc sống, vì thế ai lãng phí thời gian là lãng phí chính cuộc đời của họ; ai làm chủ được thời gian thì làm chủ được cuộc sống." Câu nói này thể hiện sự quan trọng của việc sử dụng thời gian một cách thông minh và hiệu quả. Hãy cùng nhìn vào những lí do tại sao quản lí thời gian là một kỹ năng cần thiết trong cuộc sống của chúng ta.

Thứ nhất, quản lí thời gian giúp chúng ta tận dụng tối đa nguồn lực quý báu này. Cuộc sống luôn đầy động lực và thách thức, và việc biết cách sắp xếp thời gian sao cho hợp lý giúp chúng ta có thể hoàn thành nhiều công việc hơn trong một khoảng thời gian nhất định. Thời gian được sử dụng hiệu quả giúp ta đạt được mục tiêu, phát triển kỹ năng và đạt được sự tiến bộ cá nhân.

Thứ hai, quản lí thời gian giúp giảm căng thẳng và áp lực. Khi chúng ta có kế hoạch cụ thể và biết rõ phải làm gì vào thời điểm nào, chúng ta có thể tránh được cảm giác bị áp đặt bởi thời gian. Điều này giúp cho tâm trí của chúng ta tự do hơn để tập trung vào công việc hiện tại mà không bị suy nghĩ về những việc còn phải làm.

Thứ ba, quản lí thời gian giúp cân bằng giữa cuộc sống và công việc. Cuộc sống hiện đại thường đầy rẫy với nhiều trách nhiệm và yêu cầu. Bằng cách sắp xếp thời gian một cách thông minh, chúng ta có thể dành thời gian cho gia đình, bạn bè và sở thích cá nhân mà vẫn đảm bảo hiệu suất làm việc.

Cuối cùng, việc quản lí thời gian hiệu quả giúp tạo ra sự tự tin và tự trọng. Khi chúng ta thấy mình có khả năng tự điều khiển và sử dụng thời gian một cách hiệu quả, chúng ta cảm thấy mạnh mẽ hơn và tự tin hơn trong mọi tình huống.

Vậy làm thế nào để quản lí thời gian hiệu quả? Đầu tiên, hãy thiết lập mục tiêu cụ thể và rõ ràng. Tiếp theo, tạo ra một kế hoạch hành động và ưu tiên công việc theo đúng tầm quan trọng. Cuối cùng, hãy duy trì kỷ luật và kiên nhẫn trong quá trình thực hiện kế hoạch của bạn.

Trên tất cả, hãy nhớ rằng thời gian là tài nguyên quý giá nhất mà chúng ta có. Hãy sử dụng nó một cách thông minh và hiệu quả để có một cuộc sống đáng sống và đáng nhớ.

Luyện tập 3

Trả lời câu hỏi Luyện tập 3 trang 33 SGK GDCD 9 Kết nối tri thức

Em hãy nhận xét cách quản lí thời gian của các bạn dưới đây và tư vấn giúp các bạn cách làm hiệu quả hơn

a. Ngoài việc học tập chăm chỉ để đạt danh hiệu học sinh giỏi, N còn đăng kí tham gia câu lạc bộ cầu lông, nấu ăn, hoạt động cộng đồng và cũng muốn tìm hiểu về chương trình hướng nghiệp. Tham gia nhiều hoạt động nên N thường bị quá tải và không biết phải làm thế nào để hoàn thành được hết các công việc

b. M có thói quen làm việc ngẫu hứng, gặp việc gì làm việc đó nên thường không hoàn thành bài tập trên lớp đúng hạn

Phương pháp giải:

Em đọc kĩ tình huống của 2 bạn dưới đây và đưa ra nhận xét, tư vấn phù hợp

Lời giải chi tiết:

Cả hai trường hợp đều gặp phải vấn đề về quản lí thời gian, mặc dù từng trường hợp có những thách thức riêng biệt.

a. Đối với N, việc tham gia nhiều hoạt động là tốt để phát triển bản thân và mở rộng kiến thức. Tuy nhiên, việc quá tải có thể gây ra căng thẳng và ảnh hưởng đến hiệu suất làm việc. Để quản lí thời gian hiệu quả hơn, N có thể:

1. Thiết lập ưu tiên: Xác định các hoạt động quan trọng nhất và ưu tiên thực hiện chúng trước.

2. Lập kế hoạch: Sử dụng lịch để lập kế hoạch các hoạt động và phân chia thời gian cho mỗi công việc một cách hợp lý.

3. Tự chấm dứt: Hãy biết khi nào nên từ chối tham gia thêm hoạt động mới nếu cảm thấy quá tải.

4. Tập trung: Khi làm một công việc, hãy tập trung 100% vào nó để hoàn thành nhanh chóng và hiệu quả.

5. Duy trì cân bằng: Đảm bảo rằng N dành thời gian cho cả việc học tập, hoạt động vui chơi và nghỉ ngơi để duy trì sức khỏe tinh thần và cảm xúc.

b. Đối với M, thói quen làm việc ngẫu hứng có thể dẫn đến việc không hoàn thành công việc đúng hạn và tăng cảm giác căng thẳng. Để cải thiện quản lí thời gian, M có thể:

1. Thiết lập mục tiêu cụ thể: Xác định những gì cần hoàn thành và đặt ra mục tiêu cụ thể về thời gian.

2. Lập kế hoạch: Phân chia thời gian thành các phần nhỏ và lập kế hoạch làm việc theo từng phần.

3. Sử dụng công cụ hỗ trợ: Sử dụng lịch và danh sách công việc để theo dõi và quản lí thời gian một cách hiệu quả.

4. Tập trung: Hãy tập trung vào một công việc một cách đầy đủ trước khi chuyển sang công việc khác.

5. Tự kiểm soát: Hãy tự kiểm soát và giới hạn thời gian dành cho mỗi công việc để đảm bảo hoàn thành đúng hạn.

Luyện tập 4

Trả lời câu hỏi Luyện tập 4 trang 33 SGK GDCD 9 Kết nối tri thức

Em hãy liệt kê những kĩ năng quản lí thời gian và tự đánh giá xem mình đã thực hiện được những kĩ năng nào, cần thay đổi điều gì theo bảng gợi ý dưới đây:

Phương pháp giải:

Em liên hệ bản thân để hoàn thành bài tập

Lời giải chi tiết:

Vận dụng

Trả lời câu hỏi Vận dụng trang 33 SGK GDCD 9 Kết nối tri thức

Em hãy sử dụng một cuốn sổ để ghi chép và thực hiện bảng kế hoạch quản lí thời gian đã làm ở phần Khám phá. Sau mỗi tuần, hãy đánh giá và rút kinh nghiệm để hoàn thiện trong những tuần tiếp theo và chia sẻ với các bạn trong lớp

Phương pháp giải:

Em tự thực hiện và chia sẻ với các bạn dựa vào kế hoạch đã xây dựng ở phần Khám phá

Lời giải chi tiết:

Kế hoạch tham khảo