Đọc hiểu và thực hành Tiếng Việt - Bài 6

Câu 1

Trả lời Câu hỏi 1 trang 3 SBT Văn 9 Kết nối tri thức

Sự việc diễn ra trong đoạn trích được kể lại qua lời của nhân vật nào?

A. Ben-ni-xtơ

B. Ghi-crít

C. Oát-xơn

D. Sơ-lốc Hôm

Phương pháp giải:

Đọc kĩ nội dung văn bản, chú ý ngôn ngữ, lời người kể chuyện

Lời giải chi tiết:

Đáp án C

Câu 2

Trả lời Câu hỏi 2 trang 3 SBT Văn 9 Kết nối tri thức

Khi mới tiếp nhận vụ việc, Sơ-lốc Hôm đã suy luận người chép trộm đề thi là ai?

A. Người thợ in đề thi

B. Cậu sinh viên người Ấn Độ

C. Một người tình cờ vào phòng làm việc của thầy Xôm

D. Một người biết trong phòng làm việc của thầy Xôm có đề thi

Phương pháp giải:

Đọc kĩ nội dung đoạn trích

Lời giải chi tiết:

Đáp án D

Câu 3

Trả lời Câu hỏi 3 trang 3 SBT Văn 9 Kết nối tri thức

Trong quá trình điều tra vụ án, thông tin quan trọng nào khiến Sơ-lốc Hôm nghi ngờ Ghi-crít là thủ phạm của vụ chép trộm đề thi?

A. Theo thầy Xôm, không ai biết đề thi trong phòng thầy.

B. Thầy Xôm nói rằng Ghi-crít là vận động viên nhảy xa.

C. Người hầu Ben-ni-xtơ để quên chìa khoá trong ổ khoá ở cửa phòng.

D. Đôi găng tay của Ghi-crít ở bên ghế cạnh cửa sổ.

Phương pháp giải:

Đọc kĩ nội dung đoạn trích

Lời giải chi tiết:

Đáp án B

Câu 4

Trả lời Câu hỏi 4 trang 3 SBT Văn 9 Kết nối tri thức

Những bằng chứng nào giúp Sơ-lốc Hôm suy luận rằng kẻ chép trộm đề thi đã trốn trong phòng ngủ của thầy Xôm khi thầy quay về phòng làm việc?

Phương pháp giải:

Chú ý các phần suy luận giải thích của Sơ-lốc Hôm

Lời giải chi tiết:

Thám tử Sơ-lốc Hôm giải thích: Vết rách trên bàn khá nông ở một bên, nhưng lại hần rõ theo hướng của phòng ngủ cho thấy chiếc giày bị kéo về hướng đó. Mặt khác, trên sàn phòng ngủ có một mầu đất giống mẩu đất trên bàn ở phòng làm việc.

Câu 1

Trả lời Câu hỏi 1 trang 3 SBT Văn 9 Kết nối tri thức

Nhân vật nào đã đến gặp luật sư Ét-uốt để nhờ ông điều tra vụ việc của gia đình Cráp-tri?

A. Cô Méc-đơ-lân

B. Cậu Mét-thiu

C. Ông Uy-li-am

D. Bà Ma-thơ

Phương pháp giải:

Đọc phần tóm tắt đầu văn bản

Lời giải chi tiết:

Đáp án A

Câu 2

Trả lời Câu hỏi 2 trang 4 SBT Văn 9 Kết nối tri thức

Nối tên nhân vật với từ ngữ chỉ hoạt động của mỗi nhân vật trong buổi chiều tối bà Li-ly bị sát hại theo lời khai của bà giúp việc Ma-thơ (làm vào vở).

Phương pháp giải:

Đọc phần tóm tắt đầu văn bản

Lời giải chi tiết:

1 – A; 2 – B; 3 – D; 4 - C

Câu 3

Trả lời Câu hỏi 3 trang 4 SBT Văn 9 Kết nối tri thức

Để tạo nên sức hấp dẫn cho truyện trinh thám, nhà văn thường đánh lạc hướng suy luận của người đọc để cuối cùng chân tướng sự việc lộ diện bất ngờ. Điều này được thể hiện như thế nào qua việc nhà văn khắc họa thái độ của nhân vật Mét-thiu và bà Ma-thơ khi gặp luật sư Ét-uốt?

Phương pháp giải:

Chú ý các chi tiết miêu tả thái độ, hành động của nhân vật Mét-thiu và bà Ma-thơ

Lời giải chi tiết:

Thái độ của nhân vật Mét-thiu khi gặp luật sư Ét-uốt: Met-thiu không tiếp chuyện vị luật sư, vội vàng ra khỏi nhà với thái độ khó chịu. Cậu ta không muốn nói đến vụ án mạng nữa (cứ nói đi nói lại cái chuyện khốn nạn đó liệu có ích gì). Lời nói, hành động của Mét-thiu khiến người đọc chú ý và nghi ngờ nhân vật có thể liên quan đến vụ án. Bà Ma-thơ thể hiện thái độ vô cùng yêu quý, trân trọng, biết ơn bà chủ Li-ly. Gương mặt bà có “một vẻ bừng sáng ấm áp ... chân thành” và bà nói rằng ví thử có thể chết thay bà chủ thì bà cũng sẽ làm. Ngài Ét-uốt nhận thấy lời nói của bà Ma-thơ chân thành và bà là người ngay thật. Điều này có tác dụng định hướng suy luận cho người đọc: có lẽ người phụ nữ này không liên quan đến vụ án mạng.

Câu 4

Trả lời Câu hỏi 4 trang 4 SBT Văn 9 Kết nối tri thức

Trong đoạn trích, luật sư Ét-uốt đã phỏng đoán, suy luận như thế nào về vụ án? Qua đó, em hãy nhận xét về năng lực điều tra của vị luật sư.

Phương pháp giải:

Đọc kĩ đoạn trích trang 20, 21, 22

Lời giải chi tiết:

Trong đoạn trích, qua cuộc nói chuyện với bà Ma-thơ, luật sư Ét-uốt đã loại trừ nghi phạm là bốn thành viên trong gia đình mà hướng sự chú ý về một người bên ngoài đã vào nhà bà Li-ly (Nhưng nếu bà Cráp-tri đang đợi ai đó ... nếu tự bà ấy mở cửa chính cho người đó…, Tôi nghĩ có thể như thế lắm chứ?). Điều này cho thấy vị luật sư rất thông minh, tinh tường, giàu kinh nghiệm điều tra.

Câu 5

Trả lời Câu hỏi 5 trang 4 SBT Văn 9 Kết nối tri thức

Tìm một câu ghép đẳng lập trong đoạn trích.

Phương pháp giải:

Vận dụng kiến thức đã học về câu ghép

Lời giải chi tiết:

“Tôi biết ngài đang nghĩ gì, nhưng chuyện không phải thế”

Câu 1

Trả lời Câu hỏi 1 trang 4 SBT Văn 9 Kết nối tri thức

Nhận xét sau đây đúng hay sai?

Câu chuyện trong đoạn trích được kể bằng lời của người kể chuyện ngôi thứ nhất.

A. Đúng

B. Sai

Phương pháp giải:

Đọc phần tóm tắt đầu văn bản có giới thiệu về người kể chuyện

Lời giải chi tiết:

Đáp án A

Câu 2

Trả lời Câu hỏi 2 trang 4 SBT Văn 9 Kết nối tri thức

Thời điểm nào Kỳ Phát đã suy đoán được thủ phạm lấy trộm chuỗi hột vàng có ba viên ngọc bích?

A. Khi đọc tấm thiếp của anh Tham Lượng

B. Sau khi đến nhà anh Tham Lượng

C. Khi đi hát cùng anh Tham Lượng

D. Khi gặp đào Phụng

Phương pháp giải:

Chú ý chi tiết tấm danh thiếp

Lời giải chi tiết:

Đáp án A

Câu 3

Trả lời Câu hỏi 3 trang 4 SBT Văn 9 Kết nối tri thức

Phương án nào sau đây nêu đúng quan hệ ý nghĩa giữa hai vế của câu ghép "Anh Thơm Lượng vốn là một người sợ vợ, nhưng anh ấy lại si tình.”?

A. Quan hệ thời gian

B. Quan hệ tương phản

C. Quan hệ lựa chọn

D. Quan hệ tăng cấp

Phương pháp giải:

Vận dụng kiến thức đã học về câu ghép

Lời giải chi tiết:

Đáp án B

Câu 4

Trả lời Câu hỏi 4 trang 4 SBT Văn 9 Kết nối tri thức

Đặc điểm hệ thống nhân vật của thể loại truyện trinh thám được thể hiện như thể nào trong đoạn trích của truyện Ba viên ngọc bích?

Phương pháp giải:

Dựa vào đặc trưng thể loại

Lời giải chi tiết:

Hệ thống nhân vật trong tác phẩm gồm: người điều tra (thám tử Kỳ Phát) nạn nhân (chị Tham Lượng), thủ phạm (anh Tham Lượng và thằng xe).

Câu 5

Trả lời Câu hỏi 5 trang 5 SBT Văn 9 Kết nối tri thức

Những manh mối quan trọng nào giúp Kỳ Phát tìm được thủ phạm của vụ trộm chuỗi hột? Từ đó, nhận xét về tài năng phá án của vị thám tử.

Phương pháp giải:

Đọc kĩ văn bản, chú ý chi tiết tấm danh thiếp

Lời giải chi tiết:

Thám tử Kỳ Phát đã giải thích những manh mối quan trọng giúp anh tìm được thủ phạm của vụ trộm chuỗi hột:

- Tấm thiếp anh Tham Lượng gửi đến nhờ Kỳ Phát giúp đỡ có một chỗ chữa và một số nội dung mâu thuẫn nhau (nếu anh rỗi rãi - lại chơi tôi ngay, việc trộm thường - rất bí mật). Điều này cho thấy anh Tham Lượng không muốn vị thám tử đến tra xét, chứng tỏ có thể chính anh Tham Lượng là thủ phạm.

- Việc Tham Lượng về nhà bỏ thư: thông thường, đi xe về nhà, bỏ thư, gọi cửa phải mất ít nhất 25 phút nhưng Tham Lượng chỉ mất 15 - 16 phút. Như vậy, anh Tham Lượng chỉ có một cách là thuê xe đạp từ Nhà hát Lớn về nhà.

- Kỳ Phát thực nghiệm hiện trường bằng cách tính thời gian thuê xe đạp từ Nhà hát Lớn về nhà anh Tham Lượng.

=> Từ đó, em nhận xét về tài năng phá án của vị thám tử. Gợi ý: Kỳ Phát thông minh, quan sát mọi việc rất tinh tường, điều tra cẩn trọng, suy luận lô-gíc, ...

Câu 1

Trả lời Câu hỏi 1 trang 7 SBT Văn 9 Kết nối tri thức

Đoạn trích trên là lời giải thích của nhân vật nào về vụ án?

A. Ông Hôn-đơ

B. Thám tử Sơ-lốc Hôm

C. Cô Me-ry

D. Người bạn của thám tử

Phương pháp giải:

Chú ý ngôn ngữ, lời người kể chuyện

Lời giải chi tiết:

Đáp án B

Câu 2

Trả lời Câu hỏi 2 trang 7 SBT Văn 9 Kết nối tri thức

Ông Hôn-đơ cho rằng thủ phạm lấy cắp một góc chiếc mũ miện với ba viên đá be-rô là ai?

A. A-thơ

B. Gioóc Bơn-queo

C. Me-ry

D. Lu-xi

Phương pháp giải:

Đọc kĩ phầm tóm tắt đầu văn bản

Lời giải chi tiết:

Đáp án A

Câu 3

Trả lời Câu hỏi 3 trang 7 SBT Văn 9 Kết nối tri thức

Dấu vết nào mà Sơ-lốc Hôm phát hiện trên tuyết KHÔNG liên quan đến phỏng đoán của vị thám tử về vụ vật lộn đã xảy ra ở nhà ông Hôn-đơ?

A. Những vết tròn

B. Dấu chân của hai người đàn ông

C. Vài giọt máu

D. Tuyết bị giẫm nát

Phương pháp giải:

Chú ý chi tiết các dấu chân trên tuyết

Lời giải chi tiết:

Đáp án A

Câu 4

Trả lời Câu hỏi 4 trang 7 SBT Văn 9 Kết nối tri thức

Phương án nào sau đây nêu đúng quan hệ ý nghĩa giữa hai vế của câu ghép “Tuy vậy, vì anh ta yêu người em họ của mình nên đó chính là cái cớ tuyệt vời để giải thích cho việc anh ta giữ kín bí mật của cô ta - nhất là khi bí mật đó là một điều ô nhục.”?

A. Giả thiết - hệ quả

B. Nguyên nhân - kết quả

C. Nhượng bộ - tăng tiến

D. Sự kiện - mục đích

Phương pháp giải:

Vận dụng kiến thức đã học về câu ghép

Lời giải chi tiết:

Đáp án B

Câu 5

Trả lời Câu hỏi 5 trang 7 SBT Văn 9 Kết nối tri thức

Vụ việc lấy trộm chiếc mũ miện xảy ra khi nào, ở đâu?

Phương pháp giải:

Đọc phần tóm tắt đầu văn bản

Lời giải chi tiết:

Vụ việc lấy trộm chiếc mũ miện xảy ra vào buổi tối ông Hôn-đơ đem chiếc mũ về cất giấu tại nhà.

Câu 6

Trả lời Câu hỏi 6 trang 7 SBT Văn 9 Kết nối tri thức

Phân tích cách điều tra giúp Sơ-lốc Hôm tìm ra những người có liên quan đến vụ việc lấy trộm chiếc mũ miện (xem xét hiện trường, suy luận loại trừ, bổ sung bằng chứng). Qua đó, nhận xét về tài năng phá án của vị thám tử.

Phương pháp giải:

Chú ý các chi tiết Sơ-lốc Hôm xem xét hiện trường, suy luận loại trừ, bổ sung bằng chứng

Lời giải chi tiết:

Cách điều tra giúp Sơ-lốc Hôm tìm ra những người có liên quan đến vụ việc lấy trộm chiếc mũ miện:

- Xem xét hiện trường: Sơ-lốc Hôm nghiên cứu rất kĩ hiện trường vụ án. Ông đã đi vòng quanh nhà để quan sát những dấu vết trên tuyết, dùng kính lúp xem xét kĩ bệ cửa và khung cửa sổ của nhà ông Hôn-đơ. Từ các dấu hiệu bằng chứng phạm tội đó, ông đã suy luận ra những người liên quan đến vụ việc.

- Suy luận loại trừ: Sơ-lốc Hôm cho rằng “Tôi có một phương châm là: Sau khi loại trừ được những gì không thể thì điều gì còn lại, dù có khó xảy ra đến đâu, ắt phải là đáp án chân thực.". Vì thế ông cho rằng cô Me-ry đã đem chiếc mũ miện xuống nhà.

- Bổ sung bằng chứng: Sơ-lốc Hôm đến nhà của huân tước Gioóc Bơn-queo, tìm cách mua lại đôi giày đã hỏng của hắn để ướm vào vết chân trên tuyết. Qua đó, em nhận xét về tài năng phá án của vị thám tử. Gợi ý: Sơ-lốc Hôm có năng lực quan sát tinh tường, suy luận thông minh, điều tra cẩn trọng, ...

Câu 7

Trả lời Câu hỏi 7 trang 7 SBT Văn 9 Kết nối tri thức

Giả sử em là nhân vật A-thơ, em sẽ xử lí tình huống trong đoạn trích như thế nào? Vì sao?

Phương pháp giải:

Đặt mình vào góc nhìn của nhân vật A-thơ để xử lí tình huống

Lời giải chi tiết:

Em nêu cách xử lí tình huống của mình và giải thích lí do. Ví dụ: Em sẽ hành động giống nhân vật A-thơ (không tố cáo Me-ry) hoặc em sẽ nói với cha sự thật về vụ việc để tìm cách xử lí phù hợp.

Câu 8

Trả lời Câu hỏi 8 trang7 SBT Văn 9 Kết nối tri thức

Em rút ra bài học gì từ câu chuyện được kể trong đoạn trích?

Phương pháp giải:

Từ nội dung văn bản rút ra bài học

Lời giải chi tiết:

Bài học: Không nên đưa ra kết luận vội vàng về một vụ việc hoặc con người khi chưa có đầy đủ bằng chứng; bài học về mối quan hệ giữa tình cảm cá nhân và tinh thần tôn trọng sự thật, thượng tôn pháp luật.

Câu 1

Trả lời Câu hỏi 1 trang 9 SBT Văn 9 Kết nối tri thức

Phương án nào sau đây KHÔNG thể hiện thái độ của Sâm khi Kỳ Phát đến nhà?

A. Lảng tránh

B. Lo lắng

C. Sợ hãi

D. Tò mò

Phương pháp giải:

Đọc kĩ phần tóm tắt đầu văn bản

Lời giải chi tiết:

Đáp án D

Câu 2

Trả lời Câu hỏi 2 trang 9 SBT Văn 9 Kết nối tri thức

Trong đoạn trích, nhân vật Kỳ Phát có vai trò như thế nào?

A. Người điều tra, nghi phạm

B. Người điều tra, thủ phạm

C. Nạn nhân, nghi phạm

D. Nghi phạm, thủ phạm

Phương pháp giải:

Đọc kĩ văn bản, xác định vai trò của Kỳ Phát

Lời giải chi tiết:

Đáp án A

Câu 3

Trả lời Câu hỏi 3 trang 9 SBT Văn 9 Kết nối tri thức

Phương án nào sau đây nêu đúng quan hệ ý nghĩa giữa hai vế của câu ghép “Tôi đã hiều từ chỗ 8 giờ kém 5 mà anh luận ra có kẻ nghịch đồng hồ trước khi vào học, nhưng tôi cũng chưa biết vì đâu mà anh biết tôi chính là thủ phạm.”?

A. Bổ sung

B. Lựa chọn

D. Tương phản

C. Tâng cấp

Phương pháp giải:

Vận dụng kiến thức đã học về câu ghép

Lời giải chi tiết:

Đáp án D

Câu 4

Trả lời Câu hỏi 4 trang 10 SBT Văn 9 Kết nối tri thức

Vụ việc mất đồng hồ xảy ra khi nào, ở đâu?

Phương pháp giải:

Xác định bối cảnh ở phần tóm tắt đầu văn bản

Lời giải chi tiết:

Vụ việc mất đồng hồ xảy ra vào buổi sáng thầy Hy đi dạy, trong lớp học.

Câu 5

Trả lời Câu hỏi 5 trang 10 SBT Văn 9 Kết nối tri thức

Chỉ ra những manh mối quan trọng giup Kỳ Phát phát hiện ra sự thật của vụ việc thầy Hy mất đồng hồ.

Phương pháp giải:

Chú ý các chi tiết, manh mối

Lời giải chi tiết:

Những manh mối quan trọng giúp Kỳ Phát phát hiện ra sự thật của vụ việc thầy giáo mất đồng hồ:

- Thông tin về giờ trên chiếc đồng hồ. Kỳ Phát nói rằng “chỉ nhờ có chỗ 8 giờ kém 5 mà tôi tìm được ra người đã lấy, nói trót cầm thì đúng hơn, chiếc đồng hồ của thầy giáo Hy". Từ đó, cậu suy luận chiếc đồng hồ không thể chạy nhanh như vậy được. Điều này chứng tỏ có một bạn trong lớp lén lấy đồng hồ ra và vặn lại.

- Trên mặt bàn của Sâm có vết dầu máy. Như vậy, Sâm đã tháo máy đồng hồ để lên bàn.

Câu 6

Trả lời Câu hỏi 6 trang 10 SBT Văn 9 Kết nối tri thức

Nhận xét về tài năng điều tra của nhân vật Kỳ Phát.

Phương pháp giải:

Dựa vào kết quả thực hiện câu 5 để trả lời

Lời giải chi tiết:

Kỳ Phát rất thông minh và có năng lực suy luận lô-gíc (suy luận về thời gian trên chiếc đồng hồ để biết được có bạn đã lén lấy ra xem, vặn đi vặn lại và vì thế làm cho đồng hồ hỏng máy không chạy nữa), quan sát tinh tường, cẩn thận (phát hiện trên mặt bàn có vết dầu máy).

Câu 7

Trả lời Câu hỏi 7 trang 10 SBT Văn 9 Kết nối tri thức

Kỳ Phát có thái độ như thế nào với Sâm? Qua đó, em hãy nhận xét về tính cách nhân vật Kỳ Phát.

Phương pháp giải:

Chú ý thái độ, lời nói của Kỳ Phát với Sâm để xác định tính cách nhân vật Kỳ Phát

Lời giải chi tiết:

Sâm là người trót cầm đồng hồ của thầy giáo Hy, còn Kỳ Phát thì bị hiểu lầm và bị thầy trách phạt. Tuy nhiên, thái độ của Kỳ Phát với Sâm rất ôn tồn, nhẹ nhàng và đầy thấu hiểu.

- Kỳ Phát rất hiểu Sâm khi cho rằng không phải Sâm định lấy cắp đồng hồ mà chỉ vì tính tò mò.

- Phát mến Sâm vì xưa nay Sâm vốn là một người chăm chỉ và ngoan ngoãn.

- Khi phát hiện ra sự thật, Phát không nói rõ sự việc ra ngay mà tìm Sâm để cùng bàn cách xử trí.

=> Từ đó, nhận xét về tính cách Kỳ Phát: là cậu học trò rất chín chắn, sâu sắc và nhân hậu.

Câu 8

Trả lời Câu hỏi 8 trang 10 SBT Văn 9 Kết nối tri thức

Nêu một bải học em rút ra được từ đoạn trích

Phương pháp giải:

Từ nội dung văn bản rút ra bài học

Lời giải chi tiết:

Gợi ý:

- Bài học về sự cẩn trọng khi đánh giá một con người hay sự việc

- Sự chín chắn trong suy nghĩ và hành động

- Tấm lòng nhân hậu

…