Bài 7: Bức tranh đồng quê trang 68
Khởi động 1
Trả lời câu hỏi 1 Khởi động trang 68 SGK Tiếng Việt 5 Chân trời sáng tạo
Giải câu đố:
Là cánh mà chẳng biết bay
Bốn mùa duyên dáng vì thay sắc màu
Trắng, xanh non lại vàng nâu
Cho người no đủ, đẹp giàu quê hương.
Là gì?
Phương pháp giải:
Em đọc kĩ câu đố, suy nghĩ và trả lời câu hỏi.
Lời giải chi tiết:
Đáp án: Cánh đồng
Khởi động 2
Trả lời câu hỏi 2 Khởi động trang 68 SGK Tiếng Việt 5 Chân trời sáng tạo
Nói 1 – 2 câu về sự vật được nhắc tới trong câu đố trên.
Phương pháp giải:
Em dựa vào kiến thức của bản thân về cánh đồng, suy nghĩ và trả lời câu hỏi.
Lời giải chi tiết:
Cách 1
Những cánh đồng lúa rộng thẳng cánh cò bay là một nét đẹp của cội nguồn dân tộc. Một nét đẹp giản dị mộc mạc mang màu xanh của hòa bình.
Cánh đồng quê em rộng mênh mông. Người dân trồng đủ các loại cây lương thực, hoa màu như lúa, ngô, đỗ, khoai, cà,…
Nội dung bài đọc
| Bài thơ miêu tả bức tranh bình minh nơi quê hương hiện lên bình yên, tràn đầy sức sống đồng thời tác giả cũng tự hào, có tình yêu tha thiết đối với quê hương mình. |
Bài đọc
Bức tranh đồng quê
Ông trời đốt lửa phương đông
Đun bằng mấy dải mây hồng vắt ngang
Rồi xoè rộng cái quạt vàng
Phất tung ánh sáng bay tràn khắp nơi
Trắng ngời mây vảy cá phơi
Đàn cò thoắt hiện cánh bơi nhịp nhàng
Ngói nhà ai đỏ vội vàng
Hàng cau rũ tóc. Sương loang cuối vườn.
Bóng trâu lững thững rời chuồng
Dáng người quảy gánh trên đường xa xa
Lúa non trải lụa mượt mà
Bờ nghiêng nghiêng chạy rồi nhoà mất tăm
Cụm vườn toà mỏng khói lam
Như khăn voan phảng phất choàng bóng cây
Một đàn sẻ quấn quýt bay
Dọc con đường nắng lượn dài lung linh
Đồng quê vẽ cảnh bình minh
Bức tranh riêng của chúng mình: quê hương...
Kim Ba
• Quảy (quầy): mang đi bằng quang gánh.
• Mắt tâm: hoàn toàn không còn thấy một dấu hiệu gì cả.
Câu 1
Trả lời câu hỏi 1 Bài đọc trang 68, 69 SGK Tiếng Việt 5 Chân trời sáng tạo
Bức tranh thiên nhiên trong khổ thơ đầu được vẽ bằng những hình ảnh và màu sắc nào?
Phương pháp giải:
Em đọc kĩ khổ thơ đầu của bài đọc, suy nghĩ và trả lời câu hỏi.
Lời giải chi tiết:
Cách 1
- Hình ảnh:
+ Ông trời đốt lửa phương đông
+ Đàn cò thoắt hiện cánh bơi nhịp nhàng
+ Hàng cau rũ tóc.
+ Sương loang cuối vườn.
- Màu sắc:
+ Mây trắng
+ mấy dải mây hồng
+ cái quạt vàng
+ Ngói nhà đỏ
Bức tranh thiên nhiên trong khổ thơ đầu được vẽ bằng những hình ảnh và màu sắc: Ông trời đốt lửa, đun bếp bằng mấy dải mây hồng vắt ngang, ông trời xoè rộng quạt vàng, phất tung ánh sáng bay tràn khắp nơi, mây trắng ngời như vảy cá phơi trong ánh bình minh, đàn cánh cò (trắng) bay – như bơi, hàng cau rủ tóc, sương loang cuối vườn.
Câu 2
Trả lời câu hỏi 2 Bài đọc trang 69 SGK Tiếng Việt 5 Chân trời sáng tạo
Cánh đồng quê được tả trong khổ thơ 2 gợi cho em những suy nghĩ, cảm xúc gì?
Phương pháp giải:
Em đọc kĩ khổ thơ thứ 2 của bài đọc, suy nghĩ và trả lời câu hỏi.
Lời giải chi tiết:
Cách 1
Làng quê vào buổi bình minh mang vẻ đẹp bình dị, hiền lành, thân thương,...
Cánh đồng quê rộng lớn, lúa non mượt mà trải dài khắp nơi. Cảnh vật bình minh nên thơ thật thanh bình, yên ả.
Câu 3
Trả lời câu hỏi 3 Bài đọc trang 69 SGK Tiếng Việt 5 Chân trời sáng tạo
Tìm hình ảnh so sánh, nhân hoá trong bài thơ. Theo em, cách so sánh, nhân hoá của tác giả có gì thú vị?
Phương pháp giải:
Em đọc kĩ bài đọc, suy nghĩ và trả lời câu hỏi.
Lời giải chi tiết:
Cách 1
- Hình ảnh nhân hoá: ông trời đốt lửa, xoè quạt, phất tung ánh sáng, đàn cò sải cánh bơi, hàng cau rũ tóc, bờ nghiêng nghiêng chạy, năng lượn, ...
- Hình ảnh so sánh: mây vảy cá phơi, lúa non trải lụa mượt mà, cụm vườn toả khói mỏng như khăn voan choàng lên cây,...
- Theo em, cách so sánh, nhân hoá của tác giả khiến cảnh đồng quê sinh động, mọi vật đều có hồn, tươi đẹp dưới ánh bình minh.
- Hình ảnh so sánh: Cụm vườn tỏa mỏng khói làm/ Như khăn voan mỏng phảng phất choàng bóng cây.
- Hình ảnh nhân hóa:
+ Ông trời đốt lửa đun bằng mấy dải mây hồng rồi xòe rộng cái quạt vàng
+ Đàn cò thoắt hiện cánh bơi nhịp nhàng
+ Ngói nhà ai đỏ vội vàng
+ Hàng cau rũ tóc
+ Bóng trâu lững thững rời chuồng
+ Lúa non trải lụa mượt mà
+ Bờ nghiêng nghiêng chạy
+ Cụm vườn tỏa mỏng khói lam
+ Khăn voan phảng phất choàng bóng cây
+ Đàn sẻ quấn quýt
+ Nắng lượn lung linh
+ Đồng quê vẽ cảnh
- Tác dụng: giúp sự vật trở nên sinh động, gợi hình gợi cảm hơn, cũng có cảm xúc, hành động như con người.
Câu 4
Trả lời câu hỏi 4 Bài đọc trang 69 SGK Tiếng Việt 5 Chân trời sáng tạo
Chọn một từ ngữ phù hợp để nhận xét về cuộc sống ở quê hương tác giả và giải thích lí do em chọn từ đó.
- thanh bình
- sôi động
- buồn tẻ
- náo nhiệt
* Học thuộc lòng bài thơ.
Phương pháp giải:
Em đọc kĩ bài đọc, suy nghĩ và trả lời câu hỏi.
Lời giải chi tiết:
Cách 1
Em chọn từ “thanh bình” vì cảnh vật nơi đây bình yên, êm đềm.
Em chọn từ “thanh bình” vì cuộc sống ở quê hương của tác giả được miêu tả bằng những sự vật hiện tượng gần gũi, thân thương rất đỗi nhẹ nhàng, yên ả.
Đọc mở rộng
Trả lời câu hỏi Đọc mở rộng trang 69 SGK Tiếng Việt 5 Chân trời sáng tạo
Sinh hoạt câu lạc bộ đọc sách
Chủ điểm Chủ nhân tương lai
(a) Tìm đọc bài văn
Gợi ý:
(b) Ghi chép và trang trí Nhật kí đọc sách.
c. Cùng bạn chia sẻ:
– Bài văn đã đọc.
– Nhật kí đọc sách.
– Từ ngữ dùng hay, hình ảnh đẹp.
-?
d. Ghi lại những từ ngữ, hình ảnh đẹp có trong một bài văn được bạn chia sẻ.
(e) Đọc một bài văn được bạn chia sẻ mà em thích.
Phương pháp giải:
Em tìm đọc bài văn qua sách, báo, internet,.... và hoàn thành yêu cầu bài.
Lời giải chi tiết:
Ví dụ:
- Tác phẩm: Mẹ vắng nhà
- Tác giả: Nguyễn Thi
- Nội dung: Mẹ vắng nhà là tác phẩm văn học của nhà văn Nguyễn Thi, được viết vào tháng 6.1966, từ chuyện có thật của mẹ con chị Út Tịch ở Trà Vinh. Đó là thế giới tuổi thơ của 5 chị em con Bé tự chăm sóc nhau ở nhà trong khi mẹ Út Tịch, một du kích nổi tiếng, phải thường xuyên xa nhà đi đánh giặc
- Từ ngữ dùng hay: óng ánh, long lanh, loáy hoáy, tít tắp,...
- Hình ảnh đẹp: Hình ảnh con Bé hay leo lên ngọn dừa ngóng tin mẹ rồi giả bộ làm cô giáo dạy học cho các em, dù mình chưa biết chữ để dỗ dành các em,....