Soạn bài Thực hành đọc: Sách thay đổi lịch sử loài người
Nội dung chính
| Văn bản nêu lên sự ảnh hưởng to lớn của sách đối với sự phát triển của lịch sử xã hội loài người. |
Câu 1
Trả lời Câu hỏi 1 trang 88 SGK Văn 12 Kết nối tri thức
Tóm tắt các ý chính, ý phụ, các chi tiết trong văn bản
Phương pháp giải:
Đọc kĩ văn bản, chú ý các luận điểm được tác giả sử dụng
Lời giải chi tiết:
Cách 1
- Sách đóng vai trò quan trọng trong việc định hình xã hội, ảnh hưởng đến niềm tin, giá trị và cách nhìn nhận thế giới của chúng ta. Chúng là chất xúc tác cho các cuộc cách mạng, khơi dậy những khám phá khoa học và truyền cảm hứng cho vô số cá nhân.
- Trải qua lịch sử, nhiều cuốn sách đã để lại dấu ấn không thể phai mờ trong hành trình của nhân loại.
- Từ những chuyên luận khoa học đột phá đặt nền móng cho sự hiểu biết hiện đại đến những tuyên ngôn chính trị mang tính cách mạng khơi dậy các phong trào xã hội, sách đã trở thành công cụ mạnh mẽ để biến đổi.
- Văn học, dưới nhiều hình thức phong phú, cũng đóng vai trò then chốt trong việc định hình nhận thức của chúng ta về thế giới và bản thân.
- Sách có vai trò quan trọng trong việc định hình xã hội, ảnh hưởng đến niềm tin, giá trị và cách nhìn nhận thế giới của chúng ta. Chúng là chất xúc tác cho các cuộc cách mạng, khám phá khoa học và truyền cảm hứng cho nhiều cá nhân.
- Nhiều cuốn sách đã để lại dấu ấn sâu đậm trong lịch sử nhân loại, thách thức nhận thức, khơi dậy trí tưởng tượng và thúc đẩy tiến bộ. Chúng là kho tàng tri thức và là chất xúc tác cho sự thay đổi.
- Dù khó xác định một cuốn sách nào thay đổi hoàn toàn lịch sử, nhiều tác phẩm đã ảnh hưởng sâu sắc, vượt qua ranh giới thời gian và văn hóa, định hình ý thức tập thể của chúng ta.
- Từ các chuyên luận khoa học đến tuyên ngôn chính trị, sách đã trở thành công cụ mạnh mẽ để biến đổi, thách thức chuẩn mực, và ủng hộ một thế giới công bằng hơn.
- Văn học, qua nhiều hình thức, đóng vai trò then chốt trong việc định hình nhận thức của chúng ta về thế giới và bản thân, khám phá chiều sâu cảm xúc và phản ánh những chủ đề phổ quát về tình yêu, mất mát và điều kiện con người.
Ý chính:
- Mỗi cuốn sách là một vật phẩm văn hoá và sự tiến hoá của chúng là lịch sử thu nhỏ của sự giao lưu giữa các nền văn minh.
- …
Ý phụ:
- Sách không chỉ là phả hệ tri thức mà còn là lịch sử kỹ thuật, chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội, tư tưởng của một thời đại.
- ….
Các chi tiết:
- “Sự phong phú của thư tịch ở Trung Hoa giai đoạn… nơi sách được bàn luận”.
- “Hành động hôn lên cuốn Kinh Thánh… khi ra trận”
- ….
Câu 2
Trả lời Câu hỏi 2 trang 88 SGK Văn 12 Kết nối tri thức
Chú ý đến quan điểm của tác giả về vai trò của sách đối với lịch sử loài người và những dữ liệu lịch sử được sử dụng để làm sáng tỏ quan điểm đó.
Phương pháp giải:
Vận dụng tri thức Ngữ văn và khả năng phân tích để thực hiện yêu cầu của đề bài
Lời giải chi tiết:
Cách 1
*Quan điểm: Sách đóng vai trò vô cùng quan trọng trong việc lưu giữ, truyền tải và phát triển tri thức của nhân loại, từ đó tác động mạnh mẽ đến lịch sử loài người.
*Dữ liệu lịch sử làm sáng tỏ quan điểm:
"Sách đã góp phần tạo ra châu Âu hiện đại. Từ tri thức, ngôn ngữ, tôn giáo, giáo dục, báo chí, đã ra đời nước Pháp, nước Anh, nước Đức,... hiện đại. Sự thắng thế của phương Tây ở thế kỉ XIX - XX sẽ xác lập một nền văn hóa đọc mới trên toàn thế giới"
"Các cuốn sách như Của cải của các dân tộc,... Từ ý nghĩa này, sách đã góp phần định hình, thúc đẩy hay níu giữ sự tiến hóa của xã hội. Sự phong phú của thư tịch ở Trung Hoa giai đoạn Sơ kì Cận đại là một ví dụ.
- Quan điểm của tác giả: Sách đóng vai trò quan trọng trong việc mở rộng tri thức và thúc đẩy các làn sóng văn hóa toàn cầu.
- Dữ liệu lịch sử:
Sự phong phú của thư tịch ở Trung Hoa trong giai đoạn Sơ kì Cận đại là một ví dụ. Lời mở đầu của một bộ sách thời Minh năm 1599 viết: "Sách bây giờ nhiều vô cùng như biển nước, người ta làm sao mà đọc hết được?" Thư tịch và việc sử dụng thư tịch đã góp phần định vị vai trò của tầng lớp "sĩ", những người dẫn dắt xã hội.
Quan điểm của tác giả:
- Sách có vai trò quan trọng trong việc mở rộng mạng lưới tri thức và tham gia vào việc tạo ra các làn sóng thực hành thư tịch toàn cầu.
Dữ liệu lịch sử:
- Sự phong phú của thư tịch ở Trung Hoa giai đoạn Sơ kì Cận đại là một ví dụ. Lời mở đầu của bộ sách thời Minh năm 1599 viết: “Sách bây giờ nhiều vô cùng như biển nước, người ta làm sao mà đọc hết được?” Thư tịch và hoạt động sử dụng thư tịch là một trong các yếu tố góp phần định vị vai trò của tầng lớp “sĩ”, những người dẫn dắt xã hội.
Câu 3
Trả lời Câu hỏi 3 trang 88 SGK Văn 12 Kết nối tri thức
Tra cứu, giải thích nghĩa của các thuật ngữ được sử dụng trong văn bản.
Phương pháp giải:
Sử dụng công nghệ thông tin để thực hiện yêu cầu của đề bài.
Lời giải chi tiết:
Cách 1
"Tân văn, tân thư": là danh từ thường dùng để chỉ những cuốn sách có chứa đựng những kiến thức mới (tân học), khác với các kiến thức từng biết trong các kinh điển Nho giáo.
"Diễn ngôn": là sự kiện giao tiếp diễn ra giữa người nói và người nghe (người quan sát…) trong tiến trình hoạt động giao tiếp ở một ngữ cảnh thời gian, không gian, hay những ngữ cảnh khác nào đó. Hoạt động giao tiếp này có thể bằng lời nói, bằng văn viết, những bộ phận hợp thành của nó có thể bằng lời và không lời
"Thư tịch": là những tài liệu văn tự cổ như mộc bản, văn bia, sắc phong, gia phả, thần tích, hoành phi, chuông, câu đối, bản chép tay, hương ước, các loại bằng cấp, sách cổ…
"Thư mục học": Lĩnh vực nghiên cứu về tổ chức và phương pháp hoạt động của thư viện.
"Thị hiếu đọc": là xu hướng đọc được ưa chuộng (của một số đông và trong một thời kì nhất định)
- Tân thư, Tân văn: Danh từ chỉ sách mới, mang kiến thức hiện đại, khác biệt với truyền thống.
- Diễn ngôn: Sự truyền đạt thông qua lời nói hoặc sự trình bày cụ thể về một đề tài.
- Thư tịch: Thuật ngữ cũ chỉ sách vở.
- Thư mục học: Lĩnh vực nghiên cứu về tổ chức và phương pháp hoạt động của thư viện.
- Tân thư, Tân văn: là danh từ thường dùng để chỉ những cuốn sách có chứa đựng những kiến thức mới (tân học), khác với các kiến thức từng biết trong các kinh điển Nho giáo.
- Diễn ngôn: Được định nghĩa gồm hai nghĩa. Một là sự giao tiếp băng tiếng nói (trò chuyện, lời nói, bài phát biểu); hai là sự nghiên cứu tường minh, có hệ thống về một đề tài nào đó (luận án, các sản phẩm của suy luận.
- Thư tịch: Sách vở (cũ)
- Thư mục học: Khoa học nghiên cứu các vấn đề lý luận, lịch sử, tổ chức và phương pháp hoạt động thư mục.