Bài 27: Tranh làng Hồ trang 132
Khởi động
Trả lời câu hỏi khởi động trang 132 SGK Tiếng Việt 5 Kết nối tri thức
Thử đoán tên của những bức tranh dưới đây:
Phương pháp giải:
Em quan sát kĩ các bức tranh để dự đoán tên.
Gợi ý: Tranh vẽ hình ảnh gì?
Lời giải chi tiết:
- Bức tranh 1: Đấu vật
- Bức tranh 2: Chăn trâu thổi sáo
- Bức tranh 3: Vinh hoa
Nội dung bài đọc
| Bài đọc giới thiệu về tranh Đông Hồ - một dòng tranh dân gian độc đáo với kĩ thuật pha màu rất đặc biệt và tác giả cũng thể hiện sự biết ơn của mình tới những người nghệ sĩ dân gian làng Hồ. |
Bài đọc
TRANH LÀNG HỒ
Từ ngày còn ít tuổi, tôi đã thích những tranh lợn, gà, chuột, ếch, tranh cây dừa, tranh tố nữ của làng Hồ. Mỗi lần Tết đến, đứng trước những cái chiếu bày tranh làng Hồ giải trên các lề phố Hà Nội, lòng tôi thấm thía một nỗi biết ơn đối với những người nghệ sĩ tạo hình của nhân dân. Họ đã đem vào cuộc sống một cách nhìn thuần phác, càng ngắm càng thấy đậm đà, lành mạnh, hóm hỉnh và tươi vui.
Phải yêu mến cuộc đời trồng trọt, chăn nuôi lắm mới khắc được những tranh lợn ráy có những khoáy âm dương rất có duyên, mới vẽ được những đàn gà con tưng bừng như ca múa bên gà mái mẹ.
Kĩ thuật tranh làng Hồ đã đạt đến sự trang trí tinh tế: những bộ tranh tố nữ áo màu, quần hoa chanh nền đen lĩnh của một thứ màu đen rất Việt Nam. Màu đen không pha bằng thuốc mà luyện bằng bột than của những chất liệu gợi nhắc thiết tha đến đồng quê đất nước: chất rơm bếp, than của cói chiếu và than của lá tre mùa thu rụng lá. Cái màu trắng điệp cũng là một sự sáng tạo góp phần vào kho tàng màu sắc của dân tộc trong hội hoạ. Màu trắng ấy càng ngắm càng ưa nhìn; những hạt cát của điệp trắng nhấp nhánh muôn ngàn hạt phấn làm tăng thêm vẻ thâm thuý cho khuôn mặt, tăng thêm sống động cho dáng người trong tranh.
(Theo Nguyễn Tuân)
Từ ngữ
- Làng Hồ (làng Đông Hồ): thuộc huyện Thuận Thành, tỉnh Bắc Ninh, chuyên nghề làm tranh.
- Tranh tố nữ: loại tranh dân gian thể hiện nét đẹp của người phụ nữ Việt Nam.
- Lĩnh: một thứ lụa đen bóng.
- Màu trắng điệp: màu trắng do bột lấy từ vỏ sò, vỏ điệp ở biển trộn với hồ loãng nấu bằng bột nếp tạo thành.
Câu 1
Trả lời câu hỏi 1 bài đọc trang 133 SGK Tiếng Việt 5 Kết nối tri thức
Kể tên những bức tranh làng Hồ được nhắc tới trong bài.
Phương pháp giải:
Em đọc đoạn văn thứ hai và quan sát hình ảnh mình họa để tìm câu trả lời.
Lời giải chi tiết:
Những bức tranh làng Hồ được nhắc tới trong bài là tranh lợn, gà, chuột, ếch, tranh cây dừa, tranh tố nữ, tranh lợn ráy, tranh đàn gà mẹ con.
Câu 2
Trả lời câu hỏi 2 bài đọc trang 133 SGK Tiếng Việt 5 Kết nối tri thức
Hai bức tranh Lợn ăn cây ráy và Đàn gà mẹ con được miêu tả như thế nào?
Phương pháp giải:
Em đọc đoạn văn thứ hai trong bài đọc để tìm câu trả lời.
Lời giải chi tiết:
- Bức tranh Lợn ăn cây ráy được miêu tả là có những khoáy âm dương rất có duyên.
- Bức tranh Đàn gà mẹ con được miêu tả là có đàn gà con tưng bừng ca múa bên gà mẹ.
Câu 3
Trả lời câu hỏi 3 bài đọc trang 133 SGK Tiếng Việt 5 Kết nối tri thức
Kĩ thuật tạo màu của tranh làng Hồ có gì đặc biệt?
Phương pháp giải:
Em đọc đoạn văn thứ ba trong bài đọc để tìm câu trả lời.
Lời giải chi tiết:
Cách 1
Kĩ thuật tạo màu của tranh làng Hồ đặc biệt ở chỗ: màu đen được luyện bằng bột than, màu trắng làm từ bột của vỏ sò, vỏ điệp ở biển. Cả hai màu đều không pha bằng thuốc hay bột màu.
- Màu đen không pha bằng thuốc mà luyện bằng bột than của những chất liệu gợi nhắc thiết tha đến đồng quê đất nước: chất rơm bếp, than của cói chiếu và than của lá tre mùa thu rụng lá.
- Màu trắng càng ngắm càng ưa nhìn; những hạt cát của điệp trắng nhấp nhánh muôn ngàn hạt phấn làm tăng thêm vẻ thâm thuý cho khuôn mặt, tăng thêm sống động cho dáng người trong tranh.
Câu 4
Trả lời câu hỏi 4 bài đọc trang 133 SGK Tiếng Việt 5 Kết nối tri thức
Tác giả biết ơn những người nghệ sĩ dân gian làng Hồ vì điều gì?
Chọn câu trả lời dưới đây hoặc nêu ý kiến của em.
A. Vì họ đã phản ánh cuộc sống rất chân thực, giản dị, hóm hỉnh.
B. Vì họ đã tạo nên những bức tranh từ tình yêu quê hương, đất nước tha thiết.
C. Vì kĩ thuật vẽ tranh của họ đã đạt đến mức độ sâu sắc, tinh tế.
Phương pháp giải:
Em dựa vào nội dung bài đọc để chọn câu trả lời phù hợp.
Lời giải chi tiết:
Tác giả biết ơn những người nghệ sĩ dân gian làng Hồ vì: A. Vì họ đã phản ánh cuộc sống rất chân thực, giản dị, hóm hỉnh.
Câu 5
Trả lời câu hỏi 5 bài đọc trang 133 SGK Tiếng Việt 5 Kết nối tri thức
Nêu cảm nhận của em khi ngắm những bức tranh làng Hồ.
Phương pháp giải:
Em dựa vào suy nghĩ của bản thân để trả lời câu hỏi.
Lời giải chi tiết:
Cách 1
Em thấy màu sắc của tranh nhẹ nhàng, không sắc nét mà tự nhiên.
Em cảm nhận được cuộc sống hằng ngày của người dân, từ những hoạt động bình dị nhất, thấy cả cảm xúc trong đó. Tất cả đều hiện lên một cách chân thực, bình dị mà rất gần gũi, hóm hỉnh, thân thương.