Soạn bài Trình bày ý kiến về một vấn đề xã hội (một thói xấu của con người trong xã hội hiện đại)
Đề bài
(trang 118, SGK Ngữ văn 8, tập 1)
Ở phần Viết, em đã học cách viết bài văn nghị luận trình bày ý kiến phê phán một thói xấu của con người trong xã hội hiện đại. Khi viết, ta thường nêu ý kiến một cách thẳng thắn, phân tích vấn đề rõ ràng, có trình tự. Cũng đề tài ấy, khi đối thoại trực tiếp với người nghe, làm thế nào để ý kiến phê phán của mình thuyết phục được người nghe mà không gây cảm giác căng thẳng? Ở bài học này, em sẽ học cách trình bày ý kiến phê phán sao cho hiệu quả. Mặt khác, trước một vấn đề xã hội cần phê phán, sẽ có nhiều ý kiến khác nhau. Phải có những kĩ năng cần thiết mới có thể nắm bắt được nội dung chính của các ý kiến khác và xử lí thông tin đúng hướng. Muốn như vậy, em cần luyện thao tác nghe và tóm tắt nội dung trình bày của người khác về vấn đề được quan tâm.
Phương pháp giải - Xem chi tiết
Trình bày bài nói dựa trên nội dung bài viết đã hoàn thiện.
Lời giải chi tiết
Bài tham khảo 1:
Có một thực tế không thể phủ nhận trong xã hội hiện nay, đó là cùng với mức sống ngày càng cao, lớp trẻ dễ dàng bị cuốn vào những thói quen, lối sống không tốt. Trong đó, thói ăn chơi đua đòi của giới trẻ hiện nay rất đáng chú ý.
Vậy thói ăn chơi đua đòi là gì? “Thói” là lối, cách sống hay hoạt động có chiều hướng tiêu cực, được lặp đi lặp lại, lâu ngày thành quen khó bỏ. “Ăn chơi đua đòi” chỉ hành động a dua, tụ tập thành một đám đông để làm gì đó theo ý muốn, sở thích cá nhân. Thói ăn chơi đua đòi là lối sống có xu hướng bắt chước, học theo, đua theo người khác và thể hiện nó một cách tự tin thái quá. Thói ăn chơi đua đòi trái ngược với sống giản dị, hài hòa.
Thói ăn chơi đua đòi là tình trạng phổ biến trong xã hội, có ở tất cả các quốc gia trên thế giới nhưng thường nghiêm trọng hơn ở các nước đang phát triển, trong đó có Việt Nam. Hiện nay, một bộ phận không nhỏ các bạn trẻ nước ta mắc phải “căn bệnh” này. Nó biểu hiện ở việc đua nhau mặc “mốt” mới, học nhau xài đồ hiệu, hút thuốc lá cho thật “ngầu”, xăm trổ thật “nghệ thuật”, phì phèo điếu shisha nhả làn khói trắng cho “đúng điệu”… rồi khoe khoang, đo xem ai “hoàng gia” hơn. Đa phần những thói quen đó không chỉ tiêu tốn nhiều tiền của mà còn tạo nên những “phong cách” vô cùng dị hợm, quái thai, kệch cỡm và mất đi thuần phong mỹ tục của con người Việt Nam.
Nguyên nhân đầu tiên dẫn tới thói xấu này là do cám dỗ. Trong mỗi con người luôn tồn tại hai bộ mặt: thiên thần và ác quỷ. Chính mặt ác quỷ khiến cho con người luôn bị cái xấu hấp dẫn, cám dỗ. Trong khi đó tuổi trẻ luôn tò mò, ham thú cái mới, cái lạ, lòng tự trọng cao luôn muốn khẳng định bản thân. Cùng với đó là một nền giáo dục chưa đủ sát sao trong vấn đề trang bị kiến thức, kĩ năng sống cần thiết cho học sinh, sinh viên. Do đó, giới trẻ rất dễ rơi vào vòng xoáy của những thói quen xấu. Phụ huynh học sinh phải chịu một phần trách nhiệm khi không có sự quan tâm đúng mức, chỉ lo làm ra thật nhiều tiền rồi về cho con vài đồng tiêu “vặt”. Nói là tiêu vặt nhưng số tiền đó không hề ít một chút nào. Tuy nhiên, tôi tin rằng, bản thân mỗi người vẫn là nguyên nhân chính. Bởi bộ phận nhóm trẻ không hoàn thành tốt nhiệm vụ học tập, không tự rèn luyện lối sống hợp lí cho bản thân cũng là nhóm mắc phải thói ăn chơi đua đòi.
Và hậu quả mà thói xấu này không hề nhỏ. Thói ăn chơi đua đòi làm suy đồi thuần phong mỹ tục tốt đẹp của Việt Nam, làm tha hóa bản chất giản dị, thanh cao của người Việt, khiến chúng ta trở nên xấu xí, tầm thường, thảm hại trong con mắt của bạn bè quốc tế. Thậm chí, nó không chỉ còn là vấn đề đạo đức, văn hóa đơn thuần mà còn vấn đề về tính mạng của con người. Thói đua xe là một thí dụ điển hình. Không ít những vụ tai nạn thương tâm xảy ra dẫn tới cái chết của bản thân những thanh niên tham gia và cả thương vong không đáng có của những người đi đường.
Thí dụ trên là lời cảnh tỉnh với các bạn trẻ hãy thực hiện nghĩa vụ học tập thật tốt, trang bị đầy đủ kiến thức, kỹ năng sống cần thiết để luôn tỉnh táo và cẩn trọng trước mọi điều trong cuộc sống. Tri thức mới là sức mạnh thực sự chứ không phải ở điện thoại “xin” trên tay hay chiếc xe “sang” bạn ngồi mỗi sáng đến trường.
Tóm lại, ăn chơi đua là một hiện tượng xấu cần loại bỏ trong xã hội. Mặc dù nó thuộc về bộ phận nhỏ song không ngăn chặn sớm nó sẽ thành “bệnh dịch” lây lan ra toàn xã hội. Câu hỏi đặt ra là bản thân giới trẻ cũng như các phụ huynh, nhà trường và Nhà nước cần làm gì để ngăn chặn và loại bỏ căn bệnh đó mà thôi. Câu trả lời có ở tự thân mỗi người.
Xã hội ngày càng phát triển, kéo theo nhiều vấn đề đáng lo ngại, trong đó có tình trạng hút thuốc lá. Tuy chưa được xem là một tệ nạn xã hội điển hình, nhưng hút thuốc lá đang gây ra những hậu quả nghiêm trọng đối với sức khỏe và đời sống con người.
Thuốc lá là sản phẩm chứa nhiều chất độc hại, đặc biệt ảnh hưởng trực tiếp đến hệ hô hấp. Khi đã sử dụng, con người rất dễ bị lệ thuộc vì trong thuốc lá có chất gây nghiện. Hiện nay, số người hút thuốc ngày càng gia tăng và đáng lo ngại hơn là độ tuổi sử dụng ngày càng trẻ hóa, đặc biệt ở thanh thiếu niên.
Nguyên nhân của tình trạng này xuất phát từ nhiều yếu tố. Áp lực trong cuộc sống khiến nhiều người tìm đến thuốc lá để giải tỏa. Bên cạnh đó, tâm lý tò mò, muốn thể hiện bản thân hay bị ảnh hưởng bởi bạn bè cũng khiến giới trẻ dễ sa vào thói quen này. Ngoài ra, việc quản lý và hạn chế hút thuốc ở một số nơi vẫn chưa thực sự chặt chẽ.
Hút thuốc lá gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe. Các chất độc trong khói thuốc có thể gây ra nhiều bệnh nguy hiểm như viêm phế quản, ung thư phổi, bệnh tim mạch. Không chỉ người hút, những người xung quanh cũng bị ảnh hưởng bởi khói thuốc thụ động. Đặc biệt, phụ nữ mang thai và trẻ em là những đối tượng chịu tác động nặng nề. Ngoài ra, hút thuốc còn ảnh hưởng đến hành vi và lối sống, dễ dẫn đến những thói quen xấu khác.
Để hạn chế tình trạng này, cần có những biện pháp mạnh mẽ như tăng cường tuyên truyền, cấm hút thuốc ở nơi công cộng và xử phạt nghiêm các hành vi vi phạm. Quan trọng hơn, mỗi cá nhân cần nâng cao ý thức, nói không với thuốc lá để bảo vệ sức khỏe cho bản thân và cộng đồng.
Tóm lại, hút thuốc lá là một thói quen có hại và cần được loại bỏ. Mỗi người hãy chủ động thay đổi để xây dựng một cuộc sống lành mạnh hơn.
“Sống ảo” đã trở thành một khái niệm quen thuộc trong xã hội hiện đại, đặc biệt phổ biến ở giới trẻ. Tuy nhiên, khi hiện tượng này phát triển quá mức, nó lại gây ra nhiều hệ lụy tiêu cực.
“Sống ảo” là lối sống xa rời thực tế, khi con người cố tạo dựng hình ảnh hoàn hảo trên mạng xã hội khác với cuộc sống thật. Thông qua các nền tảng như Facebook, Instagram, nhiều người xây dựng cho mình một “cuộc sống lý tưởng” bằng sự phô trương, thậm chí là hư cấu về tiền bạc, danh tiếng hay các mối quan hệ.
Hiện tượng này diễn ra ngày càng phổ biến với nhiều biểu hiện như kết bạn, yêu đương qua mạng mà chưa từng gặp mặt, hay trở thành “anh hùng bàn phím” với những phát ngôn thiếu kiểm chứng. Điều đó khiến một bộ phận giới trẻ chìm trong ảo tưởng, thích thể hiện, thích được chú ý mà quên đi giá trị thực của bản thân.
Hậu quả là khi trở về với thực tế, họ dễ rơi vào trạng thái hụt hẫng, mất phương hướng, ảnh hưởng đến học tập, công việc và các mối quan hệ ngoài đời. Việc chạy theo “lượt thích” và sự công nhận ảo cũng dần làm lệch lạc nhận thức và nhân cách.
Vì vậy, mỗi người cần ý thức sử dụng mạng xã hội một cách hợp lý. Cần biết cân bằng giữa đời sống ảo và đời sống thực, sống đúng với giá trị thật của bản thân thay vì chạy theo xu hướng. Công nghệ sẽ rất hữu ích nếu ta sử dụng đúng cách, nhưng cũng có thể gây hại nếu bị lạm dụng.
Tóm lại, “sống ảo” chỉ thực sự nguy hiểm khi con người đánh mất chính mình. Hãy tỉnh táo để làm chủ công nghệ và sống một cuộc sống chân thật, ý nghĩa hơn.