Hàm số tuần hoàn và chu kì của hàm số - Toán 11
Hàm số lượng giác - Từ điển môn Toán 11 Hàm số tuần hoàn và chu kì của hàm số - Toán 11
Xét tính tuần hoàn và tìm chu kì của hàm số
1. Hàm số tuần hoàn
a) Khái niệm
Hàm số y = f(x) với tập xác định D được gọi là hàm số tuần hoàn nếu tồn tại một số T khác 0 sao cho với mọi \(x \in D\), ta có \(x \pm T \in D\) và \(f(x + T) = f(x)\).
b) Cách xét tính tuần hoàn của hàm số
Sử dụng định nghĩa hàm số tuần hoàn.
Bước 1: Dự đoán số thực T sao cho \(x \in D\), ta có \(x \pm T \in D\) và \(f(x + T) = f(x)\).
Bước 2: Kết luận tính tuần hoàn của hàm số.
Chú ý: Người ta chứng minh được rằng các hàm số y = sinx, y = cosx, y = tanx, y = cotx đều là các hàm số tuần hoàn.
Ví dụ minh hoạ:
Xét tính tuần hoàn của hàm số y = sinx và hàm số y = tanx.
Giải:
\(\sin x = \sin (x + 2\pi )\) với mọi \(x \in \mathbb{R}\) nên y = sinx là hàm số tuần hoàn.
\(\tan x = \tan (x + \pi )\) với mọi \(x \ne \frac{\pi }{2} + k\pi \), \(k \in \mathbb{Z}\) nên y = tanx là hàm số tuần hoàn.
2. Chu kì của hàm số tuần hoàn
a) Khái niệm
Số T dương nhỏ nhất thoả mãn các điều kiện
+ \(\forall x \in D\), ta có \(x \pm T \in D\);
+ \(f(x + T) = f(x)\);
được gọi là chu kì của hàm số tuần hoàn.
b) Cách tìm chu kì của hàm số lượng giác
Hàm số y = k.sin(ax + b) có chu kì là \(T = \frac{{2\pi }}{{\left| a \right|}}\).
Hàm số y = k.cos(ax + b) có chu kì là \(T = \frac{{2\pi }}{{\left| a \right|}}\).
Hàm số y = k.tan(ax + b) có chu kì là \(T = \frac{\pi }{{\left| a \right|}}\).
Hàm số y = k.cot(ax + b) có chu kì là \(T = \frac{\pi }{{\left| a \right|}}\).
Hàm số y = f(x) có chu kì \({T_1}\), hàm số y = g(x) có chu kì \({T_2}\) thì chu kì của hàm số \(y = a.f(x) + b.g(x)\) là T = BCNN của \({T_1}\) và \({T_2}\).
Ví dụ minh hoạ:
1) Chu kì của hàm số y = 2tan(2x – 100) là \(T = \frac{\pi }{{\left| 2 \right|}} = \frac{\pi }{2}\).
2) Chu kì của hàm số \(y = - \pi .\sin (4x - 2998)\) là \(T = \frac{{2\pi }}{{\left| 4 \right|}} = \frac{\pi }{2}\).
3) Xét hàm số \(y = \sin (2x - \pi ) + \frac{1}{2}\tan (x + \pi )\).
Hàm số \(f(x) = \sin (2x - \pi )\) có chu kì \({T_1} = \frac{{2\pi }}{{\left| 2 \right|}} = \pi \).
Hàm số \(g(x) = \frac{1}{2}\tan (x + \pi )\) có chu kì \({T_2} = \frac{\pi }{{\left| 1 \right|}} = \pi \).
Vậy chu kì của hàm số \(y = \sin (2x - \pi ) + \frac{1}{2}\tan (x + \pi )\) là \(T = \pi \).
3. Bài tập vận dụng
Luyện trắc nghiệm Toán lớp 1 Lớp LOP11
Học đi đôi với hành! Làm ngay các bộ đề trắc nghiệm chấm điểm tức thì, có đáp án chi tiết giúp ghi nhớ kiến thức sâu và chuẩn bị tốt cho các bài kiểm tra.
Học tập & ôn luyện trên ứng dụng Tri Thức Hub
Tải ứng dụng Tri Thức Hub trên điện thoại hoặc máy tính bảng (hỗ trợ Android & iOS) để làm bài kiểm tra, luyện tập và lưu tiến độ học tập!
