Giải Bài 9: Sự tích con rồng cháu tiên
LTVC Câu 1
Nối các từ ngữ dưới đây để tạo thành câu.
Phương pháp giải:
Em đọc kĩ các từ ngữ và sắp xếp thành câu hợp lý.
Lời giải chi tiết:
LTVC Câu 2
Dùng gạch chéo để ngăn cách chủ ngữ với vị ngữ của mỗi câu trong đoạn văn dưới đây:
Lý Thường Kiệt là danh tướng Việt Nam thế kỉ XI. Tên tuổi của ông gắn với chiến thắng chống quân xâm lược nhà Tống. Tương truyền, ông cũng là tác giả bài thơ Sông núi nước Nam. Bài thơ được xem như bản Tuyên ngôn Độc lập đầu tiên của nước ta.
Phương pháp giải:
Em đọc kĩ đoạn văn và xác định chủ ngữ, vị ngữ.
Lời giải chi tiết:
Lý Thường Kiệt/ là danh tướng Việt Nam thế kỉ XI. Tên tuổi của ông/ gắn với chiến thắng chống quân xâm lược nhà Tống. Tương truyền, ông/ cũng là tác giả bài thơ Sông núi nước Nam. Bài thơ/ được xem như bản Tuyên ngôn Độc lập đầu tiên của nước ta.
LTVC Câu 3
Dựa vào tranh, đặt câu có những loại vị ngữ dưới đây:
|
a. Vị ngữ nêu hoạt động, trạng thái |
|
|
b. Vị ngữ nêu đặc điểm |
|
|
c. Vị ngữ giới thiệu, nhận xét |
|
Phương pháp giải:
Em quan sát tranh và đặt câu theo yêu cầu.
Lời giải chi tiết:
|
a. Vị ngữ nêu hoạt động, trạng thái |
Các chú bộ đội đang hành quân. |
|
b. Vị ngữ nêu đặc điểm |
Các chú bộ đội rất vui vẻ. |
|
c. Vị ngữ giới thiệu, nhận xét |
Họ là những người lính Cụ Hồ. |
LTVC Câu 4
Viết 2 – 3 câu nói về một người anh hùng dân tộc và dùng gạch chéo ngăn cách chủ ngữ với vị ngữ của mỗi câu.
Phương pháp giải:
Em đặt câu và các định chủ ngữ, vị ngữ.
Lời giải chi tiết:
Chủ tịch Hồ Chí Minh/ là vị lãnh tụ của phong trào giành độc lập của Việt Nam thời Pháp thuộc. Bác/ là người sáng lập Đảng Cộng sản Việt Nam, khai sinh ra nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa độc lập. Nhờ có sự dẫn dắt của Bác, nước ta/ đã giành chiến thắng trong cuộc đấu tranh chống lại quân xâm lược Nhật, Pháp và Mỹ.
LTVC Câu 5
Tìm chủ ngữ, vị ngữ của mỗi câu dưới đây và xác định kiểu loại của chúng.
|
Câu |
Chủ ngữ (người/vật/ hiện tượng) |
Vị ngữ (hoạt động, trạng thái/ đặc điểm/giới thiệu, nhận xét) |
|
M: Chú mèo mướp nhà em đang nằm sưởi nắng. |
Chú mèo mướp nhà em (vật) |
đang nằm sưởi nắng (hoạt động) |
|
a. Gió thổi rì rào. |
|
|
|
b. Mẹ của Hùng là bác sĩ. |
|
|
|
c. Tôi cao và gầy. |
|
|
Phương pháp giải:
Em đọc kĩ các câu để xác định chủ ngữ, vị ngữ và xác định kiểu loại của chúng theo bảng.
Lời giải chi tiết:
|
Câu |
Chủ ngữ (người/vật/ hiện tượng) |
Vị ngữ (hoạt động, trạng thái/ đặc điểm/giới thiệu, nhận xét) |
|
M: Chú mèo mướp nhà em đang nằm sưởi nắng. |
Chú mèo mướp nhà em (vật) |
đang nằm sưởi nắng (hoạt động) |
|
a. Gió thổi rì rào. |
Gió (hiện tượng) |
thổi rì rào (trạng thái) |
|
b. Mẹ của Hùng là bác sĩ. |
Mẹ của Hùng (người) |
là bác sĩ (giới thiệu) |
|
c. Tôi cao và gầy. |
Tôi (người) |
cao và gầy (đặc điểm) |
Viết Câu 1
Đề bài: Viết bài văn kể lại câu chuyện về một nhân vật lịch sử mà em đã đọc, đã nghe.
Chuẩn bị.
- Em chọn câu chuyện nào?
- Câu chuyện có mở đầu, diễn biến và kết thúc thế nào?
+ Mở đầu:
+ Diễn biến:
+ Kết thúc:
- Nhân vật lịch sử có đóng góp gì cho đất nước?
- Em có cảm nghĩ như thế nào về nhân vật và về câu chuyện?
Phương pháp giải:
Em tiến hành lựa chọn câu chuyện về một nhân vật lịch sử, kể lại diễn biến và nêu cảm nghĩ.
Lời giải chi tiết:
- Câu chuyện kể về anh Kim Đồng.
- Mở đầu: Một lần, sau khi làm nhiệm vụ dẫn cán bộ vào căn cứ, Kim Đồng đang trên đường trở về nhà thì nghe có tiếng động lạ ở trong rừng.
- Diễn biến:
+ Kim Đồng liền rủ Cao Sơn tìm cách báo động cho các anh cán bộ đang ở trong xóm biết.
+ Sau khi quan sát, Kim Đồng đã nhìn thấy bọn lính đang lợi dụng sương mù phục kích trên đường vào xóm và im lặng đợi bắt người.
+ Kim Đồng bảo Cao Sơn lùi về phía sau, chạy về báo cáo.
+ Đợi cho bạn đi rồi, Kim Đồng ngắm kĩ địa hình, để chạy vọt qua suối, lên phía rừng. Như vậy, bọn lính sẽ phải nổ súng hoặc kêu lên. Chúng nó sẽ bị lộ.
+ Quả nhiên, thấy có bóng người chạy, bọn giặc lên đạn và hô: “Đứng lại!”. Kim Đồng không dừng chân. Giặc bắn theo.
- Kết thúc: Anh Kim Đồng đã anh dũng hi sinh. Hôm ấy là sáng sớm ngày 15 tháng 02 năm 1943.
- Nhân vật Kim Đồng đã giúp các đồng chí cán bộ ở gần đó tránh thoát lên rừng.
- Em rất ngưỡng mộ anh Kim Đồng. Anh đã nêu lên một tấm gương vì cách mạng quên mình, hy sinh khi làm nhiệm vụ bảo vệ cán bộ cách mạng.
Viết Câu 2
Lập dàn ý.
|
Mở bài |
|
|
Thân bài |
|
|
Kết bài |
|
Phương pháp giải:
Em dựa vào phần chuẩn bị ở bài tập 1 và tiến hành lập dàn ý dựa vào gợi ý:
|
Mở bài |
Chọn cách mở bài trực tiếp hoặc gián tiếp. |
|
Thân bài |
- Kể các sự việc chính theo diễn biến của câu chuyện. - Chú ý làm nổi bật suy nghĩ, hành động,.... của nhân vật lịch sử. |
|
Kết bài |
Chọn cách kết bài mở rộng hoặc không mở rộng. |
Lời giải chi tiết:
|
Mở bài |
Để có một đất nước không có chiến tranh, bộ đội và các chiến sĩ, các vị anh hùng của dân tộc đã phải đổ máu để dành lại tự do. Và một trong những người anh hùng nhỏ tuổi mà em rất ngưỡng mộ, đó là anh Kim Đồng. |
|
Thân bài |
+ Một lần, sau khi làm nhiệm vụ dẫn cán bộ vào căn cứ, Kim Đồng đang trên đường trở về nhà thì nghe có tiếng động lạ ở trong rừng. Kim Đồng liền rủ Cao Sơn tìm cách báo động cho các anh cán bộ đang ở trong xóm biết. Sau khi quan sát, Kim Đồng đã nhìn thấy bọn lính đang lợi dụng sương mù phục kích trên đường vào xóm và im lặng đợi bắt người. Kim Đồng bảo Cao Sơn lùi về phía sau, chạy về báo cáo. Đợi cho bạn đi rồi, Kim Đồng ngắm kĩ địa hình, để chạy vọt qua suối, lên phía rừng. Như vậy, bọn lính sẽ phải nổ súng hoặc kêu lên. Chúng nó sẽ bị lộ. Quả nhiên, thấy có bóng người chạy, bọn giặc lên đạn và hô: “Đứng lại!”. Kim Đồng không dừng chân. Giặc bắn theo. + Nhờ tiếng súng báo động ấy, các đồng chí cán bộ ở gần đó tránh thoát lên rừng. Song, Kim Đồng đã bị trúng đạn và anh dũng hy sinh tại chỗ, ngay bờ suối Lê-nin. Hôm ấy là sáng sớm ngày 15 tháng 02 năm 1943. + Em rất ngưỡng mộ anh Kim Đồng. Anh đã nêu lên một tấm gương vì cách mạng quên mình, hy sinh khi làm nhiệm vụ bảo vệ cán bộ cách mạng. Sự hy sinh đó là tấm gương sáng chói mở đầu cho nhiều gương cao quí khác trong đội ngũ Đội viên Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí Minh. |
|
Kết bài |
Anh Kim Đồng xứng đáng là một người anh hùng. Anh sẽ luôn sống mãi trong tâm trí của mỗi người theo năm tháng không bao giờ phai. |
Vận dụng
Tìm đọc thêm những câu chuyện về nguồn gốc hoặc phong tục, tập quán của các dân tộc Việt Nam.
- Tên câu chuyện:
- Câu chuyện cho em biết điều gì về phong tục, tập quán,... của các dân tộc Việt Nam?
Phương pháp giải:
Em tìm đọc thêm những câu chuyện về nguồn gốc hoặc phong tục, tập quán của các dân tộc Việt Nam qua sách báo, internet,...
Lời giải chi tiết:
Cách 1
- Tên câu chuyện: Sự tích cây nêu ngày Tết
- Câu chuyện cho em biết về sự tích của phong tục treo cây nêu ngày Tết của các dân tộc Việt Nam. Từ sự tích cây nêu chúng ta có thể thấy cây nêu ngày tết được sử dụng để trừ ma quỷ, xóa bỏ được những điềm xui trong năm cũ. Đồng thời còn để thờ phụng Thần linh, tổ tiên như một lời nhắc nhở chúng ta luôn phải nhớ về cội nguồn của mình.
- Tên câu chuyện: Sự tích trầu cau
- Câu chuyện cho em biết tập tục ăn trầu trong các ngày lễ hội lớn của dân tộc Việt Nam.