Giải Bài 21: Nói và nghe: Kể chuyện Mai An Tiêm
Câu 1
Quan sát tranh, nói tên nhân vật và sự việc trong từng tranh.
Mai An Tiêm
Phương pháp giải:
- Em quan sát tranh xem có những ai xuất hiện trong tranh?
- Cảnh vật xung quanh bức tranh có gì đặc biệt?
- Những nhân vật trong tranh họ đang làm gì?
Lời giải chi tiết:
Cách 1
- Tranh 1: Hai vợ chồng Mai An Tiêm bị nhà vua đầy ra đảo hoang. Tại nơi này, vợ chồng An Tiêm dựng nhà bằng tre nứa, lấy cỏ phơi khô tết thành quần áo.
- Tranh 2: Một hôm, An Tiêm nhìn thấy đàn chim bay qua rồi thả xuống thứ hạt đen nhánh. An Tiêm thầm nghĩ “Chim ăn được thì người cũng ăn được.” Nghĩ vậy, chàng bèn nhặt thứ hạt kia rồi gieo xuống cát.
- Tranh 3: Nhờ công chăm sóc của hai vợ chồng, hạt đã nảy mầm rồi mọc ra một loại cây dây bò lan rộng. Cây ra hoa rồi ra quả. Quả có vỏ màu xanh thẫm, ruột đỏ, hạt đen nhánh, có vị ngọt và mát. Vợ chồng Mai An Tiêm vui mừng đem hạt gieo trồng khắp đảo.
- Tranh 4: Mùa quả chín, nhớ vua cha, An Tiêm đem khắc tên mình lên quả. Sau đó, hai vợ chồng thả xuống biển, nhờ sóng đưa những quả dưa vào đất liền. Một người dân vớt được quả lạ dâng vua. Vua thấy tên An Tiêm khắc trên quả dưa, hối hận bèn sai người đón vợ chồng Mai An Tiêm trở về.
Thứ quả lạ đó chính là quả dưa hấu ngày nay.
Tranh 1:
- Nhân vật: vợ chồng Mai An Tiêm
- Sự kiện: vợ chồng Mai An Tiêm bị đày ra đảo hoang, phải tự lợp nhà, làm áo quần
Tranh 2:
- Nhân vật: An Tiêm
- Sự kiện: An Tiêm nhìn thấy một đàn chim bay qua thả xuống các hạt đen nhánh.
Tranh 3:
- Nhân vật: vợ chồng An Tiêm
- Sự kiện: Vợ chồng An Tiêm đen hạt đi gieo, chăm sóc. Rồi hạt nảy mầm, mọc ra cây dây bò khắp, có trái to vỏ màu xanh, ruột đỏ, hạt đen nhánh, ăn ngọt mát.
Tranh 4:
- Nhân vật: vợ chồng An Tiêm
- Sự kiện: An Tiêm khắc tên mình vào quả, thả xuống biển, nhờ sóng đưa về đất liền.
Tranh 1:
- Nhân vật: Mai An Tiêm và vợ.
- Cảnh vật: Đảo hoang vắng vẻ, có biển và túp lều tranh sơ sài.
- Sự việc: Vì bị nhà vua đày ra đảo hoang, vợ chồng Mai An Tiêm phải tự mình dựng lều, khai khẩn đất đai để bắt đầu cuộc sống tự cung tự cấp gian khổ.
Tranh 2:
- Nhân vật: Mai An Tiêm và đàn chim.
- Cảnh vật: Một mỏm đá bên bờ biển, có đàn chim đang bay lượn.
- Sự việc: Mai An Tiêm phát hiện đàn chim từ phương Tây bay đến nhả những hạt đen lạ xuống mỏm đá. Ông nhặt hạt đó về và nói: "Chim ăn được thì người cũng ăn được", rồi mang gieo xuống đất.
Tranh 3:
- Nhân vật: Mai An Tiêm và vợ.
- Cảnh vật: Một ruộng dưa xanh mướt, sai trĩu quả.
- Sự việc: Nhờ công chăm sóc của hai vợ chồng, hạt giống đã nảy mầm và cho ra những quả dưa hấu to, xanh, ruột đỏ ngọt lịm. Cả hai cùng nhau thu hoạch thành quả lao động trong niềm vui sướng.
Tranh 4:
- Nhân vật: Mai An Tiêm và vợ.
- Cảnh vật: Bờ biển, sóng nước.
- Sự việc: Để tìm cơ hội trở về đất liền, Mai An Tiêm đã khắc tên mình lên những quả dưa rồi thả chúng trôi trên mặt biển. Ông hy vọng những quả dưa sẽ trôi về phương nam và có người nhặt được, báo tin cho nhà vua.
Câu 2
Kể lại từng đoạn của câu chuyện theo tranh.
Phương pháp giải:
Em dựa vào bài tập 1 để kể lại từng đoạn của câu chuyện.
Lời giải chi tiết:
Cách 1
- Đoạn 1:
Vì hiểu lầm, hai vợ chồng Mai An Tiêm bị nhà vua đầy ra đảo hoang. Nơi này không có người sinh sống cũng chẳng có cách thức nào để kiếm ăn nhưng hai vợ chồng An Tiêm không bỏ cuộc. Họ dựng nhà bằng tre nứa, lấy cỏ phơi khô tết thành quần áo.
- Đoạn 2:
Một hôm, An Tiêm nhìn thấy đàn chim bay qua rồi thả xuống thứ hạt đen nhánh. An Tiêm thầm nghĩ “Chim ăn được thì người cũng ăn được.” Nghĩ vậy, chàng bèn nhặt thứ hạt kia rồi gieo xuống cát.
- Đoạn 3:
Nhờ công chăm sóc của hai vợ chồng, hạt đã nảy mầm rồi mọc ra một loại cây dây bò lan rộng. Cây ra hoa rồi ra quả. Quả có vỏ màu xanh thẫm, ruột đỏ, hạt đen nhánh, có vị ngọt và mát. Vợ chồng Mai An Tiêm vui mừng đem hạt gieo trồng khắp đảo.
- Đoạn 4:
Mùa quả chín, nhớ vua cha, An Tiêm đem khắc tên mình lên quả. Sau đó, hai vợ chồng thả xuống biển, nhờ sóng đưa những quả dưa vào đất liền. Một người dân vớt được quả lạ dâng vua. Vua thấy tên An Tiêm khắc trên quả dưa, hối hận bèn sai người đón vợ chồng Mai An Tiêm trở về.
Thứ quả lạ đó chính là quả dưa hấu ngày nay.
- Đoạn 1:
Do bị kẻ xấu gièm pha khiến nhà vua hiểu lầm, vợ chồng Mai An Tiêm bị đày ra một hòn đảo hoang vu, xa xôi. Giữa nơi sóng nước mênh mông, không một bóng người, họ vẫn không hề nản chí. Hai vợ chồng cùng nhau dựng lều bằng tre nứa để trú ẩn và khéo léo dùng cỏ khô bện thành quần áo để mặc qua ngày.
- Đoạn 2:
Một buổi sớm, An Tiêm bỗng thấy một đàn chim từ phương Tây bay tới nhả xuống bãi cát những hạt đen lánh. Chàng thầm nghĩ: "Chim ăn được chắc người cũng ăn được", rồi cẩn thận nhặt lấy những hạt giống ấy, vun xới gieo xuống lớp cát trắng.
- Đoạn 3:
Nhờ bàn tay chăm sóc cần mẫn, những hạt giống ấy đã đâm chồi, nở hoa rồi kết trái. Đó là loại quả có vỏ xanh thẫm, bên trong ruột đỏ thắm, mọng nước và ngọt lịm. Vô cùng mừng rỡ, vợ chồng An Tiêm quyết định nhân giống, phủ xanh khắp hòn đảo bằng loại quả quý này.
- Đoạn 4:
Đến mùa dưa chín, vì lòng nhớ ơn vua cha, An Tiêm đã khắc tên mình lên vỏ quả rồi thả xuống biển, nhờ sóng mang tin về đất liền. Khi người dân vớt được quả lạ và dâng lên vua, nhà vua nhận ra sự thông minh, kiên cường của An Tiêm nên đã hối hận, sai thuyền ra đón vợ chồng chàng trở về. Thứ quả ấy chính là quả dưa hấu mà chúng ta ăn ngày nay.
- Đoạn 1: Bị đày ra đảo hoang do hiểu lầm, vợ chồng Mai An Tiêm kiên cường tự lập, dựng nhà và kết cỏ làm áo để sinh tồn.
- Đoạn 2: Thấy chim nhả hạt lạ, An Tiêm tin rằng chim ăn được thì người cũng ăn được nên đã đem gieo xuống bãi cát.
- Đoạn 3: Hạt nảy mầm cho ra loại quả vỏ xanh ruột đỏ, vị ngọt mát. Hai vợ chồng hăng hái trồng dưa khắp cả hòn đảo.
- Đoạn 4: An Tiêm khắc tên vào quả dưa rồi thả trôi biển. Nhà vua nhận được quả quý, biết An Tiêm vẫn sống tốt nên đã đón chàng về phong chức cũ.
Vận dụng
Viết 2 – 3 câu về nhân vật Mai An Tiêm trong câu chuyện trên.
Lời giải chi tiết:
Cách 1
Mai An Tiêm là người cần cù, chăm chỉ, thông minh. Mai An Tiêm còn là một người con hiếu thảo.
Mai An Tiêm là tấm gương sáng về tinh thần tự lực cánh sinh và vượt qua nghịch cảnh. Nhờ sự quan sát tinh tường và trí thông minh, ông đã tìm ra cách gửi tin về đất liền qua những quả dưa hấu để cả gia đình được đoàn tụ với nhà vua.
Mai An Tiêm là một tấm gương sáng về lòng kiên trì, chịu khó. Em rất khâm phục ông vì nhờ bàn tay lao động cần cù, ông đã mang đến cho chúng ta thứ quả dưa hấu ngọt lịm như ngày nay.