Bài 22: Từ những câu chuyện ấu thơ trang 110

Khởi động

Trả lời câu hỏi khởi động trang 110 SGK Tiếng Việt 5 Kết nối tri thức

Em từng được nghe người thân kể những câu chuyện nào? Hãy chia sẻ với bạn câu chuyện mà em nhớ nhất.

Phương pháp giải:

Em dựa vào trải nghiệm của bản thân để chia sẻ lại câu chuyện em nhớ nhất.

Lời giải chi tiết:

Cách 1

Em từng được nghe người thân kể những câu chuyện: Sọ Dừa, Thạch Sanh, Sự tích cậu bé Tích Chu; Sự tích Tấm Cám; Truyền thuyết Lạc Long Quân – Âu Cơ,…. Câu chuyện mà em nhớ nhất là Tấm Cám. Tấm Cám là câu chuyện dân gian kể về hai chị em Tấm Cám. Tấm mồ côi mẹ từ nhỏ sống với mẹ con dì ghẻ và Cám. Mẹ con Cám thường xuyên hành hạ và đối xử bất công với Tấm. Khi thì cướp hết cá mà Tấm bắt được, khi thì lại giết hại cá bống bạn của Tấm, lúc lại không cho Tấm đi trẩy hội, bắt Tấm ở nhà nhặt thóc và gạo. Tuy nhiên, khi được Bụt giúp đỡ Tấm đã được đi chơi hội và gặp gỡ nhà vua. Khi trở về từ hội, Tấm đánh rơi chiếc hài và nhà vua theo đó mà tìm được người để cưới về làm vợ. Tấm trở thành hoàng hậu, điều đó làm mẹ con Cám ganh ghét và lập mưu giết hại Tấm. Nhưng Tấm đã hóa thành chim vàng anh, cây xoan đào, khung cửi, quả thị. Và cuối cùng Tấm gặp lại nhà vua và sống hạnh phúc trong cung suốt đời. Còn mẹ con Cám phải chịu báo ứng vì những tội ác mà mình đã gây ra.

Nội dung bài đọc

Bài đọc

TỪ NHỮNG CÂU CHUYỆN ẤU THƠ

Tôi nghĩ trẻ em trên khắp thế giới đều thích nghe chuyện giống tôi. Ba tôi đi làm xa nên những câu chuyện đầu tiên tôi nghe được là từ bà tôi và chú tôi. Bà kể tôi nghe chuyện Tấm Cám, Thạch Sanh, Cây tre trăm đốt, Đôi hài bảy dặm,... Chú tôi lại thích kể chuyện Tôn Ngộ Không và một số truyện trong Nghìn lẻ một đêm.

Bà và chú tôi kể mãi cũng hết chuyện. Từ khi nghe chú tôi mách những câu chuyện đó và vô số những câu chuyện tương tự được viết trong các cuốn sách, tôi cố gắng học chữ để tự mình khám phá thế giới kì diệu kia.

Bảy tuổi, tôi mê mẩn với những cuốn sách ba tôi mua về. Tám, chín tuổi, tôi đã mày mò đọc hết rương truyện Trung Hoa của ông thợ hớt tóc trong làng. Rồi tôi tìm đến Không gia đình, Những người khốn khổ,..

Tôi khóc cười qua những trang sách, ngạc nhiên thấy mình trải qua những cảm xúc mà trên thực tế, tôi chưa đủ lớn để trải nghiệm ngoài đời. Sách đã bồi đắp tâm hồn, làm giàu có và làm trưởng thành tình cảm một đứa bé và đặc biệt mở rộng đến vô biên bờ cõi của trí tưởng tượng.

Rồi tới lượt mấy đứa em nhỏ của tôi lại tranh nhau nằm gần tôi vào mỗi buổi tối, nhao nhao: Anh Hai kể chuyện đi, anh Hai!.

Tôi vẫn luôn biết ơn cả nhà đã tạo cho tôi thói quen đọc sách một cách tự nhiên như vậy. Nhờ thói quen ấy, nhu cầu đọc sách đã nảy mầm và trở thành một khát khao trong tôi, như cỏ cây khát ánh sáng và khí trời.

(Nguyễn Nhật Ánh)

Từ ngữ

Rương: hòm gỗ để đựng đồ dùng.

Câu 1

Trả lời câu hỏi 1 bài đọc trang 111 SGK Tiếng Việt 5 Kết nối tri thức

Những câu chuyện đầu tiên, bạn nhỏ được nghe ai kể? Đó là những câu chuyện gì?

Phương pháp giải:

Em đọc đoạn văn đầu tiên của bài đọc để tìm câu trả lời.

Lời giải chi tiết:

Những câu chuyện đầu tiên bạn nhỏ nghe được là từ bà và chú. Đó là truyện Tấm Cám, Thạch Sanh, Cây tre trăm đốt, chuyện về Tôn Ngộ Không, một số truyện trong Nghìn lẻ một đêm,...

Câu 2

Trả lời câu hỏi 2 bài đọc trang 111 SGK Tiếng Việt 5 Kết nối tri thức

Bạn nhỏ đã làm gì để có thể tự mình khám phá thế giới kì diệu trong những câu chuyện?

Phương pháp giải:

Em đọc đoạn văn thứ hai của bài đọc để tìm câu trả lời.

Lời giải chi tiết:

Để có thể tự mình khám phá thế giới kì diệu trong những câu chuyện, bạn nhỏ đã cố gắng học chữ thật nhanh.

Câu 3

Trả lời câu hỏi 3 bài đọc trang 111 SGK Tiếng Việt 5 Kết nối tri thức

Sắp xếp các thông tin dưới đây theo lời kể về hành trình đọc sách của bạn nhỏ.

Phương pháp giải:

Em đọc đoạn văn thứ ba trong bài đọc để sắp xếp thông tin phù hợp.

Lời giải chi tiết:

- 7 tuổi: Đọc hết sách do ba mua về.

- 8-9 tuổi: Đọc hết rương truyện của ông thợ hớt tóc trong làng.

- Lớn hơn một chút: Đọc các tác phẩm văn học nổi tiếng thế giới.

Câu 4

Trả lời câu hỏi 4 bài đọc trang 111 SGK Tiếng Việt 5 Kết nối tri thức

Những trang sách có ý nghĩa như thế nào đối với bạn nhỏ?

Phương pháp giải:

Em đọc đoạn văn thứ 4 trong bài đọc để tìm câu trả lời.

Lời giải chi tiết:

Cách 1

Những trang sách đã mang đến cho bạn nhỏ rất nhiều cảm xúc và nhiều trải nghiệm, bồi đắp tâm hồn, làm giàu có và làm trưởng thành tình cảm một đứa bé, phát triển trí tưởng tượng,...

Câu 5

Trả lời câu hỏi 5 bài đọc trang 111 SGK Tiếng Việt 5 Kết nối tri thức

Theo em, việc các em của bạn nhỏ rất háo hức được nghe anh kể chuyện thể hiện điều gì?

Phương pháp giải:

Em suy nghĩ và trả lời câu hỏi.

Lời giải chi tiết:

Cách 1

Việc các em của bạn nhỏ rất háo hức được nghe anh kể chuyện nói lên sự tiếp nối trong gia đình bạn nhỏ, tạo thành một thói quen tốt, được duy trì một cách tự nhiên. Thói quen ấy giúp tất cả các thành viên đam mê đọc sách.

Vận dụng Câu 1

Trả lời câu hỏi 1 vận dụng trang 112 SGK Tiếng Việt 5 Kết nối tri thức

Tìm nghĩa cho các từ dưới đây:

vô biên      vô số      vô giá      vô hình      vô lí

a. không hợp lẽ phải

b. nhiều tới mức không đếm được

c. không có hình dáng cụ thể

d. không thể đánh giá được, rất quý

e. không có giới hạn

Phương pháp giải:

Em đọc kĩ các từ và nghĩa của từ để tìm nghĩa thích hợp.

Lời giải chi tiết:

– vô biên: không có giới hạn

– vô số: nhiều tới mức không đếm được

– vô giá: không thể đánh giá được, rất quý

– vô hình: không có hình dáng cụ thể

– vô lí: không hợp lẽ phải

Vận dụng Câu 2

Trả lời câu hỏi 2 vận dụng trang 112 SGK Tiếng Việt 5 Kết nối tri thức

Đặt 2 câu với 2 từ ở bài tập 1.

Phương pháp giải:

Em suy nghĩ và đặt câu phù hợp.

Lời giải chi tiết:

- Cuốn sách này là tài sản vô giá.

- Câu trả lời này thật vô lí.

- Trên trời có vô số vì sao, vì sao nào cũng thật đẹp và lấp lánh.

- Những cây xanh tạo ra khí oxi – quả là một món quà vô giá mà thiên nhiên ban tặng cho con người.