Bài 9: Triều Lý và việc định đô ở Thăng Long
Khởi động
Hình 1 là công trình kiến trúc tiêu biểu của Triều Lý, Hãy chia sẻ điều em biết về triều đại này.
Phương pháp giải:
- Vận dụng những kiến thức em đã biết hoặc tham khảo trên mạng.
- Chia sẻ cho bạn bè biết về triều đại này.
Lời giải chi tiết:
- Triều Lý (1009 - 1225) là một triều đại phong kiến vĩ đại trong lịch sử Việt Nam, đánh dấu thời kỳ độc lập, ổn định và phát triển rực rỡ sau gần một nghìn năm Bắc thuộc.
Khám phá 1
Đọc thông tin và khai thác tư liệu, em hãy:
- Nêu nội dung và ý nghĩa của Chiếu dời đô.
- Cho biết những đóng góp của Lý Công Uẩn đối với dân tộc.
Phương pháp giải:
- Đọc kĩ phần 1. Triều Lý định đô ở Thăng Long (SGK trang 40).
- Chỉ ra được nội dung và ý nghĩa của Chiếu dời đô và những đóng góp của Lý Công Uẩn.
Lời giải chi tiết:
|
Nội dung |
Ý nghĩa |
Đóng góp của Lý Công Uẩn |
|
Thông báo rộng rãi quyết định về việc dời đô từ Hoa Lư ra thành Đại La cho nhân dân biết. |
Thể hiện tầm nhìn sáng suốt của vua Lý Thái Tổ, đồng thời mở ra thời kỳ phát triển mới của đất nước. |
+ Là vị vua sáng lập ra triều Lý, đặt cơ sở và định hướng ban đầu cho sự tồn tại của vương triều. + Ông đã dời đô từ Hoa Lư ra Thăng Long, giúp đất nước phát triển hơn. |
Khám phá 2
Đọc thông tin, em hãy:
- Nêu một số nét chính về công cuộc xây dựng và bảo vệ đất nước của Triều Lý.
- Cho biết đóng góp của Lý Thường Kiệt đối với dân tộc.
Phương pháp giải:
- Đọc kĩ phần 2. Triều Lý xây dựng và bảo vệ đất nước (SGK trang 42).
- Chỉ ra được một số nét chính về đất nước của Triều Lý và đóng góp của Lý Thường Kiệt đối với dân tộc.
Lời giải chi tiết:
|
Nét chính |
Đóng góp của Lý Thường Kiệt |
|
+ Bộ máy nhà nước được hoàn thiện, thống nhất từ trung ương đến địa phương. + Nhà nước có nhiều biện pháp khuyến khích sản xuất nông nghiệp, nhờ đó nhiều năm mùa màng bội thu. + Lãnh đạo nhân dân kháng chiến chống Tống giành thắng lợi. |
+ Đóng góp quan trọng trong kháng chiến chống quân Tống giành thắng lợi + Làm Tổng chỉ huy, giành thế chủ động khi tập kích, phá tan các căn cứ của nhà Tống. + Chỉ đạo cuộc chiến giành thắng lợi, không chỉ vậy còn động viên, khích lệ tinh thần quân sĩ, bảo vệ vững chắc nền độc lập dân tộc. |
Luyện tập 1
Hãy vẽ sơ đồ tư duy thể hiện những nét chính của lịch sử Việt Nam dưới Triều Lý.
Phương pháp giải:
- Đọc kĩ phần 2. Triều Lý xây dựng và bảo vệ đất nước (SGK trang 42)
- Chỉ ra được những nét chính của lịch sử Việt Nam dưới Triều Lý.
Lời giải chi tiết:
Luyện tập 2
Kể chuyện về một nhân vật lịch sử thời Lý mà em yêu thích.
Phương pháp giải:
- Vận dụng những kiến thức em đã biết hoặc tham khảo trên mạng.
- Chỉ ra được câu chuyện về 1 nhân vật lịch sử thời Lý.
Lời giải chi tiết:
- Lý Thường Kiệt là một vị anh hùng dân tộc lỗi lạc thời nhà Lý, người đã có công lao to lớn trong việc đánh tan quân xâm lược Tống trong trận chiến Bạch Đằng (năm 938).
- Năm 1075, khi quân Tống xâm lược nước ta lần thứ hai, Lý Thường Kiệt được vua Lý Thái Tông cử làm chỉ huy quân đội chống giặc.
- Với chiến lược "đóng cọc ngầm" độc đáo và tài thao lược xuất chúng, Lý Thường Kiệt đã dẫn dắt quân dân ta đánh tan quân Tống trên sông Bạch Đằng, bảo vệ vững chắc nền độc lập dân tộc.
- Chiến thắng Bạch Đằng là một mốc son chói lọi trong lịch sử dân tộc, khẳng định ý chí quật cường và tinh thần độc lập của người Việt Nam.
Vận dụng
Sưu tầm tư liệu (tranh ảnh, câu chuyện,...) về một di tích hoặc nhân vật lịch sử thời nhà Lý và chia sẻ với bạn.
Phương pháp giải:
- Vận dụng những kiến thức em đã biết hoặc tham khảo trên mạng.
- Chia sẻ những hình ảnh về di tích hoặc nhân vật lịch sử thời nhà Lý.
Lời giải chi tiết:
- Chùa Một Cột - Ngôi chùa độc đáo mang đậm dấu ấn thời Lý, còn có tên gọi khác là chùa Diên Hựu, là một ngôi chùa cổ kính và độc đáo tọa lạc tại Hà Nội, Việt Nam.
- Chùa Một Cột nổi tiếng với kiến trúc độc đáo gồm một tòa nhà chính hình vuông được đặt trên một trụ đá hình trụ. Tòa nhà chính được làm bằng gỗ và mái ngói cong, với các chi tiết trang trí chạm khắc tinh xảo. Trụ đá được làm bằng đá xanh, cao khoảng 11 mét và đường kính khoảng 1 mét. Tương truyền, trụ đá này được lấy cảm hứng từ đài sen trong giấc mơ của vua Lý Thái Tông.
- Chùa Một Cột là một di tích lịch sử và văn hóa quan trọng của Việt Nam. Ngôi chùa này đã được UNESCO công nhận là Di sản văn hóa thế giới vào năm 1999. Chùa Một Cột là một điểm đến thu hút du khách trong và ngoài nước bởi vẻ đẹp độc đáo và giá trị lịch sử to lớn.
