Soạn bài Viết bài văn nghị luận về một vấn đề cần giải quyết (con người trong mối quan hệ với tự nhiên)
Đề bài
Trả lời Câu hỏi trang 27 SGK Văn 9 Kết nối tri thức
Viết bài văn nghị luận về con người trong mối quan hệ với tự nhiên.
Phương pháp giải - Xem chi tiết
- Mở bài: Giới thiệu vấn đề thể hiện mối quan hệ giữa con người với tự nhiên, nêu sự cần thiết của việc bàn luận về vấn đề.
- Thân bài:
+ Triển khai các luận điểm thể hiện quan điểm của người viết xét trên từng khía cạnh của vấn đề.
· Luận điểm 1: Bản chất của vấn đề nghị luận; quan hệ giữa con người với tự nhiên thể hiện ở vấn đề (nêu lí lẽ và bằng chứng).
· Luận điểm 2: Mặt tích cực của mối quan hệ giữa con người với tự nhiên và lợi ích có thể thu được (nêu lí lẽ và bằng chứng).
· Luận điểm 3: Mặt tiêu cực của mối quan hệ giữa con người với tự nhiên và hậu quả có thể gánh chịu (nêu lí lẽ và bằng chứng).
+ Đề xuất giải pháp có tính khả thi để giải quyết vấn đề.
- Kết bài: Khẳng định tầm quan trọng của việc nhận thức đúng và giải quyết hiệu quả vấn đề nêu ra.
...
+ Nêu ý kiến trái chiều và phản bác.
Lời giải chi tiết
Bài tham khảo 1:
Không biết thiên nhiên có tự bao giờ, chỉ biết nó mang lại rất nhiều lợi ích cho người và động, thực vật. Thiên nhiên chính là một người bạn, người mẹ thân thiết, gần gũi với con người. Vậy thiên nhiên là gì? Và thiên nhiên có vai trò gì với đời sống của con người?
Chúng ta có thể bắt gặp người bạn thiên nhiên của mình ở mọi nơi, mọi lúc. Thiên nhiên luôn có mặt trong từng nhịp sống của con người chúng ta. Đó chính là cây cối, vầng trăng, dòng sông trước nhà… Chúng ảnh hưởng, tác động rất nhiều lên đời sống của con người chúng ta. Chúng có thể tác động trực tiếp hay gián tiếp lên con người, động vật hay thực vật. Và tất cả chúng đều có những vai trò khác nhau đối với đời sống của con người.
Trước tiên đó chính là rừng– lá phổi của toàn nhân loại. Chúng cung cấp oxy cũng như thức ăn, lương thực cho con người. Ngoài ra rừng còn ngăn chặn những dòng lũ giận dữ của mẹ thiên nhiên đổ ập lên con người hay là giúp chống xói mòn đất đai, giúp cho con người có thể canh tác dễ hơn. Rừng cũng đem lại nguồn kinh tế cho con người như khai thác lâm sản. Gỗ của rừng có thể được dùng để làm nhà, những bộ bàn ghế sang trọng hay gần gũi hơn đó chính là những bàn ghế học sinh ta hay ngồi học trên trường cũng như những trang giấy học trò trắng tinh. Rừng đem đến mạng sống cho biết bao con người, đem đến lợi nhuận không ít nhưng chúng ta đã có bao giờ quan tâm đến nó chưa?
Kế đến chính là sông suối, hồ hay biển cả. Biển cả cung cấp muối – gia vị không thể thiếu trong mọi bữa ăn của gia đình. Ngoài ra biển còn cung cấp 1 lượng lớn thủy, hải sản, đem lại nguồn lợi cho con người chúng ta. Cũng như trong bài thơ “ Đoàn thuyền đánh cá” nhà thơ Huy Cận có ghi:
“ Biển cho ta cá như lòng mẹ,
Nuôi lớn đời ta tự buổi nào.”
Không những thế, biển cả còn là 1 trong những đề tài được các nhà thơ, nhà văn tận dụng triệt để.
Ngoài rừng và biển thì đất đai cũng là 1 trong những tài nguyên rất quan trọng của thiên nhiên. Đất đai giúp con người trồng trọt, chăn nuôi, canh tác các loại cây trồng, đem lại nguồn lương thực thực phẩm cho con người cũng như cho các loài động vật, gia súc. Đất đai cũng chính là nơi ta xây dựng nhà, tổ ấm gia đình qua từng ngày. Không chỉ vậy ẩn sâu bên trong đất chính là những tài nguyên khoáng sản có giá trị cần được khai thác. Đó chính là: than, sắt, vàng, bạc, dầu mỏ hay kim cương... và tất cả chúng đều mang lại những giá trị kinh tế lớn cho đời sống của con người.
Cũng có thể nói biển và đất có một mối liên hệ mật thiết với nhau. Biển mang lại nguồn thức ăn cung cấp cho các loài sinh vật trên cạn cũng như đất đai lại mang đến những lương thực, thực phẩm khác cho những loài sinh vật dưới nước.
Thiên nhiên không chỉ có đem lại những nguồn lợi về kinh tế, lương thực hay thực phẩm mà chúng còn mang đến những danh lam thắng cảnh khắp mọi nơi trên thế giới, làm phong phú thêm cho cuộc sống của con người.
Đó có thể là: Thác nước Iguazu ở Argentina, Thung lũng Canyon ở Colorado, Vườn thú thiên nhiên Serengeti ở Tanzania, Thác nước Victoria ở Zimbabue và Zambia, Rặng san hô hùng vĩ ở Úc, Rừng nguyên sinh Amazon ở Brazil – Peru, Thác nước Niagara hùng vĩ ở biên giới Canada – Mỹ,... hay gần gũi với chúng ta hơn đó chính là Vịnh Hạ Long – 1 trong những danh lam thắng cảnh đẹp nhất của Việt Nam cũng như của thế giới.
Mẹ thiên nhiên mang đến cho chúng ta bao nhiêu là lợi ích. Thế nhưng con người chúng ta lại không biết tôn trọng, bảo vệ và giữ gìn chúng. Chúng khai thác tài nguyên thiên nhiên một cách vô tội vạ. Chúng ta làm ô nhiễm tài nguyên nước cũng như không khí bằng các chất thải độc hại từ các nhà máy, xí nghiệp, các phương tiện giao thông thường ngày. Tất cả các khu rừng đều bị chúng ta tàn phá, chúng ta đốt rừng, chặt phá cây cối để tìm kiếm lợi nhuận riêng cho chính bản thân mình mà không nghĩ đến người khác.
Tuy thiên nhiên đem lại rất nhiều lợi ích cho con người nhưng nếu chúng ta không biết bảo tồn và gìn giữ chúng thì nó sẽ có những tác động nguy hại đến đời sống của chính bản thân chúng ta. Khi đó sẽ dẫn đến việc tài nguyên bị cạn kiệt, môi trường bị ô nhiễm sẽ làm thủng tầng ô zôn, trái đất bị nóng lên cũng như nguy cơ hạn hán, lũ lụt càng nhiều.
Thiên nhiên có vai trò rất quan trọng đối với tất cả con người cũng như tất cả những sinh vật sống trên trái đất. Và nếu chúng ta biết khai thác, sử dụng hợp lí cũng như bảo tồn, giữ gìn thiên nhiên thì nó sẽ trở thành một trong những tài sản quý giá nhất của con người chúng ta.
Trong suốt chiều dài lịch sử, con người luôn sống và tồn tại trong mối quan hệ mật thiết với tự nhiên. Tự nhiên không chỉ là nguồn cung cấp tài nguyên để con người sinh sống, phát triển, mà còn là nơi chứa đựng vẻ đẹp, sự đa dạng sinh học, và là ngôi nhà chung của muôn loài. Tuy nhiên, với sự phát triển không ngừng của xã hội hiện đại, mối quan hệ này đang ngày càng trở nên bất ổn, khi con người khai thác tự nhiên một cách vô độ, gây ra những hậu quả nghiêm trọng. Vì vậy, việc nhận thức và điều chỉnh mối quan hệ giữa con người và tự nhiên là vô cùng quan trọng trong cuộc sống hôm nay.
Trước hết, không thể phủ nhận rằng tự nhiên là nền tảng của sự sống. Tự nhiên cung cấp không khí, nước, thức ăn và tất cả các yếu tố cần thiết để con người có thể sinh tồn. Nếu không có cây cối, con người sẽ không có không khí để thở; nếu không có nước, con người sẽ không thể duy trì sự sống. Các hệ sinh thái tự nhiên đóng vai trò quan trọng trong việc điều hòa khí hậu, cung cấp thực phẩm và nước sạch, và bảo vệ con người trước những thảm họa thiên nhiên như lũ lụt hay hạn hán.
Tuy nhiên, trong quá trình phát triển công nghiệp và đô thị hóa, con người đã khai thác tự nhiên quá mức, gây tổn hại đến môi trường. Việc chặt phá rừng bừa bãi, khai thác khoáng sản không kiểm soát, hay ô nhiễm không khí, nước đều là những biểu hiện của việc con người lạm dụng tự nhiên. Những hành động này không chỉ làm suy giảm sự đa dạng sinh học mà còn đẩy nhanh quá trình biến đổi khí hậu – một trong những thách thức lớn nhất của thế kỷ XXI. Tình trạng này không chỉ đe dọa đến cuộc sống của các loài động thực vật, mà còn gây nguy hại trực tiếp đến cuộc sống con người.
Mặt khác, tự nhiên cũng là nguồn cảm hứng vô tận cho con người trong văn học, nghệ thuật và khoa học. Những cảnh sắc thiên nhiên hùng vĩ, những loài động vật kỳ thú, hay những hiện tượng tự nhiên độc đáo luôn là đề tài thu hút sự sáng tạo và khám phá của con người. Từ các tác phẩm văn học kinh điển như Đoạn trường tân thanh của Nguyễn Du đến những khám phá khoa học vĩ đại về thiên nhiên, con người luôn nhận được từ tự nhiên nguồn cảm hứng không ngừng.
Tuy nhiên, để mối quan hệ này trở nên hài hòa, con người cần học cách tôn trọng và bảo vệ tự nhiên. Thay vì chỉ biết khai thác, chúng ta cần thực hiện các biện pháp bảo tồn môi trường sống của muôn loài, giữ gìn sự cân bằng sinh thái. Điều này không chỉ bảo vệ cuộc sống của chính con người mà còn là trách nhiệm đối với các thế hệ tương lai. Những nỗ lực trong việc bảo vệ rừng, giảm thiểu khí thải gây hiệu ứng nhà kính, hay khuyến khích sử dụng năng lượng tái tạo đều là những bước tiến đáng khích lệ trong hành trình xây dựng một mối quan hệ bền vững giữa con người và tự nhiên.
Tóm lại, mối quan hệ giữa con người và tự nhiên không chỉ là mối quan hệ sinh tồn mà còn là mối quan hệ tương hỗ. Con người cần nhận thức rõ ràng rằng sự tồn tại và phát triển của mình không thể tách rời khỏi tự nhiên. Bảo vệ tự nhiên chính là bảo vệ cuộc sống và tương lai của chính chúng ta. Mỗi cá nhân cần đóng góp vào việc xây dựng một thế giới bền vững hơn bằng cách tôn trọng, bảo vệ và sống hòa hợp với tự nhiên.
Con người và tự nhiên từ lâu đã tồn tại trong một mối quan hệ tương hỗ. Tự nhiên không chỉ là môi trường sống mà còn là nguồn cảm hứng bất tận, là nơi cung cấp tài nguyên cho con người sinh tồn và phát triển. Tuy nhiên, với sự phát triển mạnh mẽ của nền công nghiệp và đô thị hóa, mối quan hệ này đang dần bị phá vỡ, khi con người khai thác quá mức và không biết giữ gìn môi trường sống. Điều này dẫn đến những hậu quả nghiêm trọng không chỉ cho tự nhiên mà còn cho con người. Vậy, con người phải làm gì để xây dựng một mối quan hệ hài hòa với tự nhiên?
Trước hết, tự nhiên đóng vai trò cực kỳ quan trọng trong cuộc sống của con người. Đất đai, nước, không khí và các nguồn tài nguyên khác đều là những yếu tố cần thiết cho sự tồn tại. Từ cây cối cung cấp ôxi, đến nguồn nước giúp duy trì sự sống, con người hoàn toàn phụ thuộc vào tự nhiên. Không những vậy, tự nhiên còn là nguồn cung cấp nguyên liệu để con người phát triển kinh tế, công nghiệp và nông nghiệp.
Tuy nhiên, với sự phát triển không ngừng của xã hội hiện đại, con người đã khai thác tài nguyên thiên nhiên một cách vô độ. Chặt phá rừng, khai thác khoáng sản không bền vững, xả thải gây ô nhiễm môi trường đều là những hành vi tàn phá tự nhiên nghiêm trọng. Điều này đã dẫn đến biến đổi khí hậu, sự suy giảm đa dạng sinh học và những thảm họa thiên nhiên ngày càng khắc nghiệt. Nếu con người không nhanh chóng thay đổi hành vi, chính cuộc sống của chúng ta sẽ bị đe dọa.
Mặt khác, con người cần nhận thức rõ tầm quan trọng của việc bảo vệ tự nhiên. Bảo vệ môi trường không chỉ là bảo vệ tài nguyên cho các thế hệ sau mà còn là bảo vệ cuộc sống hiện tại. Những biện pháp như giảm thiểu sử dụng nhựa, trồng cây gây rừng, sử dụng năng lượng tái tạo đang dần trở thành những phương án cần thiết và cấp bách để đảm bảo sự cân bằng giữa con người và tự nhiên.
Ngoài ra, tự nhiên còn là nguồn cảm hứng tinh thần lớn lao. Các tác phẩm văn học, hội họa, âm nhạc đều chịu ảnh hưởng sâu sắc từ vẻ đẹp của thiên nhiên. Khi con người sống gần gũi với tự nhiên, tâm hồn sẽ trở nên thanh thản, hài hòa và tràn đầy cảm hứng sáng tạo. Sự kết nối này không chỉ mang lại giá trị vật chất mà còn nâng cao chất lượng cuộc sống về mặt tinh thần.
Tóm lại, mối quan hệ giữa con người và tự nhiên là mối quan hệ không thể tách rời. Tự nhiên nuôi dưỡng con người, và con người có trách nhiệm bảo vệ, gìn giữ môi trường sống của mình. Để duy trì mối quan hệ hài hòa này, con người cần nhận thức rõ ràng hơn về tác động của mình đối với tự nhiên và thực hiện những hành động thiết thực để bảo vệ môi trường. Chỉ khi đó, con người mới có thể sống trong một thế giới bền vững và thịnh vượng.