Bài 2: Cảm thông, giúp đỡ người gặp khó khăn
Câu 1
Trả lời câu hỏi 1 trang 10 VBT Đạo đức 4 Kết nối tri thức
Những ai dưới đây là người gặp khó khăn? Đánh dấu vào ngôi sao em chọn và giải thích lí do).
Lời giải chi tiết:
Em đánh dấu vào những ngôi sao sau:
Người khuyết tật.
Bạn đang gặp chuyện buồn.
Trẻ mồ côi.
Trẻ em nghèo vùng sâu, vùng xa.
- Lí do cần phải giúp đỡ những người gặp khó khăn trên vì:
+ Đây là những hoàn cảnh đặc biệt, thiếu thốn, yếu thế trong xã hội. Nhất là những người khuyết tật, trẻ mồ côi.
+ Giúp họ vượt qua những nghịch cảnh của cuộc sống, làm vơi đi những mất mát, tổn thương, giúp con người xích lại gần nhau hơn.
+ Hình thành lối sống, nếp sống đẹp cho mỗi người, nhằm phát triển và hoàn thiện nhân cách.
+ Mang lại cả niềm vui cho bản thân người giúp đỡ.
Câu 2
Trả lời câu hỏi 2 trang 11 VBT Đạo đức 4 Kết nối tri thức
Đánh dấu x vào ô trống ở thái độ, hành vi thể hiện sự cảm thông, giúp đỡ người gặp khó khăn.
Lời giải chi tiết:
Em đánh dấu x vào những ô trống sau:
a. Chân thành
c. Tôn trọng
d. Lời nói, cử chỉ phù hợp
e. Ánh mắt thân tình
g. Quan tâm, lắng nghe
Câu 3
Trả lời câu hỏi 3 trang 11 VBT Đạo đức 4 Kết nối tri thức
Em đồng tình hay không đồng tình với việc làm nào dưới đây? Vì sao?
a. Sẵn sàng giúp đỡ người gặp khó khăn.
b. Nhận biết và thấu hiểu được cảm xúc của người khác.
c. Cười nhạo khi thấy người khác thất bại, đau buồn.
d. Chỉ làm điều có lợi cho mình.
e. Trêu chọc người khiếm thị.
g. Chỉ giúp đỡ người khuyết tật là thương binh.
h. Quyên góp sách, truyện tặng cho các bạn nhỏ gặp khó khăn.
i. Gửi quà đến trại trẻ mồ côi nhân dịp tết Trung thu.
Lời giải chi tiết:
|
Đồng tình |
Không đồng tình |
|
|
Việc làm |
a. Sẵn sàng giúp đỡ người gặp khó khăn. b. Nhận biết và thấu hiểu được cảm xúc của người khác. h. Quyên góp sách, truyện tặng cho các bạn nhỏ gặp khó khăn. i. Gửi quà đến trại trẻ mồ côi nhân dịp tết Trung thu. |
c. Cười nhạo khi thấy người khác thất bại, đau buồn. d. Chỉ làm điều có lợi cho mình. e. Trêu chọc người khiếm thị. g. Chỉ giúp đỡ người khuyết tật là thương binh. |
|
Lí do |
Em đồng tình với những hành động tích cực trên vì những hành động này thể hiện lòng nhân ái, đoàn kết và sẵn sàng chia sẻ với những người có hoàn cảnh khó khăn. |
Em không tình với những hành động trên vì đó là những hành động không phù hợp với tinh thần đoàn kết và lòng nhân ái trong xã hội. |
Câu 4
Trả lời câu hỏi 4 trang 12 VBT Đạo đức 4 Kết nối tri thức
Đánh dấu vào những ngôi sao ở những câu ca dao, tục ngữ, thành ngữ nói về sự cảm thông, giúp đỡ người gặp khó khăn. Nêu hiểu biết của em về một trong những câu đó.
Lời giải chi tiết:
Em đánh dấu vào những ngôi sao sau:
a. Lá lành đùm lá rách.
b. Thương người như thể thương thân.
c. Nhường cơm, sẻ áo.
e. Một con ngựa đau, cả tàu bỏ cỏ.
h. Thấy ai đói rách thì thương
Rét thường cho mặc, đói thường cho ăn.
i. Nhiễu điều phủ lấy giá gương
Người trong một nước phải thương nhau cùng.
k. Bầu ơi thương lấy bí cùng
Tuy rằng khác giống nhưng chung một giàn.
- Câu tục ngữ “Một con ngựa đau cả tàu bỏ cỏ”: Khi một con ngựa đau ốm, bỏ ăn, các con ngựa khác trong tàu cũng bỏ ăn. Câu tục ngữ đúc kết từ hình ảnh tàu ngựa để nhắc nhở mỗi chúng ta về tình yêu thương, đồng cảm, chia sẻ, đoàn kết trong cuộc sống.
Câu 5
Trả lời câu hỏi 5 trang 13 VBT Đạo đức 4 Kết nối tri thức
Em hãy viết những lời nói, việc làm phù hợp để thể hiện sự cảm thông, giúp đỡ bạn trong mỗi trường hợp dưới đây:
a. Bạn bị ốm, phải nghỉ học nhiều ngày.
b. Hoàn cảnh gia đình bạn khó khăn, không có tiền mua sách vở, đồ dùng học tập.
c. Bạn bị khuyết tật.
Lời giải chi tiết:
|
Trường hợp |
Lời nói |
Việc làm |
|
a. Bạn bị ốm, phải nghỉ học nhiều ngày. |
Rất tiếc khi nghe cậu bị ốm. Cậu đừng lo lắng quá về việc học. Chúng tớ sẽ giúp bạn bắt kịp những gì đã học khi cậu quay trở lại trường. |
Gửi tin nhắn hoặc gọi điện động viên, thăm hỏi: Chúc cậu sớm hồi phục. Nếu có bất kỳ điều gì cậu cần, đừng ngần ngại nói cho tớ biết nhé. |
|
b. Hoàn cảnh gia đình bạn khó khăn, không có tiền mua sách vở, đồ dùng học tập. |
Tớ hiểu cậu đang gặp khó khăn về tài chính. Đừng lo lắng, chúng tớ có thể tìm cách giúp cậu có sách vở và đồ dùng học tập. |
Thu thập sách cũ, vở bài tập hoặc đồ dùng học tập không còn sử dụng từ bạn bè hoặc người thân, sau đó đưa tặng bạn hoặc giới thiệu bạn đến các nguồn hỗ trợ cộng đồng. |
|
c. Bạn bị khuyết tật. |
Khuyết tật không khiến cho giá trị của bản thân cậu kém đi. Cậu có nhiều tài năng và điểm đặc biệt riêng. Chúng tớ luôn ở bên cậu và sẵn sàng hỗ trợ những lúc cậu cần. |
Hỏi bạn cần hỗ trợ gì và đảm bảo em luôn là người đứng sau hỗ trợ bạn trong mọi tình huống. |
Câu 6
Trả lời câu hỏi 6 trang 14 VBT Đạo đức 4 Kết nối tri thức
Nhận xét hành vi của các bạn dưới đây:
a. Xóm của Hoa có một bạn bị tật ở chân đi lại khó khăn. Thỉnh thoảng, mấy bạn trong xóm lại trêu chọc, chế giễu khiến bạn rất tủi thân.
b. Trên đường đi học về, Kiên và Lâm nhìn thấy một bà cụ đang run rẩy trên đường, hai bạn đã chạy lại dìu bà đi cho khỏi ngã.
Lời giải chi tiết:
a. Hành vi của mấy bạn trong xóm khi trêu chọc và chế giễu bạn bị tật ở chân là không đáng khen ngợi. Điều này không chỉ làm tổn thương tâm hồn của bạn bị tật mà còn tạo ra môi trường xã hội không đoàn kết và thiếu lòng nhân ái. Cần phải nhắc nhở, khuyên răn để mấy bạn đó hiểu rằng việc đối xử tốt và tôn trọng người khác, đặc biệt là những người có khuyết tật, là điều quan trọng để xây dựng một xã hội thân thiện và đoàn kết.
b. Hành vi của Kiên và Lâm khi dìu bà cụ đang run rẩy trên đường là một hành động đáng khen ngợi. Họ đã thể hiện lòng nhân ái và sẵn sàng giúp đỡ người khác trong tình huống khẩn cấp. Điều này cho thấy một tinh thần đoàn kết và trách nhiệm trong cộng đồng.
Câu 7
Trả lời câu hỏi 7 trang 15 VBT Đạo đức 4 Kết nối tri thức
Em hãy cùng bạn lập và thực hiện kế hoạch giúp đỡ một người có hoàn cảnh khó khăn theo bảng dưới đây:
|
Tên người cần giúp đỡ |
Khó khăn họ gặp phải |
Những việc em có thể giúp |
Phân công nhiệm vụ |
Thời gian thực hiện |
|
|
Lời giải chi tiết:
|
Tên người cần giúp đỡ |
Khó khăn họ gặp phải |
Những việc em có thể giúp |
Phân công nhiệm vụ |
Thời gian thực hiện |
|
Bà cụ Hân |
- Bà đã lớn tuổi, neo đơn, sống một mình. - Bà cảm thấy cô đơn và thiếu sự giao tiếp với người khác. |
Hỗ trợ bà trong việc làm vệ sinh nhà cửa hoặc các công việc nhẹ khác. - Đến thăm bà hàng tuần để tạo cơ hội giao tiếp và chia sẻ với bà. - Mua thực phẩm và đồ dùng hàng ngày cho bà theo danh sách bà cung cấp. |
- Quét dọn. - Đến thăm bà. - Mua thực phẩm. |
- Sáng chủ nhật hàng tuần. - Các buổi chiều khi đi học về. |