Giải bài tập 1.11 trang 19
Tìm giá trị lớn nhất và giá trị nhỏ nhất (nếu có) của các hàm số sau: a) (y = {x^4} - 2{x^2} + 3); b) (y = x.{e^{ - x}}); c) (y = xln x); d) (y = sqrt {x - 1} + sqrt {3 - x} ).
Đề bài
Tìm giá trị lớn nhất và giá trị nhỏ nhất (nếu có) của các hàm số sau:
a) y=x4−2x2+3y=x4−2x2+3;
b) y=x.e−xy=x.e−x;
c) y=xlnxy=xlnx;
d) y=√x−1+√3−xy=√x−1+√3−x.
Phương pháp giải - Xem chi tiết
Sử dụng kiến thức về cách tìm giá trị lớn nhất và giá trị nhỏ nhất của hàm số trên một đoạn để tính: Giả sử y=f(x)y=f(x) là hàm số liên tục trên [a;b][a;b] và có đạo hàm trên (a; b), có thể trừ ra tại một số hữu hạn điểm mà tại đó hàm số không có đạo hàm. Giả sử chỉ có hữu hạn điểm trong đoạn [a;b][a;b] mà đạo hàm f′(x)=0f′(x)=0.
Các bước tìm giá trị lớn nhất và giá trị nhỏ nhất của hàm số trên đoạn [a;b][a;b]:
1. Tìm các điểm x1,x2,...xn∈(a;b)x1,x2,...xn∈(a;b), tại đó f′(x)=0f′(x)=0 hoặc không tồn tại.
2. Tính f(x1);f(x2);...;f(xn)f(x1);f(x2);...;f(xn), f(a) và f(b).
3. Tìm số lớn nhất M và số nhỏ nhất m trong các số trên.
Ta có: M=max[a;b]f(x),m=min[a;b]f(x)M=max[a;b]f(x),m=min[a;b]f(x).
Lời giải chi tiết
a) y′=4x3−4xy′=4x3−4x;
y′=0⇔4x3−4x=0⇔[x=0x=±1y′=0⇔4x3−4x=0⇔[x=0x=±1
y(0)=3y(0)=3; y(1)=y(−1)=2y(1)=y(−1)=2.
Do đó, min(−∞;+∞)y=y(1)=y(−1)=2min(−∞;+∞)y=y(1)=y(−1)=2, hàm số không có giá trị lớn nhất vì limx→±∞y=+∞limx→±∞y=+∞.
b) Ta có: y′=e−x−x.e−xy′=e−x−x.e−x;
y′=0⇔e−x−x.e−x=0y′=0⇔e−x−x.e−x=0
⇔e−x(1−x)=0⇔x=1⇔e−x(1−x)=0⇔x=1.
Bảng biến thiên:

Do đó, max(−∞;+∞)y=y(1)=1emax(−∞;+∞)y=y(1)=1e, hàm số không có giá trị nhỏ nhất.
c) Tập xác định của hàm số là: D=(0;+∞)D=(0;+∞).
y′=lnx+x.1x=lnx+1y′=lnx+x.1x=lnx+1,
y′=0⇔lnx+1=0⇔x=1ey′=0⇔lnx+1=0⇔x=1e (thỏa mãn).
Bảng biến thiên:

Hàm số không có giá trị lớn nhất, min(0;+∞)y=y(1e)=−1emin(0;+∞)y=y(1e)=−1e.
d) Tập xác định của hàm số là [1;3][1;3].
y′=12√x−1−12√3−xy′=12√x−1−12√3−x,
y′=0⇔12√x−1−12√3−x=0y′=0⇔12√x−1−12√3−x=0
⇔√3−x−√x−12√3−x√x−1=0⇔√3−x−√x−12√3−x√x−1=0
⇔√3−x=√x−1⇔√3−x=√x−1
⇒3−x=x−1⇔x=2⇒3−x=x−1⇔x=2 (thỏa mãn).
y(1)=√2y(1)=√2; y(2)=2y(2)=2; y(3)=√2y(3)=√2.
Do đó, max[1;3]y=y(2)=2max[1;3]y=y(2)=2, min[1;3]y=y(1)=y(3)=√2min[1;3]y=y(1)=y(3)=√2.
