Bài 9: Dịch vụ
Mở đầu
Ngành dịch vụ chiếm tỉ trọng cao trong cơ cấu kinh tế nước ta và phát triển ngày càng đa dạng. Các nhân tố nào ảnh hưởng đến sự phát triển và phân bố các ngành dịch vụ? Một số ngành dịch vụ của nước ta phát triển ra sao?
Phương pháp giải:
- Tìm hiểu qua sách, báo và internet về tỉ trọng của ngành dịch vụ trong cơ cấu kinh tế nước ta.
- Chỉ ra nhân tố ảnh hưởng đến sự ảnh hưởng , phân bố của các ngành dịch vụ và chúng phát triển ra sao.
Lời giải chi tiết:
- Những nhân tố ảnh hưởng đến sự phát triển và phân bố các ngành dịch vụ là: trình độ phát triển kinh tế; quy mô, cơ cấu dân số; truyền thống văn hoá, phong tục tập quán;...
- Ngành dịch vụ nước ta hiện nay phát triển khá nhanh và có nhiều cơ hội vươn lên, phát triển nhất là ngành dịch vụ tiêu dùng. Ngoài ra còn thu hút nhiều đầu tư nước ngoài vào các hoạt động dịch vụ như tài chính, ngân hàng, bảo hiểm, y tế, du lịch…
? mục 1
Dựa vào thông tin mục 1, hãy phân tích vai trò của một trong các nhân tố ảnh hưởng đến sự phát triển và phân bố các ngành dịch vụ ở nước ta.
Phương pháp giải:
- Đọc kĩ tư liệu trong mục 1.Các nhân tố ảnh hưởng đến sự phát triển và phân bố các ngành dịch vụ (SGK trang 144,145)
- Chỉ ra vai trò của một trong các nhân tố ảnh hưởng đến sự phát triển và phân bố các ngành dịch vụ ở nước ta.
Lời giải chi tiết:
Nhân tố vị trí địa lí và điều kiện tự nhiên:
- Vị trí địa lí: ở gần trung tâm Đông Nam Á, trong khu vực kinh tế phát triển năng động châu Á - Thái Bình Dương, tạo thuận lợi mở rộng thị trường xuất nhập khẩu, xây dựng các tuyến du lịch, giao thông với khu vực và thế giới.
- Điều kiện tự nhiên tạo tiền đề cho việc phát triển các ngành dịch vụ:
+ Khí hậu nhiệt đới thuận lợi cho các hoạt động dịch vụ diễn ra quanh năm
+ Các khu vực đồi núi, bãi biển, cảnh quan đẹp thích hợp phát triển du lịch như: Sa Pa, Đà Lạt, Hạ Long...
+ Bờ biển có nhiều vùng vịnh thuận tiện xây dựng cảng, như Hải Phòng, Đà Nẵng, Khánh Hoà...
+ Mạng lưới sông ngòi dày đặc có thể phát triển du lịch sông nước và giao thông đường sông
? mục 2 a
Dựa vào thông tin mục a và hình 9.1, hãy xác định trên bản đồ:
- Các tuyến đường ô tô huyết mạch, các tuyến đường sắt: tên đường, hướng đường, điểm bắt đầu, kết thúc.
- Vị trí một số cảng biển, cảng hàng không quốc tế chính.
Phương pháp giải:
- Đọc kĩ tư liệu trong mục 2.a) và hình 9.1 (SGK trang 145+146+147).
- Chỉ ra trên bản đồ các tuyến đường ô tô huyết mạch, các tuyến đường sắt và vị trí một số cảng biển, cảng hàng không quốc tế chính.
Lời giải chi tiết:
- Các tuyến đường ô tô huyết mạch:
+ Theo chiều bắc – nam là quốc lộ 1 bắt đầu tại cửa khẩu Hữu Nghị (Lạng Sơn) và kết thúc tại Năm Căn (Cà Mau); đường Hồ Chí Minh bắt đầu tại Pác Bó (Cao Bằng) đến tận Đất Mũi Cà Mau.
+ Theo chiều đông - tây là quốc lộ 7 từ Vinh đến cửa khẩu Nậm Cắn – Lào; quốc lộ 8 từ Vinh đến cửa khẩu Cầu Treo –Lào; quốc lộ 9 từ Đông Hà – cửa khẩu Lao Bảo- Lào
- Các tuyến đường sắt huyết mạch: Tuyến quan trọng nhất là đường sắt Thống Nhất bắt đầu Hà Nội và kết thúc tại Thành phố Hồ Chí Minh theo chiều bắc - nam
- Một số cảng biển chính: Hải Phòng, Bà Rịa - Vũng Tàu, Hải Phòng – Tô-ky-ô, Thành phố Hồ Chí Minh – Xin-ga-po,...
- Cảng hàng không quốc tế chính: Nội bài, Đà Nẵng, Tân Sơn Nhất,...
? mục 2 b
Dựa vào thông tin mục b, hãy trình bày sự phát triển ngành bưu bưu chính viễn thông ở nước ta.
Phương pháp giải:
- Đọc kĩ thông tin mục 2.b)Bưu chính viễn thông (SGK trang 148).
- Chỉ ra sự phát triển ngành bưu bưu chính viễn thông ở nước ta.
Lời giải chi tiết:
- Bưu chính viễn thông là ngành quan trọng, góp phần vào việc nâng cao đời sống người dân, tăng trưởng kinh tế và hội nhập quốc tế.
- Doanh thu ngành bưu chính viễn thông tăng nhanh và liên tục trong giai đoạn 2010 – 2021. Mạng lưới bưu chính viễn thông phủ khắp cả nước. Các đô thị là nơi tập trung các dịch vụ bưu chính viễn thông hiện đại.
- Bưu chính:
+ Phát triển đa dạng và hiệu quả hơn.
+ Các dịch vụ truyền thống như: chuyển, nhận thư, bưu kiện,... từng bước chuyển sang dịch vụ số.
+ Bưu chính hợp tác với các ngành sản xuất và dịch vụ nhằm nâng cao hiệu quả kinh tế.
- Viễn thông:
+ Phát triển công nghệ tiên tiến, dịch vụ hiện đại và nâng cao chất lượng.
+ Tập trung vào chuyển đổi số và phát triển dịch vụ.
- Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh là hai trung tâm bưu chính viễn thông phát triển nhất cả nước.
Luyện tập
Hãy lựa chọn một nhân tố ảnh hưởng đến sự phát triển và phân bố ngành dịch vụ và hoàn thành bảng theo gợi ý sau vào vở.
Phương pháp giải:
- Đọc kĩ phần 1.Các nhân tố ảnh hưởng đến sự phát triển và phân bố các ngành dịch vụ (SGK trang 144,145).
- Chỉ ra một nhân tố ảnh hưởng đến sự phát triển và phân bố ngành dịch vụ
Lời giải chi tiết:
|
Nhân tố |
Ảnh hưởng |
|
Vị trí địa lí và điều kiện tự nhiên
|
- Vị trí địa lí: ở gần trung tâm Đông Nam Á, trong khu vực kinh tế phát triển năng động châu Á - Thái Bình Dương, tạo thuận lợi mở rộng thị trường xuất nhập khẩu, xây dựng các tuyến du lịch, giao thông với khu vực và thế giới - Điều kiện tự nhiên tạo tiền đề cho việc phát triển các ngành dịch vụ: + Khí hậu nhiệt đới thuận lợi cho các hoạt động dịch vụ diễn ra quanh năm. + Các khu vực đồi núi, bãi biển, cảnh quan đẹp thích hợp phát triển du lịch như: Sa Pa, Đà Lạt, Hạ Long... + Bờ biển có nhiều vùng vịnh thuận tiện xây dựng cảng, như Hải Phòng, Đà Nẵng, Khánh Hoà... + Mạng lưới sông ngòi dày đặc có thể phát triển du lịch sông nước và giao thông đường sông. |
Vận dụng
Hãy tìm hiểu thông tin về hai vệ tinh viễn thông đang hoạt động của Việt Nam.
Phương pháp giải:
- Tìm hiểu qua sách, báo và internet về vệ tinh viễn thông đang hoạt động của Việt Nam.
- Chỉ ra thông tin về hai vệ tinh viễn thông đang hoạt động của Việt Nam.
Lời giải chi tiết:
- VINASAT-1, VINASAT-2 của VNPT là 2 vệ tinh viễn thông đầu tiên của Việt Nam.
- Hai vệ tinh đã được phóng lên quỹ đạo không gian có ý nghĩa rất là quan trọng, đảm bảo sự kết nối viễn thông, an toàn cứu nạn cho vùng sâu, xa, biển và hải đảo; đánh dấu chủ quyền của Việt Nam trên vị trí quỹ đạo địa tĩnh.