Bài 6. Quản lí tiền

Bài tập 1

Trả lời câu hỏi Bài tập 1 trang 32 sách bài tập GDCD 7 Cánh diều

Quan sát các hình ảnh dưới đây và cho biết hình ảnh nào thể hiện ý nghĩa của quản lý tiền hiệu quả. Em hãy phân tích ý nghĩa của quản lý tiền hiệu quả được thể hiện trong mỗi hình ảnh đó.

Phương pháp giải:

Lời giải chi tiết:

- Những hình ảnh thể hiện ý nghĩa của quản lý tiền hiệu quả là:

+ Ảnh 1 – Tiết kiệm tiền để mua đồ dùng học tập.

+ Ảnh 3 – Giữ gìn sách giáo khoa để sang năm cho em sử dụng

+ Ảnh 6 – Quyên góp đồ dùng học tập

- Ý nghĩa của việc quản lí tiền hiệu quả ở mỗi bức tranh:

+ Ảnh 1 => ý nghĩa: quản lí tiền hiệu quả giúp chúng ta có thể cân bằng tài chính hiện tại; chủ động tiền bạc để thực hiện các dự định tương lai.

+ Ảnh 3 => ý nghĩa: tránh lãng phí, tiết kiệm một khoản tiền cho bố mẹ.

+ Ảnh 6 => ý nghĩa: quản lí tiền hiệu quả giúp chúng ta có thể giúp đỡ người khác khi họ gặp khó khăn.

Bài tập 2

Trả lời câu hỏi Bài tập 2 trang 33 sách bài tập GDCD 7 Cánh diều

Hãy ước lượng số tiền em có được trong năm vừa qua, các khoản chi tiêu theo mẫu dưới đây và nhận xét thói quen sử dụng tiền của bản thân.

Lời giải chi tiết:

Bài tập 3

Trả lời câu hỏi Bài tập 3 trang 33 sách bài tập GDCD 7 Cánh diều

Theo em, việc làm nào dưới đây thể hiện đúng nguyên tắc quản lí tiền hiệu quả?

(Khoanh tròn chữ cái trước câu em lựa chọn)

A. Bạn G có thói quen tiết kiệm tiền đều đặn hằng tháng. Khi có bất kì khoản tiền nào, G thường để một phần cho tiết kiệm trước khi chi tiêu,

B. Bố mẹ cho tiền chi tiêu hằng tháng, nhưng tháng nào H cũng xin thêm tiền của bố mẹ để mua quà vặt.

C. Bạn P thường chi tiêu không tính toán. Có lần P dùng hết số tiền tiết kiệm được để mua đồ chơi đắt tiền, nhưng chơi một vài lần xong là P vứt bỏ.

D. Khi có tiền, bạn X thường chi tiêu trước, nếu còn thì tiết kiệm, không còn thì thôi.

Lời giải chi tiết:

- Lựa chọn đáp án: A

Bài tập 4

Trả lời câu hỏi Bài tập 4 trang 33 sách bài tập GDCD 7 Cánh diều

Em đồng tình hay không đồng tình với ý kiến nào dưới đây? Vì sao?

A. Quản lí tiền hiệu quả góp phần giúp mỗi người có thể cân bằng cuộc sống hiện tại,

B. Khi quản lý tiền hiệu quả, chúng ta có thể giúp đỡ người có hòan cảnh khó khăn.

C. Chỉ những người chi tiêu không có kế hoạch mới cần học cách quản lí tiền.

D. Quản lý tiền hiệu quả giúp mỗi người tránh được tình trạng nợ nần.

Lời giải chi tiết:

- Ý kiến A. Đồng tình. Quản lí tiền hiệu quả giúp mỗi người có thể cân bằng tài chính trong cuộc sống hiện tại; chủ động tiền bạc để thực hiện các dự định tương lai; đề phòng bất trắc và có thể giúp đỡ người khác.

- Ý kiến B. Đồng tình. Quản lí tiền hiệu quả giúp mỗi người có thể cân bằng tài chính trong cuộc sống hiện tại; chủ động tiền bạc để thực hiện các dự định tương lai; đề phòng bất trắc và có thể giúp đỡ người khác.

- Ý kiến C. Không đồng tình. Vì: tất cả mọi người nên học cách quản lí tiền hiệu quả.

- Ý kiến D. Đồng tình. Vì: Quản lý tiền hiệu quả sẽ giúp chúng ta có thể đề phòng những trường hợp bất trắc, rủi ro trong cuộc sống, trong đó có tình trạng nợ nần.

Bài tập 5

Trả lời câu hỏi Bài tập 5 trang 34 sách bài tập GDCD 7 Cánh diều

Hãy liệt kê 5 việc làm thể hiện quản lý tiền hiệu quả và 5 việc làm thể hiện việc quản lí tiền không hiệu quả.

Lời giải chi tiết:

Bài tập 6

Trả lời câu hỏi trang 34 sách bài tập GDCD 7 Cánh diều

Bài học về quản lý tiền

Mỗi tháng, Mai được bố mẹ cho một khoản tiền nhỏ để chỉ tiêu cá nhân. Thời gian đầu, khi chưa hết tháng, Mai đã tiêu hết số tiền bố mẹ cho, Mai rất băn khoăn chưa biết làm thế nào để quản lí tiền hiệu quả. Một lần, Mai đọc được một bài viết về cách quản lí tiền, Mai thấy thích thú và bắt đầu làm theo. Đầu tiên, Mai xác định các khoản chi tiêu cụ thể bằng cách: lập danh sách những chi phí bắt buộc như ăn sáng, mua sách vở, đồ dùng học tập. Sau đó, Mai chia số tiền mình có theo từng khoản đã liệt kê sao cho hiệu quả nhất. Để sử dụng tiền một cách hợp lí và hiệu quả, Mai áp dụng nhiều biện pháp như lựa chọn đi xe buýt để vừa tiết kiệm tiền vừa thân thiện với môi trường; giữ gìn cẩn thận đồ dùng học tập để có thể dùng lâu dài. Mai cũng ghi chép lại nhật kí chi tiêu hằng tháng để xem mình có hòan thành mục tiêu đề ra hay không. Đến cuối năm tổng kết lại, Mai thấy mình đã có một khoản tiền nhỏ đủ để mua sách vở ủng hộ các bạn học sinh miền núi theo phong trào mà nhà trường phát động.

Trả lời câu hỏi trang 34 sách bài tập GDCD 7 Cánh diều

Việc làm của Mai có ý nghĩa gì đối với bản thân, gia đình và xã hội?

Lời giải chi tiết:

Nhờ quản lí tiền hiệu quả mà Mai đã tiết kiệm được một khoản tiền nhỏ đủ để mua sách vở ủng hộ các bạn học sinh miền núi.

Bài tập 6

Trả lời câu hỏi trang 34 sách bài tập GDCD 7 Cánh diều

Bài học về quản lý tiền

Mỗi tháng, Mai được bố mẹ cho một khoản tiền nhỏ để chỉ tiêu cá nhân. Thời gian đầu, khi chưa hết tháng, Mai đã tiêu hết số tiền bố mẹ cho, Mai rất băn khoăn chưa biết làm thế nào để quản lí tiền hiệu quả. Một lần, Mai đọc được một bài viết về cách quản lí tiền, Mai thấy thích thú và bắt đầu làm theo. Đầu tiên, Mai xác định các khoản chi tiêu cụ thể bằng cách: lập danh sách những chi phí bắt buộc như ăn sáng, mua sách vở, đồ dùng học tập. Sau đó, Mai chia số tiền mình có theo từng khoản đã liệt kê sao cho hiệu quả nhất. Để sử dụng tiền một cách hợp lí và hiệu quả, Mai áp dụng nhiều biện pháp như lựa chọn đi xe buýt để vừa tiết kiệm tiền vừa thân thiện với môi trường; giữ gìn cẩn thận đồ dùng học tập để có thể dùng lâu dài. Mai cũng ghi chép lại nhật kí chi tiêu hằng tháng để xem mình có hòan thành mục tiêu đề ra hay không. Đến cuối năm tổng kết lại, Mai thấy mình đã có một khoản tiền nhỏ đủ để mua sách vở ủng hộ các bạn học sinh miền núi theo phong trào mà nhà trường phát động.

Trả lời câu hỏi trang 34 sách bài tập GDCD 7 Cánh diều

Hãy liệt kê những biện pháp mà Mai sử dụng để quản lí tiền một cách hợp lí và hiệu quả.

Lời giải chi tiết:

Những biện pháp mà Mai sử dụng để quản lí tiền:

- Lập danh sách những chi phí bắt buộc như ăn sáng, mua sách vở, đồ dùng học tập.

- Chia số tiền mình có theo từng khoản đã liệt kê sao cho hiệu quả nhất.

- Lựa chọn đi xe buýt; giữ gìn cẩn thận đồ dùng học tập.

- Ghi chép lại nhật kí chi tiêu hằng tháng.

Bài tập 6

Trả lời câu hỏi trang 34 sách bài tập GDCD 7 Cánh diều

Bài học về quản lý tiền

Mỗi tháng, Mai được bố mẹ cho một khoản tiền nhỏ để chỉ tiêu cá nhân. Thời gian đầu, khi chưa hết tháng, Mai đã tiêu hết số tiền bố mẹ cho, Mai rất băn khoăn chưa biết làm thế nào để quản lí tiền hiệu quả. Một lần, Mai đọc được một bài viết về cách quản lí tiền, Mai thấy thích thú và bắt đầu làm theo. Đầu tiên, Mai xác định các khoản chi tiêu cụ thể bằng cách: lập danh sách những chi phí bắt buộc như ăn sáng, mua sách vở, đồ dùng học tập. Sau đó, Mai chia số tiền mình có theo từng khoản đã liệt kê sao cho hiệu quả nhất. Để sử dụng tiền một cách hợp lí và hiệu quả, Mai áp dụng nhiều biện pháp như lựa chọn đi xe buýt để vừa tiết kiệm tiền vừa thân thiện với môi trường; giữ gìn cẩn thận đồ dùng học tập để có thể dùng lâu dài. Mai cũng ghi chép lại nhật kí chi tiêu hằng tháng để xem mình có hòan thành mục tiêu đề ra hay không. Đến cuối năm tổng kết lại, Mai thấy mình đã có một khoản tiền nhỏ đủ để mua sách vở ủng hộ các bạn học sinh miền núi theo phong trào mà nhà trường phát động.

Trả lời câu hỏi trang 34 sách bài tập GDCD 7 Cánh diều

Em học điều gì từ cách quản lí tiền của Mai?

Lời giải chi tiết:

Từ câu truyện của bạn Mai, em có thể rút ra cho mình bài học về biện pháp quản lí tiền hiệu quả, cụ thể là:

+ Đặt ra mục tiêu tiết kiệm tiền.

+ Chia số tiền mình có thành những khoản nhỏ để chi dùng cho những mục đích cụ thể.

+ Chi tiêu có kế hoạch: chỉ mua những thứ cần thiết và phù hợp với khả năng chi trả.

Bài tập 7

Trả lời câu hỏi trang 35 sách bài tập GDCD 7 Cánh diều

A có thói quen ghi chép lại các khoản tiền mình có, lập kế hoạch quản lý tiền một cách hợp lí. Khi nhận được tiền mừng tuổi, tiền học bổng hay người thân cho, A đều tính toán cân đối giữa tiết kiệm và chi tiêu. A ưu tiên cho mục tiêu tiết kiệm chiếm khoảng 335% số tiền có được để thực hiện các dự định của bản thân. Số tiền còn lại, A sử dụng cho nhu cầu thiết yếu (ăn sáng, mua đồ dùng học tập) với tỉ lệ khoảng 535%; chỉ tiêu cá nhân (giải trí, cho đi,...) 235%. Nhờ vậy, mỗi năm A đều có được một số tiền để thực hiện các dự định của bản thân.

Trả lời câu hỏi trang 35 sách bài tập GDCD 7 Cánh diều

Hãy liệt kê các nguyên tắc quản lí tiền mà A đã thực hiện.

Lời giải chi tiết:

Các nguyên tắc quản lí tiền mà A đã thực hiện là:

- Xác định rõ mục tiêu quản lí tiền trên cơ sơ các khoản thu thực tế của bản thân.

- Tiết kiệm trước khi chi tiêu, tiết kiệm phải thường xuyên, đều đặn.

- Chỉ chi tiêu các khoản cần thiết, tránh lãng phí.

Bài tập 7

Trả lời câu hỏi trang 35 sách bài tập GDCD 7 Cánh diều

A có thói quen ghi chép lại các khoản tiền mình có, lập kế hoạch quản lý tiền một cách hợp lí. Khi nhận được tiền mừng tuổi, tiền học bổng hay người thân cho, A đều tính toán cân đối giữa tiết kiệm và chi tiêu. A ưu tiên cho mục tiêu tiết kiệm chiếm khoảng 335% số tiền có được để thực hiện các dự định của bản thân. Số tiền còn lại, A sử dụng cho nhu cầu thiết yếu (ăn sáng, mua đồ dùng học tập) với tỉ lệ khoảng 535%; chỉ tiêu cá nhân (giải trí, cho đi,...) 235%. Nhờ vậy, mỗi năm A đều có được một số tiền để thực hiện các dự định của bản thân.

Trả lời câu hỏi trang 35 sách bài tập GDCD 7 Cánh diều

A đã chi tiêu số tiền mình có như thế nào? Hãy vẽ sơ đồ cách phân chia các khoản tiền của bạn A

Lời giải chi tiết:

- Cách chi tiêu của bạn A:

+ Tiết kiệm 30% số tiền mà mình có được.

+ Dùng 50% số tiền có được cho những nhu cầu thiết yếu (ăn sáng, mua đồ dùng học tập)

+ Dùng 20% số tiền có được cho những nhu cầu cá nhân (giải trí, cho đi).

- Vẽ sơ đồ:

Bài tập 8

Trả lời câu hỏi trang 35 sách bài tập GDCD 7 Cánh diều

Bố mẹ cho K một số tiền để ăn sáng hoặc phòng khi cần đến. Cầm tiền trong tay, K nghĩ ngay đến việc mua một số đồ chơi mình thích. Chỉ sau một tuần, K đã tiêu hết số tiền bố mẹ cho và phải xin thêm tiền của bố mẹ. Thấy K chi tiêu không tính toán, bố mẹ nhắc nhở nhưng K vẫn sử dụng tiền tuỳ hứng.

Trả lời câu hỏi trang 35 sách bài tập GDCD 7 Cánh diều

Em hãy nhận xét cách sử dụng tiền của K.

Lời giải chi tiết:

Cách sử dụng tiền của K chưa hợp lí, lãng phí khi K đã chi dùng số tiền bố mẹ cho không đúng mục đích.

Bài tập 8

Trả lời câu hỏi trang 35 sách bài tập GDCD 7 Cánh diều

Bố mẹ cho K một số tiền để ăn sáng hoặc phòng khi cần đến. Cầm tiền trong tay, K nghĩ ngay đến việc mua một số đồ chơi mình thích. Chỉ sau một tuần, K đã tiêu hết số tiền bố mẹ cho và phải xin thêm tiền của bố mẹ. Thấy K chi tiêu không tính toán, bố mẹ nhắc nhở nhưng K vẫn sử dụng tiền tuỳ hứng.

Trả lời câu hỏi trang 35 sách bài tập GDCD 7 Cánh diều

Nếu là bạn của K, em sẽ khuyên K như thế nào?

Lời giải chi tiết:

Nếu là bạn của K, em sẽ khuyên K nên chi tiết một cách hợp lí, đúng với mục đích mà bố mẹ mong muốn; khuyên K không nên mua nhiều đồ chơi, vì hành động này rất lãng phí tiền

Bài tập 9

Trả lời câu hỏi trang 35 sách bài tập GDCD 7 Cánh diều

Hân có một cuốn sổ ghi chép chi tiêu của bản thân. Khi nhận được tiền mừng tuổi hay ai cho thêm để tiêu, Hân đều cần nhắc sử dụng số tiền đó một cách hợp lí, để dành một khoản cho vào lợn đất. Nhờ vậy, mỗi năm Hân đều tiết kiệm được một số tiền nhỏ để mua sách vở và đồ dùng học tập. Hân chia sẻ cách quản lý tiền của mình với Khánh, Khánh cho rằng việc làm này là mất thời gian, không cần thiết.

Trả lời câu hỏi trang 35 sách bài tập GDCD 7 Cánh diều

En đồng tình hay không đồng tình với thái độ, việc làm của các bạn học sinh trong tình huống trên?

Lời giải chi tiết:

- Em đồng tình với thái độ và hành động của bạn Hân, vì điều này thể hiện bạn Hân đã biết cách quản lí tiền hiệu quả.

- Em không đồng tình với thái độ và hành động của bạn Khánh, vì Khánh chưa có ý thức quản lí tiền.

Bài tập 9

Trả lời câu hỏi trang 35 sách bài tập GDCD 7 Cánh diều

Hân có một cuốn sổ ghi chép chi tiêu của bản thân. Khi nhận được tiền mừng tuổi hay ai cho thêm để tiêu, Hân đều cần nhắc sử dụng số tiền đó một cách hợp lí, để dành một khoản cho vào lợn đất. Nhờ vậy, mỗi năm Hân đều tiết kiệm được một số tiền nhỏ để mua sách vở và đồ dùng học tập. Hân chia sẻ cách quản lý tiền của mình với Khánh, Khánh cho rằng việc làm này là mất thời gian, không cần thiết.

Trả lời câu hỏi trang 35 sách bài tập GDCD 7 Cánh diều

Theo em, học sinh trung học có cần quản lí tiền không? Vì sao?

Lời giải chi tiết:

- Theo em, học sinh THCS cũng cần học cách quản lí tiền.

- Vì: quản lí tiền là một thói quen tốt, giúp mỗi người có thể cân bằng tài chính hiện tại; chủ động tiền bạc để thực hiện các dự định tương lai; đề phòng trường hợp bất trắc xảy ra và có thể giúp đỡ người khác khi gặp khó khăn.

Bài tập 10

Trả lời câu hỏi trang 36 sách bài tập GDCD 7 Cánh diều

Huy dự định tiết kiệm tiền để mua một chiếc cặp sách mới vào đầu năm học. Số tiền đã sắp đủ nhưng khi thấy bạn rủ đi chơi điện tử, Huy băn khoăn có nên dùng số tiền mình tiết kiệm được để đi chơi không. Sau khi suy nghĩ, Huy đã quyết định không đi chơi cùng bạn.

Trả lời câu hỏi trang 36 sách bài tập GDCD 7 Cánh diều

Huy có cân nhắc trước khi chi tiêu không?

Lời giải chi tiết:

Bạn Huy đã cân nhắc trước khi chi tiêu.

Bài tập 10

Trả lời câu hỏitrang 36 sách bài tập GDCD 7 Cánh diều

Huy dự định tiết kiệm tiền để mua một chiếc cặp sách mới vào đầu năm học. Số tiền đã sắp đủ nhưng khi thấy bạn rủ đi chơi điện tử, Huy băn khoăn có nên dùng số tiền mình tiết kiệm được để đi chơi không. Sau khi suy nghĩ, Huy đã quyết định không đi chơi cùng bạn.

Trả lời câu hỏi trang 36 sách bài tập GDCD 7 Cánh diều

Theo em, Huy đã thực hiện nguyên tắc nào trong quản lý tiền?

Lời giải chi tiết:

Theo em, Huy đã sử dụng các nguyên tắc:

+ Tiết kiệm trước khi chi tiêu.

+ Chỉ chi tiêu các khoản cần thiết, tránh lãng phí.

Bài tập 11

Trả lời câu hỏi trang 36 sách bài tập GDCD 7 Cánh diều

Có quan điểm cho rằng, nếu chúng ta cứ mua những thứ không cần thiết thì sớm muộn chúng ta sẽ phải bán đi những thứ mình cần.

Trả lời câu hỏi trang 36 sách bài tập GDCD 7 Cánh diều

Em đồng tình hay không đồng tình với quan điểm trên? Vì sao?

Lời giải chi tiết:

Em đồng tình với quan điểm trên, vì: mua những thứ không cần thiết là biểu hiện của việc chưa biết cách quản lí tiền hiệu quả.

Bài tập 11

Trả lời câu hỏi trang 36 sách bài tập GDCD 7 Cánh diều

Có quan điểm cho rằng, nếu chúng ta cứ mua những thứ không cần thiết thì sớm muộn chúng ta sẽ phải bán đi những thứ mình cần.

Trả lời câu hỏi trang 36 sách bài tập GDCD 7 Cánh diều

Theo em, có những cách nào để quản lí chi tiêu hiệu quả?

Lời giải chi tiết:

+ Chi tiêu có kế hoạch: chỉ mua thứ thực sự cần thiết và phù hợp với khả năng chi trả.

+ Chỉ vay tiền khi thực sự cần và phải trả đúng hẹn.

+ Đặt ra mục tiêu tiết kiệm và thực hiện việc tiết kiệm

+ Không lãng phí điện, nước, thức ăn,…

Bài tập 12

Trả lời câu hỏi Bài tập 12 trang 36 sách bài tập GDCD 7 Cánh diều

Em hãy sưu tầm các cách để quản lí tiền hiệu quả theo gợi ý sau đây:

- Cách quản lí tiền mừng tuổi;

- Cách lựa chọn khi mua sắm;

- Cách tiết kiệm tiền hiệu quả;

- Cách kiểm soát thói quen chỉ tiêu tuỳ hứng.

Lời giải chi tiết:

- Cách quản lí tiền mừng tuổi:

+ Bỏ tiền mừng tuổi vào lợn đất để tiết kiệm.

+ Đưa tiền mừng tuổi cho bố mẹ, nhờ bố mẹ giữ dùm.

+ Nhờ bố mẹ mở giúp mình một cuốn sổ tiết kiệm, sau đó gửi tiền mừng tuổi vào đó.

- Cách lựa chọn khi mua sắm:

+ Chỉ mua sắm những thứ, đồ dùng thực sự cần thiết.

+ Mua sắm đồ dùng phù hợp với khả năng chi trả của bản thân.

- Cách tiết kiệm tiền hiệu quả:

+ Đặt mục tiêu tiết kiệm.

+ Chia khoản tiền hiện có thành những khoản nhỏ với những mục đích chi tiêu rõ ràng.

+ Cắt giảm chi tiêu vào những việc không cần thiết, tránh lãng phí.

+ Không lãng phí thức ăn, điện, nước,…

- Cách kiểm soát thói quen chỉ tiêu tuỳ hứng.

+ Trước khi tới chợ/ cửa hàng/ siêu thị, nên liệt kê trước những món đồ cần mua.

+ Cân nhắc, suy nghĩ kĩ trước khi chi tiêu.

Bài tập 13

Trả lời câu hỏi Bài tập 13 trang 36 sách bài tập GDCD 7 Cánh diều

Hãy liệt kê các khoản chi tiêu hằng ngày của em. Áp dụng các nguyên tắc quản lí tiền hiệu quả để đưa ra các biện pháp góp phần quản lí các khoản chi tiêu đó sao cho hiệu quả.

Lời giải chi tiết:

- Các khoản chi tiêu hằng ngày của em:

+ Mua đồ ăn sáng.

+ Mua đồ dùng học tập.

+ Mua đồ ăn vặt.

+ Bỏ lợn đất một khoản tiền để tiết kiệm.

- Các biện pháp góp phần quản lí các khoản chi tiêu:

+ Lập kế hoạch chi tiêu

+ Cắt giảm chi tiêu vào những việc không cần thiết, tránh lãng phí.

+ Chi tiêu có kế hoạch: chỉ mua thứ thực sự cần thiết và phù hợp với khả năng chi trả.

Bài tập 14

Trả lời câu hỏi Bài tập 14 trang 36 sách bài tập GDCD 7 Cánh diều

Là học sinh, em đã và sẽ làm gì để góp phần tạo thu nhập cho bản thân và gia đình?

Lời giải chi tiết:

- Những việc em có thể làm để tạo thu nhập cho bản thân và gia đình là:

+ Thu gom và bán phế liệu (ví dụ: vỏ lon bia, vỏ chai nhựa, giấy vụn…)

+ Làm đồ thủ công để bán.

+ Làm cộng tác viên viết bài cho các tờ báo/ tạp chí/ trang web học tập.