Đề thi giữa kì 2 Giáo dục địa phương 7 - Hải Phòng

Đề thi

Học sinh lựa chọn 1 trong các nhiệm vụ sau. (Thực hiện cá nhân hoặc nhóm không quá 5 HS) 

Phương án 1: Giới thiệu và trình bày một bài hát Đúm của huyện Thủy Nguyên.

Yêu cầu:

- Nêu được nguồn gốc của nghệ thuật Hát Đúm, đặc điểm các chặng  hát và ý nghĩa của Hát Đúm ở Thuỷ Nguyên, Hải Phòng.

- Trình diễn một làn điệu Hát Đúm hoàn chỉnh.

Phương án 2: Viết lời mới cho một làn điệu Hát Đúm em yêu thích và trình bày được làn điệu đó.

Yêu cầu:

- Lời mới phù hợp văn hóa truyền thống, đúng giai điệu.

- Trình bày trọn vẹn bài hát nhóm đã viết lời.

Phương án 3: Giới thiệu và nêu giải pháp bảo tồn lễ hội chọi trâu tại Đồ Sơn.

Yêu cầu:

- Hình thức: Thiết kế video, hình ảnh hoặc sân khấu hóa.

- Nội dung:

+ Nêu được nguồn gốc và diễn biến  của lễ hội chọi trâu Đồ Sơn.

+ Hiểu được ý nghĩa của lễ hội chọi trâu Đồ Sơn trong đời sống người dân Hải Phòng.

+ Liên hệ bản thân: Tự hào, có biện pháp tuyên truyền, gìn giữ văn hóa dân tộc.

------- Hết -------

Đáp án

HƯỚNG DẪN GIẢI CHI TIẾT

THỰC HIỆN: BAN CHUYÊN MÔN trithuchub.com

Phương án 1: Giới thiệu và trình bày một bài hát Đúm của huyện Thủy Nguyên.

Hát Đúm là một loại hình dân ca truyền thống phổ biến ở huyện Thủy Nguyên, thành phố Hải Phòng. Đây là một hình thức giao duyên đặc sắc của nam nữ thanh niên, thường được tổ chức vào các dịp lễ hội, đặc biệt là Tết Nguyên Đán và hội làng. Hát Đúm không chỉ thể hiện tình cảm đôi lứa mà còn phản ánh đời sống văn hóa, phong tục tập quán của người dân vùng ven sông. Hát Đúm có hình thức đối đáp giữa nam và nữ, lời ca mang tính ứng tác cao, thể hiện sự thông minh, dí dỏm của người hát. Các chủ đề trong hát Đúm thường xoay quanh tình yêu, lao động sản xuất, ca ngợi quê hương, đất nước.

Một đoạn hát Đúm phổ biến ở Thủy Nguyên:

Nam:
Gió xuân thổi mát cánh đồng,

Anh đây gặp chị má hồng xinh tươi.

Hỏi rằng chị đã có đôi,

Cho anh làm mối một lời được chăng?

Nữ:

Xuân về hoa nở trên cành,

Người ta có lứa có đôi cả rồi.

Chỉ còn em gái đơn côi,

Nhưng mà anh có thật lòng hay không?

Phương án 2: Viết lời mới cho một làn điệu Hát Đúm em yêu thích và trình bày được làn điệu đó

Tham khảo:

Nam:
Xuân sang én liệng trên trời,

Anh về hội Đúm trao lời vấn vương.

Gặp em áo lụa tha hương,

Hỏi rằng em đã vấn vương người nào?

Nữ:

Xuân về hoa nở đón chào,

Em đây vẫn đợi, chưa trao ai tình.

Nghe anh hát giữa hội làng,

Mà lòng em bỗng xốn xang lạ thường.

Nam:

Hội làng đông đúc vui thay,

Mà trong tim chỉ đắm say dáng người.

Nếu mà duyên nợ kết đôi,

Xin cùng hẹn ước một lời trăm năm.

Nữ:
Đã thương anh hãy đợi chờ,

Xuân này em hát, xuân sau nên tình.

Lòng em chẳng dám hững hờ,

Mong ngày hạnh phúc đôi ta vẹn tròn.

Phương án 3: Giới thiệu và nêu giải pháp bảo tồn lễ hội chọi trâu tại Đồ Sơn.

Tham khảo: Vở diễn Giữ gìn lễ hội chọi trâu Đồ Sơn

Nhân vật:

1. Người dẫn chuyện (MC)

2. Cụ đồ lão niên (người hiểu biết về lễ hội)

3. Người dân 1 (thanh niên)

4. Người dân 2 (trung niên)

5. Du khách (đến tham quan)

6. Học sinh (đại diện thế hệ trẻ)

PHẦN MỞ ĐẦU

(Trên sân khấu tái hiện không gian hội làng: Cờ quạt, trống hội, mô hình sới chọi trâu. MC bước ra giữa sân khấu.)

MC: Kính thưa quý vị! Hải Phòng không chỉ nổi tiếng với cảnh đẹp biển khơi mà còn có một lễ hội văn hóa độc đáo – Lễ hội chọi trâu Đồ Sơn. Đây là lễ hội mang đậm bản sắc của người dân miền biển, được duy trì từ bao đời nay. Hôm nay, chúng ta cùng quay ngược thời gian để tìm hiểu nguồn gốc, ý nghĩa của lễ hội và những biện pháp bảo tồn di sản này!

(Nhạc lễ hội vang lên. Cụ đồ bước ra, tay cầm quạt, dáng vẻ uy nghiêm.)

PHẦN 1: NGUỒN GỐC VÀ DIỄN BIẾN LỄ HỘI

Người dân 1: Cụ ơi, cháu nghe nói lễ hội chọi trâu có từ lâu lắm rồi, cụ có thể kể lại cho chúng cháu được không?

Cụ đồ: (Vuốt râu, cười hiền) Các con à, lễ hội chọi trâu Đồ Sơn có từ thời xa xưa, gắn với tín ngưỡng thờ thủy thần của ngư dân miền biển. Tương truyền, vào thời Lý – Trần, những người đi biển tin rằng nếu dâng trâu tế thần thì sẽ có mưa thuận gió hòa, tôm cá đầy thuyền.

Người dân 2: Thế lễ hội tổ chức như thế nào hả cụ?

Cụ đồ: Lễ hội diễn ra vào mùng 9 tháng 8 Âm lịch hằng năm. Trâu được chọn nuôi dưỡng, luyện tập cả năm trời. Đến ngày hội, trâu được rước quanh làng, làm lễ tế thần. Sau đó là màn tranh tài nảy lửa trên sới chọi. Khi cuộc đấu kết thúc, trâu thắng cũng như thua đều được hiến tế thần linh.

(Hình ảnh minh họa chiếu trên màn hình: Đám rước trâu, sới đấu tưng bừng, cảnh người dân reo hò.)

PHẦN 2: Ý NGHĨA CỦA LỄ HỘI

Du khách: Thật là độc đáo! Nhưng tại sao lễ hội này lại quan trọng với người dân Đồ Sơn vậy ạ?

Người dân 1: Đây không chỉ là một trò chơi dân gian mà còn thể hiện tinh thần thượng võ, đoàn kết của người dân vùng biển.

Người dân 2: Đúng vậy! Lễ hội còn là dịp để tri ân thần linh, cầu cho mùa màng bội thu, bình an cho ngư dân mỗi lần ra khơi.

MC: Không chỉ mang giá trị lịch sử, lễ hội chọi trâu còn thu hút khách du lịch, góp phần phát triển kinh tế địa phương. Tuy nhiên, trong những năm gần đây, lễ hội gặp nhiều tranh cãi do yếu tố bạo lực. Vậy làm sao để bảo tồn nét đẹp văn hóa này mà vẫn đảm bảo tính nhân văn?

PHẦN 3: BIỆN PHÁP BẢO TỒN LỄ HỘI

(Học sinh bước lên, vẻ mặt tràn đầy nhiệt huyết.)

Học sinh: Là thế hệ trẻ, chúng em rất tự hào về lễ hội này. Nhưng em nghĩ cần có những biện pháp để gìn giữ và phát triển lễ hội theo hướng văn minh hơn!

MC: Bạn có thể chia sẻ cụ thể không?

Học sinh: Dạ, theo em có một số giải pháp:

1. Tăng cường giáo dục và tuyên truyền về ý nghĩa thực sự của lễ hội qua trường học, truyền thông.

2. Thay đổi một số quy tắc trong lễ hội như bỏ hiến tế trâu để tránh phản cảm.

3. Tổ chức lễ hội dưới dạng biểu diễn thay vì thi đấu quyết liệt để bảo vệ động vật.

4. Phát triển du lịch kết hợp với văn hóa truyền thống, mở các khu trưng bày, trải nghiệm cho du khách.

Người dân 1: Ý tưởng rất hay! Vậy chúng ta cùng chung tay bảo tồn lễ hội chọi trâu một cách văn minh, đúng không mọi người?

(Tất cả đồng thanh: "Đúng rồi!")

PHẦN KẾT: KHẲNG ĐỊNH QUYẾT TÂM GIỮ GÌN VĂN HÓA

(Nhạc hào hùng vang lên, tất cả nhân vật đứng thành hàng, hướng về khán giả.)

MC: Lễ hội chọi trâu Đồ Sơn không chỉ là di sản của người dân Hải Phòng mà còn là nét đẹp văn hóa dân tộc. Giữ gìn và phát huy giá trị của lễ hội là trách nhiệm của tất cả chúng ta!

Tất cả cùng đồng thanh: Giữ gìn bản sắc – Phát huy truyền thống!

(Nhạc lễ hội vang lên, tất cả cúi chào, kết thúc vở diễn.)