Soạn bài Củng cố, mở rộng bài 2
Câu 1
Câu 1 (trang 55, SGK Ngữ văn 8, tập 1)
Kẻ bảng vào vở theo mẫu dưới đây và điền nội dung về một số yếu tố thi luật của thể thơ thất ngôn bát cú Đường luật thể hiện qua bài thơ Thu điếu của Nguyễn Khuyến:
|
Câu |
Luật bằng trắc |
Niêm |
Vần |
Nhịp |
Đối |
|
1 |
|
|
|
|
|
|
2 |
|
|
|
|
|
|
3 |
|
|
|
|
|
|
4 |
|
|
|
|
|
|
5 |
|
|
|
|
|
|
6 |
|
|
|
|
|
|
7 |
|
|
|
|
|
|
8 |
|
|
|
|
|
Phương pháp giải:
Xem lại văn bản đã học để trả lời.
Lời giải chi tiết:
|
Câu |
Luật bằng trắc |
Niêm |
Vần |
Nhịp |
Đối |
|
1 |
B - B - T - T - T - B - B |
Câu 1 và 5 |
Eo |
2/2/3 |
nắng xuống- trời lên. |
|
2 |
T - T - B - B - T - T - B |
Câu 2 và 3 |
Eo |
3/2/2 |
|
|
3 |
T - T - B - B - B - T - T |
|
|
2/3/2 |
|
|
4 |
T - B - T - T - T - B - B |
Câu 4 và 8 |
Eo |
2/3/2 |
|
|
5 |
B - B - B - T - B - B - T |
Câu 5 và 7 |
|
2/2/3 |
|
|
6 |
T - T - B - B - T - T - B |
|
Eo |
2/2/3 |
|
|
7 |
T - T - B - B - B - T - T |
|
|
2/2/3 |
|
|
8 |
T - B - T - T - T - B - B |
|
Eo |
2/2/3
|
Câu 2
Câu 2 (trang 55, SGK Ngữ văn 8, tập 1)
Kẻ bảng vào vở theo mẫu dưới đây và điền nội dung về một số yếu tố thi luật của thể thơ tứ tuyệt Đường luật thể hiện qua bài thơ Thiên Trường vãn vọng của Trần Nhân Tông:
|
Câu |
Luật bằng trắc |
Niêm |
Vần |
Nhịp |
|
1 |
|
|
|
|
|
2 |
|
|
|
|
|
3 |
|
|
|
|
|
4 |
|
|
|
|
Phương pháp giải:
Xem lại văn bản đã học để trả lời.
Lời giải chi tiết:
|
Câu |
Luật bằng trắc |
Niêm |
Vần |
Nhịp |
|
1 |
B - T - B - B - T - T - B |
Câu 1 và 3 |
ên |
2/2/3 |
|
2 |
T - B - T - T - T - B - B |
Câu 2 và 4 |
|
2/2/3 |
|
3 |
T - B - T - T - B - B - T |
|
|
2/2/3 |
|
4 |
T - T - B - B - B - T - B |
|
|
2/2/3 |
Câu 3
Câu 3 (trang 55, SGK Ngữ văn 8, tập 1)
Hãy chọn một bài thơ thất ngôn bát cú hoặc tứ tuyệt Đường luật mà em yêu thích và thực hiện các yêu cầu sau:
a. Nhận xét về niêm, luật của bài thơ.
b. Xác định bố cục và nêu ý chính của từng phần.
c. Nêu chủ đề và chỉ ra một số nét đặc sắc nghệ thuật của bài thơ.
Phương pháp giải:
Chọn một bài thơ thất ngôn bát cú hoặc tứ tuyệt Đường luật mà em yêu thích và thực hiện các yêu cầu của đề bài.
Lời giải chi tiết:
Bạn đến chơi nhà
(Nguyễn Khuyến)
Đã bấy lâu nay bác tới nhà,
Trẻ thì đi vắng, chợ thời xa.
Ao sâu, sóng cả, khôn chài cá;
Vườn rộng rào thưa, khó đuổi gà.
Cải chửa ra cây, cà mới nụ;
Bầu vừa rụng rốn, mướp đương hoa.
Đầu trò tiếp khách, trầu không có,
Bác đến chơi đây, ta với ta.
a.
- Bài thơ có 8 câu mỗi câu bảy chữ, hợp vần ở chữ cuối câu một và chữ cuối các câu chẵn (1, 2, 4, 6 và 8).
- Phép đối ở bốn câu giữa: câu 3 - câu 4, câu 5 - câu 6.
b. Xác định bố cục và nêu ý chính của từng phần.
- Đoạn 1 (Câu đầu): Giới thiệu sự việc.
- Đoạn 2 (6 câu tiếp): Hoàn cảnh của nhà thơ khi bạn đến chơi.
- Đoạn 3 (Câu cuối): Tình cảm thắm thiết của nhà thơ đối với bạn.
c. Nêu chủ đề và chỉ ra một số nét đặc sắc nghệ thuật của bài thơ.
- Bạn đến chơi nhà là một bài thơ trữ tình đặc sắc được làm theo thể thơ thất ngôn bát cú Đường luật. Với bài thơ này, tác giả đã cho ta thấy một trong những tình cảm quý giá nhất của con người ấy là tình bạn.
- Đặc sắc nghệ thuật:
+ Tạo tình huống bất ngờ, thú vị
+ Giọng thơ chất phác, hồn nhiên, ẩn sau câu chữ là ánh mắt lấp lánh cùng nụ cười hồn hậu, ấm áp, chân tình của nhà thơ
+ Sự kết hợp nhuần nhuyễn, tinh tế giữa ngôn ngữ đời thường và ngôn ngữ bác học