Giải bài 6.33 trang 13

Đề bài

Hai công nhân cùng làm một mặt hàng. Người công nhân thứ nhất làm được 1 000 sản phẩm trong x (giờ); người công nhân thứ hai làm được 1 250 sản phẩm trong $x + 10$ (giờ)

a) Viết các phân thức biểu thị số sản phẩm người thứ nhất làm được trong 1 giờ; số sản phẩm người công nhân thứ hai làm được trong 1 giờ; tỉ số giữa năng suất của người công nhân thứ hai so với năng suất của người công nhân thứ nhất.

b) Tính giá trị tỉ số giữa năng suất của người công nhân thứ hai so với năng suất của người công nhân thứ nhất trong trường hợp $x = 240$ . Hãy cho biết trong trường hợp này, năng suất lao động của người công nhân thứ hai tăng bao nhiêu phần trăm so với năng suất lao động của người công nhân thứ nhất.

Phương pháp giải - Xem chi tiết

+ Sử dụng kiến thức chia một phân thức cho một phân thức để tính: Nhân phân thức bị chia với nghịch đảo của phân thức chia: $\frac{A}{B} : \frac{C}{D} = \frac{A . D}{B . C}$

+) Sử dụng kiến thức giá trị của phân thức tại một giá trị đã cho của biến để tính giá trị phân thức: Muốn tính giá trị của một phân thức tại một giá trị đã cho của biến ta thay giá trị đã cho của biến vào phân thức đó rồi tính giá trị biểu thức số nhận được.

Lời giải chi tiết

a) Trong một giờ, người thứ nhất làm được: $\frac{1 000}{x}$ (sản phẩm)

Trong một giờ, người thứ hai làm được: $\frac{1 250}{x + 10}$ (sản phẩm)

Tỉ số năng suất của người công nhân thứ hai so với năng suất của người công nhân thứ nhất là: $\frac{1 250}{x + 10} : \frac{1 000}{x} = \frac{1 250 x}{1 000 (x + 10)} = \frac{5 x}{4 (x + 10)}$

b) Với $x = 240$ ta có: $\frac{5.240}{4 (240 + 10)} = \frac{5.240}{4.250} = \frac{6}{5} = 1, 2$

Như vậy, năng suất lao động của người công nhân thứ hai bằng 120% năng suất lao động của người công nhân thứ nhất. Người công nhân thứ hai này đã tăng năng suất lao động 20% so với người công nhân thứ nhất.