Bài 9. Mạch điện đơn giản. Vật dẫn điện và vật cách điện trang 34, 35, 36

CH tr 34 MĐ

Trả lời câu hỏi Mở đầu trang 34 SGK Khoa học 5 Kết nối tri thức

Bên trong đèn pin có những bộ phận nào? Vì sao bóng đèn pin phát sáng?

Phương pháp giải:

Quan sát đèn pin

Lời giải chi tiết:

- Cấu tạo bên trong đèn pin: Pin là nguồn điện, mỗi pin có một cực dương (+) và một cực âm (-). Dây dẫn điện nổi bóng đèn, công tắc với pin.

- Khi bật đèn (bật công tắc), pin cung cấp năng lượng làm cho bóng đèn phát sáng.

CH tr 35 CH 1

Trả lời câu hỏi 1 trang 35 SGK Khoa học 5 Kết nối tri thức

Từ các dụng cụ ở hình 2, mắc được mạch điện thắp sáng đơn giản như hình 3. Hãy: Chỉ ra điểm khác nhau của hai mạch điện hình 3a và 3b.

Phương pháp giải:

Từ các dụng cụ ở hình 2.

Lời giải chi tiết:

Điểm khác nhau của hai mạch điện hình 3a và 3b: Công tắc hình 3a công tắc đóng đèn sáng, công tắc hình 3b công tắc mở đèn tắt.

CH tr 35 CH 2

Trả lời câu hỏi 2 trang 35 SGK Khoa học 5 Kết nối tri thức

Từ các dụng cụ ở hình 2, mắc được mạch điện thắp sáng đơn giản như hình 3. Hãy: Chỉ trên hình 3a và 3b, mô tả cấu tạo, hoạt động của mạch điện thắp sáng.

Phương pháp giải:

Từ các dụng cụ ở hình 2.

Lời giải chi tiết:

Cấu tạo: nguồn điện, bóng đèn, dây dẫn điện và công tắc

Dây dẫn điện nối bóng đèn, công tắc với cục dương và cực âm của pin tạo thành mạch điện thắp sáng. Khi đóng công tắc, dòng điện qua bóng đèn làm sáng đèn sáng (mạch kín). Khi mở công tắc (mạch hở) dòng điện không qua bóng đèn, đèn không sáng.

CH tr 35 CH 3

Trả lời câu hỏi 3 trang 35 SGK Khoa học 5 Kết nối tri thức

Vì sao đèn sáng ở mạch điện hình 3a, đèn không sáng ở mạch điện hình 3b? Làm thế nào để đèn sáng?

Phương pháp giải:

Từ các dụng cụ ở hình 2.

Lời giải chi tiết:

Khi đóng công tắc (Hình 3a), dòng điện qua bóng đèn làm sáng đèn sáng (mạch kín). Khi mở công tắc (Hình 3b) (mạch hở) dòng điện không qua bóng đèn, đèn không sáng.Vậy phải đóng công tắc để đèn sáng.

CH tr 35 CH 4

Trả lời câu hỏi 4 trang 35 SGK Khoa học 5 Kết nối tri thức

Vì sao bóng đèn ở hình 4 không sáng?

Phương pháp giải:

Quan sát hình 4

Lời giải chi tiết:

Vì có một mạch dây chưa được nối khiến cho mạch hở và dòng điện không chạy qua bóng đèn được nên bóng đèn không sáng

CH tr 36 CH 1

Trả lời câu hỏi 1 trang 36 SGK Khoa học 5 Kết nối tri thức

Nếu em bật đèn pin nhưng đèn không sáng, hãy chỉ ra các lí do có thể làm đèn không sáng và cách khắc phục để đèn sáng.

Phương pháp giải:

Cấu tạo đèn pin

Lời giải chi tiết:

Các lí do có thể làm đèn pin không sáng và cách khắc phục:

- Pin hết điện: Pin đã hết hoặc yếu.

Khắc phục: Thay pin mới hoặc sạc pin lại.

- Đèn bị chập: Có thể có một phần của đèn bị chập hoặc gãy.

Khắc phục: Kiểm tra và thay thế phần đèn bị hỏng.

- Tiếp xúc không tốt: Các đầu tiếp xúc của pin hoặc đèn bị oxy hóa hoặc bẩn, làm giảm tiếp xúc.

Khắc phục: Làm sạch các đầu tiếp xúc và chạm pin vào chúng để tạo tiếp xúc tốt hơn.

- Các thành phần bên trong đèn bị hỏng: Các linh kiện bên trong đèn, như bóng đèn LED, có thể bị hỏng.

Khắc phục: Kiểm tra và thay thế các linh kiện bị hỏng bên trong đèn.

CH tr 36 CH 2

Trả lời câu hỏi 2 trang 36 SGK Khoa học 5 Kết nối tri thức

Lấy ví dụ về mạch điện thắp sáng đơn giản trong cuộc sống.

Phương pháp giải:

Học sinh tự lấy ví dụ

Lời giải chi tiết:

Mạch điện chiếu sáng của một bóng đèn trong nhà.

1. Nguồn cung cấp điện: Nguồn cung cấp điện có thể là nguồn điện từ lưới điện công cộng hoặc từ một nguồn năng lượng tái tạo như pin hoặc tấm pin mặt trời.

2. Công tắc: Công tắc được sử dụng để mở hoặc đóng mạch điện. Khi công tắc được bật, mạch điện được hoàn thành và dòng điện có thể chạy qua.

3. Dây dẫn điện: Dây dẫn điện là các dây dẫn cung cấp đường dẫn cho dòng điện từ nguồn cung cấp tới bóng đèn.

CH tr 36 CH 3

Trả lời câu hỏi 3 trang 36 SGK Khoa học 5 Kết nối tri thức

Lắp vào mạch điện hình 3b hai cái kẹp dây điện như hình 5. Dùng hai kẹp dây điện kẹp vào hai đầu miếng bìa (hình 6) và đóng khoá K thì đèn sáng hay không sáng? Miếng bìa là vật dẫn điện hay vật cách điện?

Phương pháp giải:

Quan sát hình 5 và hình 6

Lời giải chi tiết:

Dùng hai kẹp dây điện kẹp vào hai đầu miếng bìa (hình 6) và đóng khoá K thì đèn không sáng. Miếng bìa là vật cách điện.

CH tr 36 CH 4

Trả lời câu hỏi 4 trang 36 SGK Khoa học 5 Kết nối tri thức

Thí nghiệm tìm hiểu vật dẫn điện và vật cách điện.

Làm thế nào để biết trong các vật làm từ đồng, nhựa, sắt, da, thiếc, cao su, thuỷ tinh,... vật nào dẫn điện và vật nào cách điện?

Phương pháp giải:

Dựa vào tính dẫn điện của chất.

Lời giải chi tiết:

Đồng, sắt, và thiếc là các vật liệu dẫn điện, trong khi nhựa, da, cao su và thuỷ tinh là các vật liệu cách điện.

CH tr 36 CH 5

Trả lời câu hỏi 5 trang 36 SGK Khoa học 5 Kết nối tri thức

Đề xuất cách làm thí nghiệm.

Phương pháp giải:

Dựa vào tính dẫn điện của chất.

Lời giải chi tiết:

Lắp vào mạch điện đơn giản, hai cái kẹp dây điện như hình 5. Dùng hai kẹp dây điện kẹp vào hai đầu vào vật làm từ làm từ đồng, nhựa, sắt, da, thiếc, cao su, thuỷ tinh,...  và đóng khoá K thì đèn sáng thì là vật dẫn điện và không sáng là vật cách điện

CH tr 36 CH 6

Trả lời câu hỏi 6 trang 36 SGK Khoa học 5 Kết nối tri thức

Thực hiện thí nghiệm.

Phương pháp giải:

Học sinh tự thực hiện thí nghiệm theo đề xuất.

Lời giải chi tiết:

Học sinh tự thực hiện thí nghiệm theo đề xuất.

CH tr 36 CH 7

Trả lời câu hỏi 7 trang 36 SGK Khoa học 5 Kết nối tri thức

Từ kết quả thí nghiệm rút ra kết luận: vật nào dẫn điện, vật nào cách điện.

Phương pháp giải:

Quan sát sau khi thực hiện thí nghiệm

Lời giải chi tiết:

Từ đó ta rút ra kết luận, đồng, sắt, và thiếc là các vật liệu dẫn điện, trong khi nhựa, da, cao su và thuỷ tinh là các vật liệu cách điện.

CH tr 36 CH 8

Trả lời câu hỏi 8 trang 36 SGK Khoa học 5 Kết nối tri thức

Tìm hiểu mạch điện hình 3 (trang 35), chỉ ra những bộ phận làm bằng vật dẫn điện, vật cách điện.

Phương pháp giải:

Tìm hiểu mạch điện hình 3 (trang 35)

Lời giải chi tiết:

Những bộ phận làm bằng vật dẫn điện: lõi dây điện, đầu nối giữa các thiết bị,…

Những bộ phận làm bằng vật cách điện: Vỏ dây điện, bề ngoài bóng đèn và pin,…

CH tr 36 CH 9

Trả lời câu hỏi 9 trang 36 SGK Khoa học 5 Kết nối tri thức

Quan sát hình 7. Chỉ ra những bộ phận làm bằng vật dẫn điện, vật cách điện ở mỗi đồ dùng.

Phương pháp giải:

Quan sát hình 7.

Lời giải chi tiết:

- Quạt:

+ Bộ phận làm bằng vật dẫn điện: động cơ, dây dẫn điện. + Bộ phận làm bằng vật dẫn điện: động cơ, dây dẫn điện.

+ Bộ phận làm bằng vật cách điện: Cánh quạt (thường là nhựa). + Bộ phận làm bằng vật cách điện: Cánh quạt (thường là nhựa).

- Máy sấy:

+ Bộ phận làm bằng vật dẫn điện: bộ sưởi, động cơ, dây dẫn điện. + Bộ phận làm bằng vật dẫn điện: bộ sưởi, động cơ, dây dẫn điện.

+ Bộ phận làm bằng vật cách điện: Vỏ ngoài máy (thường là nhựa). + Bộ phận làm bằng vật cách điện: Vỏ ngoài máy (thường là nhựa).

- Bàn là:

+ Bộ phận làm bằng vật dẫn điện: động cơ, dây dẫn điện. + Bộ phận làm bằng vật dẫn điện: động cơ, dây dẫn điện.

+ Bộ phận làm bằng vật cách điện: Vỏ ngoài máy (thường là nhựa). + Bộ phận làm bằng vật cách điện: Vỏ ngoài máy (thường là nhựa).

CH tr 36 CH 10

Trả lời câu hỏi 10 trang 36 SGK Khoa học 5 Kết nối tri thức

Quan sát hình 7. Vì sao lại sử dụng vật dẫn điện hoặc vật cách điện ở mỗi bộ phận đó?

Phương pháp giải:

Quan sát hình 7.

Lời giải chi tiết:

- Quạt:

+ Bộ phận làm bằng vật dẫn điện: động cơ, dây dẫn điện. + Bộ phận làm bằng vật dẫn điện: động cơ, dây dẫn điện.

+ Bộ phận làm bằng vật cách điện: Cánh quạt (thường là nhựa). 

+ Bộ phận làm bằng vật cách điện: Cánh quạt (thường là nhựa).

+ Lý do:

~ Motor cần phải làm bằng vật dẫn điện để dẫn điện và tạo ra chuyển động quạt.

~ Cánh quạt thường được làm bằng vật cách điện như nhựa để đảm bảo an toàn khi sử dụng và tránh nguy cơ gây chập điện.

~ Máy sấy: 

+ Bộ phận làm bằng vật dẫn điện: bộ sưởi, động cơ, dây dẫn điện. 

+ Bộ phận làm bằng vật dẫn điện: bộ sưởi, động cơ, dây dẫn điện.

+ Bộ phận làm bằng vật cách điện: Vỏ ngoài máy (thường là nhựa). + Bộ phận làm bằng vật cách điện: Vỏ ngoài máy (thường là nhựa).

+ Lý do:

~ Bộ sưởi, động cơ cần phải làm bằng vật dẫn điện để tạo ra nhiệt và chuyển động trong quá trình sấy.

~ Vỏ ngoài máy thường được làm bằng vật cách điện như nhựa để cách nhiệt và đảm bảo an toàn khi sử dụng.

- Bàn là:

+ Bộ phận làm bằng vật dẫn điện: động cơ, dây dẫn điện. 

+ Bộ phận làm bằng vật dẫn điện: động cơ, dây dẫn điện.

+ Bộ phận làm bằng vật cách điện: Vỏ ngoài máy (thường là nhựa). 

+ Bộ phận làm bằng vật cách điện: Vỏ ngoài máy (thường là nhựa).

+ Lý do:

~ Động cơ cần phải làm bằng vật dẫn điện để tạo ra nhiệt và chuyển động trong quá trình là.

~ Vỏ ngoài máy thường được làm bằng vật cách điện như nhựa để cách nhiệt và đảm bảo an toàn khi sử dụng.

CH tr 37 CH 1

Trả lời câu hỏi 1 trang 37 SGK Khoa học 5 Kết nối tri thức

Làm một bông hoa có nhị hoa được thắp sáng từ đèn pin nhỏ và giấy màu.

Phương pháp giải:

Học sinh tự làm.

Lời giải chi tiết:

Học sinh tự làm.